MANAGEMENT ACCOUNTING
Formuleblad & Examen-checklist | Zaterdag 20 juni 2026 | 9u-12u | Gesloten boek
DEEL 1 — BASISCONCEPTEN
H1 — Financial vs. Managerial Accounting
Kenmerk Financial Accounting Managerial Accounting
Gebruikers Extern (aandeelhouders, banken, Intern (managers)
fiscus)
Gereguleerd? Ja (IFRS/GAAP) Nee
Tijdsfocus Verleden Heden/toekomst
Detail Samengevat Gedetailleerd
⚠ Management by exception = afwijkingen NIET negeren maar er net MEER aandacht aan geven!
H2 — Kostgedrag & Kostenfunctie
Y = FC + (UVC x X) | Y = totale kosten, FC = vaste kosten, UVC = var. kost/eenh., X = activiteitenniveau
Kosttype Totaal bij stijging Per eenheid bij stijging
Variabel Stijgt Constant
Vast Constant Daalt
Gemengd Stijgt deels Daalt deels
Stapsgewijs Stijgt in sprongen Daalt in sprongen
⚠ Relevant range geldt OOK voor VARIABELE kosten, niet enkel vaste!
⚠ Afschrijvingen zijn ALTIJD vast, nooit variabel!
H3 — Kostenfuncties meten (5 methodes)
1. Engineering analysis | 2. Account analysis | 3. High-low method | 4. Visual-fit | 5. Regressie
High-low: UVC = (Kosten hoog - Kosten laag) / (Volume hoog - Volume
laag)
FC (high-low) = Totale kost - (UVC x Volume)
Regressie Objectiever dan high-low (gebruikt ALLE punten ipv 2)
1
, DEEL 2 — BESLISSINGEN NEMEN
H1 — CVP-Analyse (Break-even & Target Profit)
UCM = USP - UVC Contributiemarge per eenheid
CM% = UCM / USP Contributiemarge ratio (% van omzet)
QBE = FC / UCM Break-even in eenheden
BEP (euro) = FC / CM% Break-even in euro
Q target = (FC + NI) / UCM Aantal eenheden voor target winst
MoS = Geplande Q - QBE Veiligheidsmarge in eenheden
MoS% = MoS / Geplande Q x 100% Veiligheidsmarge in %
DOL = CM / NI Degree of Operating Leverage
% Delta winst = DOL x % Delta omzet Effect omzetwijziging op winst
⚠ CM NIET gelijk aan Brutomarge! CM = Omzet - ALLE var. kosten. Brutomarge = Omzet - COGS.
⚠ DOL hoger = risicovoller, NIET automatisch slechter!
H2 — Relevant Costs & Special Order
Relevante kosten Toekomstige kosten die VERSCHILLEN tussen
alternatieven
Sunk costs Al gemaakt, ALTIJD irrelevant
Opportunity cost Prijs van het beste alternatief dat je opgeeft
Vaste kosten bij special order IRRELEVANT (veranderen toch niet!)
Var. OH-rate = Var. OH / Totale DL
Aanpak special order 3 kolommen: Oorspronkelijk | Effect/eenh. | Effect totaal
⚠ Vaste kosten zijn IRRELEVANT bij special order beslissingen!
2
Formuleblad & Examen-checklist | Zaterdag 20 juni 2026 | 9u-12u | Gesloten boek
DEEL 1 — BASISCONCEPTEN
H1 — Financial vs. Managerial Accounting
Kenmerk Financial Accounting Managerial Accounting
Gebruikers Extern (aandeelhouders, banken, Intern (managers)
fiscus)
Gereguleerd? Ja (IFRS/GAAP) Nee
Tijdsfocus Verleden Heden/toekomst
Detail Samengevat Gedetailleerd
⚠ Management by exception = afwijkingen NIET negeren maar er net MEER aandacht aan geven!
H2 — Kostgedrag & Kostenfunctie
Y = FC + (UVC x X) | Y = totale kosten, FC = vaste kosten, UVC = var. kost/eenh., X = activiteitenniveau
Kosttype Totaal bij stijging Per eenheid bij stijging
Variabel Stijgt Constant
Vast Constant Daalt
Gemengd Stijgt deels Daalt deels
Stapsgewijs Stijgt in sprongen Daalt in sprongen
⚠ Relevant range geldt OOK voor VARIABELE kosten, niet enkel vaste!
⚠ Afschrijvingen zijn ALTIJD vast, nooit variabel!
H3 — Kostenfuncties meten (5 methodes)
1. Engineering analysis | 2. Account analysis | 3. High-low method | 4. Visual-fit | 5. Regressie
High-low: UVC = (Kosten hoog - Kosten laag) / (Volume hoog - Volume
laag)
FC (high-low) = Totale kost - (UVC x Volume)
Regressie Objectiever dan high-low (gebruikt ALLE punten ipv 2)
1
, DEEL 2 — BESLISSINGEN NEMEN
H1 — CVP-Analyse (Break-even & Target Profit)
UCM = USP - UVC Contributiemarge per eenheid
CM% = UCM / USP Contributiemarge ratio (% van omzet)
QBE = FC / UCM Break-even in eenheden
BEP (euro) = FC / CM% Break-even in euro
Q target = (FC + NI) / UCM Aantal eenheden voor target winst
MoS = Geplande Q - QBE Veiligheidsmarge in eenheden
MoS% = MoS / Geplande Q x 100% Veiligheidsmarge in %
DOL = CM / NI Degree of Operating Leverage
% Delta winst = DOL x % Delta omzet Effect omzetwijziging op winst
⚠ CM NIET gelijk aan Brutomarge! CM = Omzet - ALLE var. kosten. Brutomarge = Omzet - COGS.
⚠ DOL hoger = risicovoller, NIET automatisch slechter!
H2 — Relevant Costs & Special Order
Relevante kosten Toekomstige kosten die VERSCHILLEN tussen
alternatieven
Sunk costs Al gemaakt, ALTIJD irrelevant
Opportunity cost Prijs van het beste alternatief dat je opgeeft
Vaste kosten bij special order IRRELEVANT (veranderen toch niet!)
Var. OH-rate = Var. OH / Totale DL
Aanpak special order 3 kolommen: Oorspronkelijk | Effect/eenh. | Effect totaal
⚠ Vaste kosten zijn IRRELEVANT bij special order beslissingen!
2
