Samenvatting Menselijke biologie H7 | Psychologie | KU Leuven | 2025/26

H7: Hart en bloedvaten
7.1: Bloedvaten transporteren bloed
Structuur van bloedvaten
Alle bloedvaten (behalve haarvaten) hebben 3 lagen in hun wand:

Binnenste laag – Endothelium

 Een dun laagje platte cellen.
 Zorgt voor een gladde binnenkant zodat bloed makkelijk kan stromen.
 Vermindert wrijving.

Middelste laag – Glad spierweefsel (met elastische vezels)

 Kan samentrekken of ontspannen.
 Bepaalt de diameter van het bloedvat.
 Elastische vezels zorgen dat het bloedvat kan uitrekken en terugveren.

Buitenste laag – Bindweefsel

 Geeft stevigheid en bescherming.
 Verankert het bloedvat aan omliggende weefsels.



Gesloten, éénrichtingscircuit

De bloedsomloop is een gesloten systeem:

 Bloed blijft altijd in bloedvaten.
 Het stroomt in één richting.
 Hart → Slagaders → Haarvaten → Aders → Hart




Slagaders
(Arteries)
en Arteriolen
1

, Slagaders

Slagaders vervoeren bloed van het hart weg.

Kenmerken:

 Dikke wand
 Drie lagen
 Dikke spierlaag
 Kunnen hoge druk aan
 Beperkt flexibel
 Hoog risico op schade bij verzwakking

Vergelijking: ze zijn als stevige tuinslangen waar water onder
hoge druk doorheen stroomt.



Belangrijke functie:

 Vangen de hoge druk van het hart op.
 Rekken uit bij elke hartslag en veren terug.
 Zo blijft de bloeddruk tussen hartslagen stabiel.



Aneurysma

Een aneurysma is een zwakke plek in een slagaderwand.

Wat gebeurt er?

 De wand gaat uitpuilen (ballonvorming).
 Kan naar binnen of naar buiten uitzetten.
 Ontstaat meestal langzaam.
 Vaak geen symptomen.
 Gevaarlijk bij scheuren.

Een scheur in de grote lichaamsslagader (aorta) kan
snel fataal zijn.




Arteriolen

2

, Arteriolen zijn kleine slagaders.

Kenmerken:

 Dunnere spierlaag
 Minder bindweefsel
 Flexibeler
 Lagere druk dan grote slagaders

Belangrijkste functie:

Reguleren van bloeddruk en bloedverdeling



Hoe?

Vasodilatatie (vaatverwijding)

 Spieren ontspannen
 Diameter groter
 Meer bloed naar weefsel

Vasoconstrictie (vaatvernauwing)

 Spieren trekken samen
 Diameter kleiner
 Minder bloed naar weefsel

Factoren die dit beïnvloeden:

 Intern: zenuwen, hormonen, emoties
 Extern: temperatuur, alcohol, lokale
behoefte aan zuurstof



Precapillaire sfincters
Dit zijn kleine spierkringen bij de ingang van haarvaten.

Functie:

 Werken als poortjes
 Bepalen of bloed een haarvat in mag

Open = meer doorbloeding
Gesloten = minder doorbloeding




Haarvaten (Capillairen)



3