VOEDING HOND EN KAT
DEEL A. BASISBEHOEFTEN
H1 – VERSCHIL HOND EN KAT
Kat :
- Eenvoudig metabolisme => kat kan vele omzettingen NIET maken => moet via
voeding opnemen
o Omzetting
Methionine taurine
Beta caroteen vit. A
Linoleenzuur arachidonzuur
o Metabolisme vit. D uit zonlicht
o Hebben veel minder enzymen om KHD te verteren => waardoor minder
KHD nodig zijn in voeding
- Continue ureumcyclus -> zorgt voor hogere eiwitbehoefte
Obligate carnivoor / strikt : heeft voedingsstoffen nodig die ENKEL in
dierlijke producten terug te vinden zijn
vb. taurine, vit. A, arachidonzuur, vit. B12 en dierlijke eiwit
Hond :
- Grote verschillen per ras, LG, tijdspanne tot volwassen
- Hond kan bepaalde voedingsstoffen in dierlijke ingrediënten gaan omzetten vanuit
plantaardige bronnen
- Domesticatie heeft invloed op KHD vertering => gedomesticeerde hond kan beter
om met KHD dan katten
Semi – carnivoor / niet strikt / facultatief carnivoor
H2 – BASISBEHOEFTEN
2.1. WATER
Basisregel : AD LIBITUM OF A VOLENTÉ VERS, PROPER WATER
= dier regelt zelf wat hij nodig heeft door dorstgevoel
PAS OP: polydipsie
Wat bij dysbalans (= niet meer in evenwicht)?
Bij verlies na 15% = dodelijk indien geen behandeling wordt ingezet
Bij verlies van 10% = ziekte verschijnselen
Bij verlies van paar % = signaal van dorst door regulatie waterhuishouding (=
dorstgevoel)
Te veel is ook niet goed want hersenen kunnen gaan opzwellen
Opl? Infuus (zeker bij jonge dieren heel belangrijk)
1
,BEHOEFTE PER DIERSOORT
KAT : ongeveer 40 ml / kg / dag
Per dag = 24u (ook ’s
HOND : 40-60 ml / kg / dag nachts)
MAAR we kijken naar het gemiddelde over 3 dagen want niet alle dagen evenveel !!
Kat = hond = 50 ml / kg / dag
Uitzondering:
- Extreme weeromstandigheden
- Groei dracht en lactatie
Wateropname X2 is normaal
HOE WATEROPNAME NAGAAN
Fles vullen van 500 ml -> in bakje -> volgende ochtend kijken wat er overblijft =
wateropname per dag
Gedurende 3 opeenvolgende dagen !!
Waarom dit nagaan?
= polydipsie kan onderliggend probleem wijzen => opletten bij oudere dieren want vaak
ziektes zoals diabetes, nierziekte, baarmoederontsteking…
= STANDAARD vragen naar wateropname bij SENIOR DIER
AANBIEDEN VAN WATER
Drinkbakjes Aandacht voor?
- Allergie : irritatie en jeuk à kin DRM belangrijk voor
stenenpotjes
- Smaak vooral plastieken potjes
- Bereikbaarheid -> katten liever hoger en weg van
eten
- Volume
- Vorm
Fontein Veel katten voorkeur voor bewegend water
Stadswater/ Smaak speelt grote rol !!
flessenwater/ + bij bepaalde ziektes moet flessenwater worden gegeven
regenwater/ => nood à zoutarm water
buitenwater
STIMULEREN VOOR TE DRINKEN
Wanneer?
- Kat algemeen => drinkt vaak weinig WANT krijgt water voornamelijk via eten
binnen
- Bij dehydratatie : diarree, braken, veelvuldig plassen
- Hittegolf : regulatie lichaams°C
- Nierproblemen => drinken van water = verdunt bloed en zorgt ervoor dat de
nieren minder hard moeten werken voor te filteren DRM stimuleren belangrijk !!!
2
,Proper maken van drinkbakken heel belangrijk => door te drinken gaan bacteriën vanuit
de mond in het water en gaat naar de bodem en maakt dit een biofilm
2.2. EIWITTEN
HOND = 1,25 g / kg LG / dag
Eiwitbehoefte is hoger bij katten
KAT : 2 g / kg LG / dag min. 30% van dieet !! door continue ureumcyclus ->
zorgt ervoor dat er meer AZ
Functie? worden uitgescheiden dus meer
moeten opnemen
- Bouwstoffen voor cellen, huid, spieren, veren…
- Enzymen
- Leveren energie -> brandstof
- Functie in osmose: balans krijgen door lage C naar hoge C
- Immuunsysteem
- Transporteiwitten
Bouw?
