Hoofdstuk 7: Het diafragma
Belangrijkste ademhalingsspier
Vormt een volledige scheiding tussen de thoracale en de abdominale holte
(uitzondering: openingen voor belangrijke elementen)
7.1 Oorsprong
Schuin rond de diepe zijde van de thorax
Ventrale deel van de oorsprongslijn ligt cranialer dan het dorsale deel
7.2 Insertie
De vezels lopen in verticale richting naar een peesblad dat in het hoogste
deel van het diafragma ligt, veel dichter bij de anterieure rand dan bij de
posterieure rand
Peesblad = centrum tendineum
- Bestaat uit verschillende door elkaar gevlochten insertiepeesjes van de
verschillende spiervezels die het diafragma opbouwen
- Vorm: klaverblad met twee grote bladen naar lateraal en dorsaal
gericht en een kleiner blad op de middenlijn naar ventraal gericht
7.3 Drie oorsprongsdelen
Pars sternalis:
- Kleinste deel
- Oorsprong: twee korte bundels aan de diepe zijde van de processus
xyphoideus
- Insertie: midden aan de ventrale zijde van het centrum tendineum
Pars costalis:
- Oorsprong: koppen aan de binnenzijde van de ribkraakbeenderen van
rib 7-12
- Insertie: ventrale en laterale zijde van het centrum tendineum
Pars lumbalis:
- Licht asymmetrisch
- Twee crura vormen het centrale deel van de pars lumbalis:
Crus dextrum: oorsprong is mediaal op de ventrale zijde van
het corpus van de drie of vier bovenste lendenwervels
Crus sinistrum: oorsprong is mediaal op de ventrale zijde van
de corpora van de twee of drie bovenste lendenwervels
- Aan de ventrale zijde van de laatste thoracale of eerste lendenwervel
lopen beide crura naar de middenlijn en naar elkaar toe
Laterale oorsprong van het lumbale deel van het diafragma:
, - Oorsprong lateraal van de crura
Het lumbale deel van het diafragma ontspringt lateraal van de
crura:
o Met een kleine kop op de zijvlakte van corpus L2
o En breder op het ligamentum arcuatum mediale en het
ligamentum arcuatum laterale
- Ligamentum arcuatum mediale:
Een pezige versterking van de fascia iliaca
Bevindt zich waar de fascia de M. psoas overdekt
De boog is gespannen tussen:
o Het corpus van L1 (of L2)
o De top van de processus costalis van dezelfde wervel
- Ligamentum arcuatum laterale:
Versterking van het ventrale blad van de fascia thoracolumbalis
Bevindt zich ventraal van de M. quadratus lumborum
De boog is gespannen tussen:
o De top van de processus costalis van L1 (of L2)
o Het uiteinde van de 12e rib
- Insertie:
De meer laterale spiervezels van het diafragma insereren op de
dorsolaterale randen van het centrale peesblad (centrum
tendineum).
7.4 Diafragmakoepels
Structuur van het diafragma:
- Het diafragmagewelf heeft een lichte indeuking waarop het hart met
het pericard rust.
- Ter hoogte van deze indeuking splitst het diafragma in twee koepels:
Rechter koepel
Linker koepel
Hoogte van de koepels (liggende houding, eind uitademing):
- Rechter koepel:
Reikt tot de 4e intercostaalruimte
Ligt boven de lever
- Linker koepel:
Reikt tot de 5e intercostaalruimte
Ligt boven de maag en onder het hart
Relatie met onderliggende organen:
- Lever:
Rechter leverkwab vult de rechter koepel → komt dus tot in de
4e intercostaalruimte
Linker leverkwab ligt onder het centrum tendineum en bereikt de
top van de linker koepel
Belangrijkste ademhalingsspier
Vormt een volledige scheiding tussen de thoracale en de abdominale holte
(uitzondering: openingen voor belangrijke elementen)
7.1 Oorsprong
Schuin rond de diepe zijde van de thorax
Ventrale deel van de oorsprongslijn ligt cranialer dan het dorsale deel
7.2 Insertie
De vezels lopen in verticale richting naar een peesblad dat in het hoogste
deel van het diafragma ligt, veel dichter bij de anterieure rand dan bij de
posterieure rand
Peesblad = centrum tendineum
- Bestaat uit verschillende door elkaar gevlochten insertiepeesjes van de
verschillende spiervezels die het diafragma opbouwen
- Vorm: klaverblad met twee grote bladen naar lateraal en dorsaal
gericht en een kleiner blad op de middenlijn naar ventraal gericht
7.3 Drie oorsprongsdelen
Pars sternalis:
- Kleinste deel
- Oorsprong: twee korte bundels aan de diepe zijde van de processus
xyphoideus
- Insertie: midden aan de ventrale zijde van het centrum tendineum
Pars costalis:
- Oorsprong: koppen aan de binnenzijde van de ribkraakbeenderen van
rib 7-12
- Insertie: ventrale en laterale zijde van het centrum tendineum
Pars lumbalis:
- Licht asymmetrisch
- Twee crura vormen het centrale deel van de pars lumbalis:
Crus dextrum: oorsprong is mediaal op de ventrale zijde van
het corpus van de drie of vier bovenste lendenwervels
Crus sinistrum: oorsprong is mediaal op de ventrale zijde van
de corpora van de twee of drie bovenste lendenwervels
- Aan de ventrale zijde van de laatste thoracale of eerste lendenwervel
lopen beide crura naar de middenlijn en naar elkaar toe
Laterale oorsprong van het lumbale deel van het diafragma:
, - Oorsprong lateraal van de crura
Het lumbale deel van het diafragma ontspringt lateraal van de
crura:
o Met een kleine kop op de zijvlakte van corpus L2
o En breder op het ligamentum arcuatum mediale en het
ligamentum arcuatum laterale
- Ligamentum arcuatum mediale:
Een pezige versterking van de fascia iliaca
Bevindt zich waar de fascia de M. psoas overdekt
De boog is gespannen tussen:
o Het corpus van L1 (of L2)
o De top van de processus costalis van dezelfde wervel
- Ligamentum arcuatum laterale:
Versterking van het ventrale blad van de fascia thoracolumbalis
Bevindt zich ventraal van de M. quadratus lumborum
De boog is gespannen tussen:
o De top van de processus costalis van L1 (of L2)
o Het uiteinde van de 12e rib
- Insertie:
De meer laterale spiervezels van het diafragma insereren op de
dorsolaterale randen van het centrale peesblad (centrum
tendineum).
7.4 Diafragmakoepels
Structuur van het diafragma:
- Het diafragmagewelf heeft een lichte indeuking waarop het hart met
het pericard rust.
- Ter hoogte van deze indeuking splitst het diafragma in twee koepels:
Rechter koepel
Linker koepel
Hoogte van de koepels (liggende houding, eind uitademing):
- Rechter koepel:
Reikt tot de 4e intercostaalruimte
Ligt boven de lever
- Linker koepel:
Reikt tot de 5e intercostaalruimte
Ligt boven de maag en onder het hart
Relatie met onderliggende organen:
- Lever:
Rechter leverkwab vult de rechter koepel → komt dus tot in de
4e intercostaalruimte
Linker leverkwab ligt onder het centrum tendineum en bereikt de
top van de linker koepel