Hoofdstuk 8: glycolyse
1. Essentiële kenmerken van glycolyse
- Aanwezig in bijna elke levende cel
- Neemt plaats in het cytoplasma
- Anaëroob proces: geen O2 nodig
- 1 glucose 2 moleculen pyruvaat = pyrodruivenzuur (3C,
ketozuur)
- 10 enzym gekatalyseerde stappen
- FASE 1: glucose moleculen 2 glyceraldehyde-3-fosfaat
o 5 reacties
o Fosforylatie op C1 en C6
o 6C skelet gesplitst in 2 3C skeletten
o Consumptie van 2 ATP moleculen
- FASE 2: glyceraldehyde-3-fosfaat 2 moleculen pyruvaat
o 5 reacties
o Productie van 4 ATP
- Komt voor in micor-organismen, planten, dieren incl de mens: heeft
elk individuele snelheden van reacties en regulatie
- In spieren zal de rol vooral zijn om ATP te vormen voor energie en in
de lever zal het eerder dienen voor de gevormde bouwstenen
De Visscher Amber – KU Leuven Kulak – Farmaceutische Wetenschappen 1de Bachelor
Semester 1
, - 3 mogelijke gebruikswegen voor pyruvaat
o Aërobe condities: oxidatie tot acetylCoA (2C) en CO2, verdere
oxidatie in citroenzuurcyclus tot CO2
o Anaërobe condities: reductie tot lactaat:
melkzuurfermentatie
o Anaërobe condities: reductie tot ethanol: alcoholfermentatie
2. Eerste fase van de glycolyse
2.1.Reactie 1: fosforylatie van glucose
- STAP1:
oFosforylatie op de C6 van glucose glucose-6-fosfaat
oEnzym: hexokinase: transfer van fosfaat van ATP naar acceptor
oEr komt fosfaat op de C6 en die wordt aangeleveerd door ATP
dat omgezet wordt tot ADP + Pi
o ATP hydrolyse (-30,5 kJ/mol) laat toe dat de fosforylering van
glucose (13,8 kJ/mol) spontaan kan gebeuren (gekoppelde
reacties)
o Activatie van glucose voor vervolgreacties = priming reactie
= startreactie
o Belang van de fosforylatie: die zorgt voor
negatieve lading op de moleculen zodat
substraat in cel blijft want membraan is apolair
en laat geen geladen moleculen door,
hydrofobe plasmamembraan impermeabel voor
G-6-P
o Eerste priming start reactie
De Visscher Amber – KU Leuven Kulak – Farmaceutische Wetenschappen 1de Bachelor
Semester 1
1. Essentiële kenmerken van glycolyse
- Aanwezig in bijna elke levende cel
- Neemt plaats in het cytoplasma
- Anaëroob proces: geen O2 nodig
- 1 glucose 2 moleculen pyruvaat = pyrodruivenzuur (3C,
ketozuur)
- 10 enzym gekatalyseerde stappen
- FASE 1: glucose moleculen 2 glyceraldehyde-3-fosfaat
o 5 reacties
o Fosforylatie op C1 en C6
o 6C skelet gesplitst in 2 3C skeletten
o Consumptie van 2 ATP moleculen
- FASE 2: glyceraldehyde-3-fosfaat 2 moleculen pyruvaat
o 5 reacties
o Productie van 4 ATP
- Komt voor in micor-organismen, planten, dieren incl de mens: heeft
elk individuele snelheden van reacties en regulatie
- In spieren zal de rol vooral zijn om ATP te vormen voor energie en in
de lever zal het eerder dienen voor de gevormde bouwstenen
De Visscher Amber – KU Leuven Kulak – Farmaceutische Wetenschappen 1de Bachelor
Semester 1
, - 3 mogelijke gebruikswegen voor pyruvaat
o Aërobe condities: oxidatie tot acetylCoA (2C) en CO2, verdere
oxidatie in citroenzuurcyclus tot CO2
o Anaërobe condities: reductie tot lactaat:
melkzuurfermentatie
o Anaërobe condities: reductie tot ethanol: alcoholfermentatie
2. Eerste fase van de glycolyse
2.1.Reactie 1: fosforylatie van glucose
- STAP1:
oFosforylatie op de C6 van glucose glucose-6-fosfaat
oEnzym: hexokinase: transfer van fosfaat van ATP naar acceptor
oEr komt fosfaat op de C6 en die wordt aangeleveerd door ATP
dat omgezet wordt tot ADP + Pi
o ATP hydrolyse (-30,5 kJ/mol) laat toe dat de fosforylering van
glucose (13,8 kJ/mol) spontaan kan gebeuren (gekoppelde
reacties)
o Activatie van glucose voor vervolgreacties = priming reactie
= startreactie
o Belang van de fosforylatie: die zorgt voor
negatieve lading op de moleculen zodat
substraat in cel blijft want membraan is apolair
en laat geen geladen moleculen door,
hydrofobe plasmamembraan impermeabel voor
G-6-P
o Eerste priming start reactie
De Visscher Amber – KU Leuven Kulak – Farmaceutische Wetenschappen 1de Bachelor
Semester 1