- Proteïnen of eiwitten = ketens of aaneenschakeling van AZ opgebouwd tot 3D
structuur
-> bevat altijd stikstof N
- Opgebouwd uit aminozuren = bouwstenen
- Volgorde AZ zorgt voor bepaling van eiwit => zo ontstaat er verschillende
- Dierlijke organisme: maken AZ zelf aan MAAR niet alle
o Niet-essentiële AZ = kan dier zelf maken
o Essentiële AZ = kan NIET zelf aangemaakt worden en moet dus via voeder
worden opgenomen
Valine Methionine
Leucine Fenylalanine
isoleucine Lysine
threonine Thryptofaan
bij jonge dieren: arginine en histidine
bij katachigen: taurine (dus 11 ess AZ)
In ureumcyclus zal arginine gaan verbuiken => drm bij katten hogere
behoefte à arginine
Wat als dysbalans?
Tekort teveel
Oorzaak?
* bij te weinig opname:
voeder te weinig geconcentreerd, niet
voldoende voeder, voeder niet
verteerbaar genoeg
* bij slechte kwaliteit van eiwit
* bij verhoogde afbraak lichaamscel door
ziekte
Gevolg?
*groei-achterstand + spierafbraak
3
, *anemie: bloedarmoede -> hemogelobine Oorzaak?
is eiwit *bij te veel opname (overbodig voederen)
*doffe vacht * bij te geconcentreerd voeder
*gedaalde weerstand
*stofwisselingstoornissen
Gevolg?
*diarree want gisting in DD
*verhoogde belasting van nieren
*obesitas
TAURINE
Functie taurine:
- Rol in contractie van hartspiercellen
- Belangrijk voor gezondheid van netvlies = anders ontstaat blindheid
- Rol bij reproductie
- Antioxidant
Bron: taurine komt van methionine (en cystine) in LEVER maar kat kan dit NIET =>
opnemen via voeding !
In natuur = hartspier en lever van prooidier
Dierlijke eiwitten : kat = strikte carinvoor
Tekort?
- Loslating retina -> blindheid
- Vruchtbaarheidsstoornissen
- DCM (hart) – gedilateerde cardiomyopathie
2.3. VETTEN
Functie?
- Opslag energie en nutriënten
- Bescherming tegen schokken, temperatuurdaling (isolatie!)
- Membraanopbouw cellen: dubbele fosfolipidenlaag
- Hormoonprecursor
- Smaak: verhoogt smaak van voeder -> leidt tot obesitas
- Opslagfunctie:
1. Energie
*1kg vet = 9 kcal E
*1kg eiwit = 4 kcal E
*1kg khd = 4 kcal E
=> makkelijke opslag want kost bijna geen E (in vergelijking met eiwit en
khd)
=> makkelijke afbraak
=> moduleerbaar
*bij te veel: hart en vaatziekten, gewrichtproblemen, obesitas
2. Essentiële vetzuren
4
DEEL A. BASISBEHOEFTEN
H1 – VERSCHIL HOND EN KAT
Kat :
- Eenvoudig metabolisme => kat kan vele omzettingen NIET maken => moet via
voeding opnemen
o Omzetting
Methionine taurine
Beta caroteen vit. A
Linoleenzuur arachidonzuur
o Metabolisme vit. D uit zonlicht
o Hebben veel minder enzymen om KHD te verteren => waardoor minder
KHD nodig zijn in voeding
- Continue ureumcyclus -> zorgt voor hogere eiwitbehoefte
Obligate carnivoor / strikt : heeft voedingsstoffen nodig die ENKEL in
dierlijke producten terug te vinden zijn
vb. taurine, vit. A, arachidonzuur, vit. B12 en dierlijke eiwit
Hond :
- Grote verschillen per ras, LG, tijdspanne tot volwassen
- Hond kan bepaalde voedingsstoffen in dierlijke ingrediënten gaan omzetten vanuit
plantaardige bronnen
- Domesticatie heeft invloed op KHD vertering => gedomesticeerde hond kan beter
om met KHD dan katten
Semi – carnivoor / niet strikt / facultatief carnivoor
H2 – BASISBEHOEFTEN
2.1. WATER
Basisregel : AD LIBITUM OF A VOLENTÉ VERS, PROPER WATER
= dier regelt zelf wat hij nodig heeft door dorstgevoel
PAS OP: polydipsie
Wat bij dysbalans (= niet meer in evenwicht)?
Bij verlies na 15% = dodelijk indien geen behandeling wordt ingezet
Bij verlies van 10% = ziekte verschijnselen
Bij verlies van paar % = signaal van dorst door regulatie waterhuishouding (=
dorstgevoel)
Te veel is ook niet goed want hersenen kunnen gaan opzwellen
Opl? Infuus (zeker bij jonge dieren heel belangrijk)
1
,BEHOEFTE PER DIERSOORT
KAT : ongeveer 40 ml / kg / dag
Per dag = 24u (ook ’s
HOND : 40-60 ml / kg / dag nachts)
MAAR we kijken naar het gemiddelde over 3 dagen want niet alle dagen evenveel !!
Kat = hond = 50 ml / kg / dag
Uitzondering:
- Extreme weeromstandigheden
- Groei dracht en lactatie
Wateropname X2 is normaal
HOE WATEROPNAME NAGAAN
Fles vullen van 500 ml -> in bakje -> volgende ochtend kijken wat er overblijft =
wateropname per dag
Gedurende 3 opeenvolgende dagen !!
