Samenvatting Pathologie - Farmacologie orthopedie | Chirurgische zorg | Arteveldehogeschool | 2025/26

Traumatologie diagnose en behandeling
- Fracturen
o Onderbreking van anatomische continuïteit van bot
o Indeling
 Volgens inwerkende kracht
 Low energy impact = met lage snelheid/lage kracht
 High energy impact = met hoge snelheid
 Klinisch
 Groenhoutfractuur
o Typisch bij kinderen
o Periost is dik en elastisch
 Vervormbaar
o Bot geknakt als een twijg
 Fissuur
o Barst
o Meestal thv epifyse
o Kenmerken
 Continuïteit bot slechts gedeeltelijk
verbroken
 Fragmenten niet verplaatst
 Goed contact tussen breukvlakken
 Volledige fractuur
o Verplaatsing botfragmenten
 Multifragmentaire breuk/communitieve fractuur
o Meer dan 2 breukfragmenten
 Stressfractuur
o Ontstaat door repetitieve inwerking van
krachten. Vaak waar bot zwak is.
o Voorkeursplaatsen
 Metatarsalen
 Proximale tibia
 Femurhals
o Oorzaken
 Plotse toename in activiteitsniveau
 Toename in frequentie
 Toename in intensiteit
 Andere
 Botaantasting
 Slechte conditie
 Slecht materiaal
 Slechte looptechniek
 Slechte ondergrond
 Geïmpacteerde
breuk/compressiefractuur/indeukingsfractuur
o Risico = osteoporose

,  Omliggende structuren
 Gesloten fractuur
o Integriteit huid in orde
o Geen verbinding met buitenwereld
 Open fractuur
o Integriteit huid aangetast
o Kan door botfragment zelf veroorzaakt zijn of
door externe kracht
o Verbinding met buitenwereld
 infectierisico
 Verwikkelde fractuur
o Aantasting van
 Bloedvaten
 Zenuwen
 Inwendige organen
 Bekken  blaas, urethra
 Wervel  ruggenmerg
 Ribben  aorta, longen
 Pathologische fractuur
o Ontstaan door tumoren
o Extreme osteoporose
 Morfologie
 Verplaatsing breukdelen bepaald door
o Spieren en peesaanhechting
 Vb. avulsie fractuur =
afscheuringsfractuur
 Vb. patella
 Vb. enkel
 Vb. spina illiaca
o Zwaartekracht
o Grootte kracht
o Richting kracht
o Morfologie breuk
o Weke delen rond breuk
 Locatie
 Intra-articulair (complex)
 Extra-articulair
o Diagnose
 Anamnese
 Algemeen kader
 Leeftijd: incidentie fracturen ifv leeftijd
 Inwerkende kracht
 Wat is er gebeurd?
 Klinische symptomen
 Dolor
 Abnormale stand (luxatio)
 Abnormale beweeglijkheid
 Crepitatie: door wrijving botfragmenten
 Functio laesa
 Hydrops = zwelling

,  Ecchymose = hematoom = extravasatie
 Lokale drukpijn
 Schade
 Bot is gebroken
 Periost is gescheurd
 Merg is vernield
 Omgevende weke delen minstens gekneusd
 Vete bloedvaten gescheurd
 Hematoom
 Polytrauma
o Meer dan 1 letsel
o Meer dan 1 fractuur
o Luxatie en fractuur
o Meer dan 1 stelsel
 multidisciplinair
 beeldvorming
 röntgenopnames RX
 CT scan bij intra-articulaire fracturen/polytrauma
 Echografie – weke delen, pezen
 MRI – weke delen
o Behandeling
 Beperk zwelling
 Rest, ice, compression, elevation
 Reductie van verplaatste fractuur
 Manipulatie, meestal onder narcose
 Tractie
 Immobilisatie
 Gipsverband
o In acute fase altijd open gips/gipsatelle
o Bij afname zwelling gesloten gips = circulaire
gips/walking boot
o Controle circulatie, sensibiliteit, motoriek
extremiteiten
o Aandachtspunten
 Hoogstand = zeker in acute fase
 Niet in water
 Rolstoel/krukken
 Juwelen verwijderen  zwelling
 Vuil vermijden
 Autorijverbod
 Jeuk: niet krabben met breinaald
 Aandacht DVT (Clexane)