Waarom dit nagaan?
= polydipsie kan onderliggend probleem wijzen => opletten bij oudere dieren want vaak
ziektes zoals diabetes, nierziekte, baarmoederontsteking…
= STANDAARD vragen naar wateropname bij SENIOR DIER
AANBIEDEN VAN WATER
Drinkbakjes Aandacht voor?
- Allergie : irritatie en jeuk à kin DRM belangrijk voor
stenenpotjes
- Smaak vooral plastieken potjes
- Bereikbaarheid -> katten liever hoger en weg van
eten
- Volume
- Vorm
Fontein Veel katten voorkeur voor bewegend water
Stadswater/ Smaak speelt grote rol !!
flessenwater/ + bij bepaalde ziektes moet flessenwater worden gegeven
regenwater/ => nood à zoutarm water
buitenwater
STIMULEREN VOOR TE DRINKEN
Wanneer?
- Kat algemeen => drinkt vaak weinig WANT krijgt water voornamelijk via eten
binnen
- Bij dehydratatie : diarree, braken, veelvuldig plassen
- Hittegolf : regulatie lichaams°C
- Nierproblemen => drinken van water = verdunt bloed en zorgt ervoor dat de
nieren minder hard moeten werken voor te filteren DRM stimuleren belangrijk !!!
2
,Proper maken van drinkbakken heel belangrijk => door te drinken gaan bacteriën vanuit
de mond in het water en gaat naar de bodem en maakt dit een biofilm
2.2. EIWITTEN
HOND = 1,25 g / kg LG / dag
Eiwitbehoefte is hoger bij katten
KAT : 2 g / kg LG / dag min. 30% van dieet !! door continue ureumcyclus ->
zorgt ervoor dat er meer AZ
Functie? worden uitgescheiden dus meer
moeten opnemen
- Bouwstoffen voor cellen, huid, spieren, veren…
- Enzymen
- Leveren energie -> brandstof
- Functie in osmose: balans krijgen door lage C naar hoge C
- Immuunsysteem
- Transporteiwitten
Bouw?
- Proteïnen of eiwitten = ketens of aaneenschakeling van AZ opgebouwd tot 3D
structuur
-> bevat altijd stikstof N
- Opgebouwd uit aminozuren = bouwstenen
- Volgorde AZ zorgt voor bepaling van eiwit => zo ontstaat er verschillende
- Dierlijke organisme: maken AZ zelf aan MAAR niet alle
o Niet-essentiële AZ = kan dier zelf maken
o Essentiële AZ = kan NIET zelf aangemaakt worden en moet dus via voeder
worden opgenomen
Valine Methionine
Leucine Fenylalanine
isoleucine Lysine
threonine Thryptofaan
bij jonge dieren: arginine en histidine
bij katachigen: taurine (dus 11 ess AZ)
In ureumcyclus zal arginine gaan verbuiken => drm bij katten hogere
behoefte à arginine
Wat als dysbalans?
Tekort teveel
Oorzaak?
* bij te weinig opname:
voeder te weinig geconcentreerd, niet
voldoende voeder, voeder niet
verteerbaar genoeg
* bij slechte kwaliteit van eiwit
* bij verhoogde afbraak lichaamscel door
ziekte
Gevolg?
*groei-achterstand + spierafbraak
3
, *anemie: bloedarmoede -> hemogelobine Oorzaak?
is eiwit *bij te veel opname (overbodig voederen)
*doffe vacht * bij te geconcentreerd voeder
*gedaalde weerstand
*stofwisselingstoornissen
Gevolg?
*diarree want gisting in DD
*verhoogde belasting van nieren
*obesitas
TAURINE
Functie taurine:
- Rol in contractie van hartspiercellen
- Belangrijk voor gezondheid van netvlies = anders ontstaat blindheid
- Rol bij reproductie
- Antioxidant
Bron: taurine komt van methionine (en cystine) in LEVER maar kat kan dit NIET =>
opnemen via voeding !
In natuur = hartspier en lever van prooidier
Dierlijke eiwitten : kat = strikte carinvoor
Tekort?
- Loslating retina -> blindheid
- Vruchtbaarheidsstoornissen
- DCM (hart) – gedilateerde cardiomyopathie
2.3. VETTEN
Functie?
- Opslag energie en nutriënten
- Bescherming tegen schokken, temperatuurdaling (isolatie!)
- Membraanopbouw cellen: dubbele fosfolipidenlaag
- Hormoonprecursor
- Smaak: verhoogt smaak van voeder -> leidt tot obesitas
- Opslagfunctie:
1. Energie
*1kg vet = 9 kcal E
*1kg eiwit = 4 kcal E
*1kg khd = 4 kcal E
=> makkelijke opslag want kost bijna geen E (in vergelijking met eiwit en
khd)
=> makkelijke afbraak
=> moduleerbaar
*bij te veel: hart en vaatziekten, gewrichtproblemen, obesitas
2. Essentiële vetzuren
4
