3Islam. 10-11.
Diversiteit binnen de islam
- “lived islam”
- Soennitische en sji’itische islam
- Legalist vs. antinomian Islam
- Theologische en filosofische sub-richtingen
- Regionale diversiteit
vervlechting islam en plaatselijke culturen
- Respons op de moderniteit
invloed westerse culturen
islamisme
PP 1
Hoorcollege 17 nov.
Koran: de belangrijkste gegevens
- Naam Qu’ran. Arabisch
- Volgens de islamitische traditie geopenbaard op 610-632
- 114 hoofdstukken of soenna’s.
- 6236 verzen of aya’s
- Ordening: volgens lengte van de soera’s, dus niet chronologisch.
(van lang naar kort
De koran als het tastbare symbool van het goddelijke Woord
- Belang van reinheid: wassing voor je hem aanraakt
- Koran als magie (amuletten)
- De “schoonheid” van de recitatie (Tajwid)
Hoofdthema’s van de koran
- Monotheïsme
- Profeten en openbaring
- Eschatologie (het bestaan van een hiernamaals, opstanding,
oordeel, paradijs en hel)
- Wettelijke en ethische kaders
- Menselijke natuur en samenleving
- Natuur en tekenen (aansporing tot reflectie op natuurlijke
fenomenen als tekenen van het goddelijke)
- Historische verhalen en parabels
Ontstaan en “bewording” koran: de islamitische visie
- Tijd: tijdens leven van mohammed-610-632
- Onderscheid vroeg-Mekkaans, laat-Mekkaans en medinisch
, - Mohammed was analfabeet
- Op schrift gesteld: betrekkelijk kort na zijn dood
- Authenticiteit?
PowerPoint afbeelding.
God sprak niet direct met Mohammed, dat was de engel Gabriel die
God letterlijk citeerde. Mohamed begreep dit zijn Gods woorden. Voor
vroege moslims belangrijk te onderscheiden tussen Gods woord en een
openbaring en tussen wanneer Mohamed spreekt als mohamed. Gods
woord = de Koran. 1e generatie: volgelingen/toehoorders. Soenna =
manier van leven van de profeet, overgeleverd in de Hadith. Hadith =
woorden, daden en goedkeuringen van de profeet Mohammed.
Boek: creating the qu’ran
- Vroegste redactie ttv Mohammed?
- Redactie onder 1e kaliefen
- “verzamelen” van losse fragmenten
- Selectie: naskh (abrogatie: Koranteksten “afgeschaft” door nieuwere
- Redactie en canonvorming onder kalief uthman, 644-656
- Indeling in hoofdstukken
- Tekst in onvolledig consonantenschrift
- Afwijkende exemplaren vernietigd
- Juistheid onder vroege moslims omstreden, volledigheid ook!
Tekst- en leesvarianten
- 8e-10e eeuw: toevoeging diakritische punten en vocaaltekens
- Diverse leeswijzen qira at
- Moderne tijd toevoeging versnummers
- Boekdrukkunst, Cairo-editie 1924
- Eindelijk uniformiteit (?)
Het debat over geschapenheid
- Centrale vraag: is de koran geschapen door god of ongeschapen
- Mihjna: theologische inquisitie onder kalief al-mamun (833-848)
afdwingen van mu’tazilitisch standpunt (geschapen) (orthodox)
- NB: officiële staatsleer. Traditionele reactie o.i.v. ahmad ibn Hanbal:
de koran is eeuwig en ongeschapen
- Triomf ban het traditionalisme: deze visie domineert sindsdien
binnen het soennisme. (ongeschapen)
- Theologen nog veel moeite met definitie van koran, want wat is de
natuur van de koran?
Ongeschapen: beperkte interpretatievrijheid, nadruk op gezag, strikte
orthodoxie.
,Geschapen: meer interpretatievrijheid, minder gezag, flexibiliteit voor
hervorming.
Heel veel subgenres in Koran: Powerpoint
Hadith en soenna
- Hadith: verhaal met de uitspraken en daden van de profeet
mohammed.
- Soenna: ‘gewoonte’ van Mohammed, zijn voorbeeld
- Autoriteit van de profeet in de koran verankerd?
- Het gezag van de Soenna in de islamtitische jurisprudentie?
Hadith bestaat uit 2 delen. Wie heeft het van wie gehoord?
Overleveringskettingen bestuderen deskundigen, zijn de vertellers
betrouwbaar, of niet?
Canonisering en hadith-verzameling
Sunna-islam: de 6 boeken
POWERPOINT
Sjia islam: de 4 boeken
- Nb: sji’itische islam: eigen traditieverzameling, de imams als
belangrijkste overleveraars van hadith.
- Onvolledige canonvorming: hadith met verschillende graden van
betrouwbaarheid.
Belangrijkste soorten hadiths
- Sahieh (authentiek): hadiths met een ononderbroken, betrouwbare
keten van overleveraars en een inhoud die als waarheidsgetrouw
wordt beschouwd. Dit zijn de meest gezaghebbende overleveringen
- Hasan (goed): hadiths waarvan de keten van overleveraars of de
inhoud niet betrouwbaar geacht wordt. Deze worden in principe niet
als juridisch bindend beschouwd.
- Mutawatir: overleveringen die door een grote groep mensen,
onafhankelijk van elkaar, in elke generatie zijn doorgegeven.
Hierdoor wordt vervalsing praktisch onmogelijk geacht.
- Ahad (indivuedele overlevering): alle hadiths die niet mutawir zijn.
ahad betekent letterlijk individueel en duidt op een overlevering die
door 1 of een klein groepje vertellers in 1 generatie is doorgegeven.
- 99% van de hadiths in het islamitische corpus zijn ahad.
Centrale thema’s in de sunna
, - Geloof, ritueel, contractrecht en verspreide rechtelijke zaken, heilige
geschiedenis, huwelijk voedsel en slachtoffers, vroomrecht, erfrecht
en straffen, verspreide zaken
Het “probleem van de bronnen”
Religieuze narratieve vs. historische feiten
- Wat is het probleem van de bronnen? De meeste bronnen die ter
beschikking staan worden als onbetrouwbaar beschouwd door
historici. De 1e teksten zijn ontstaan of geschreven een eeuw na de
dood van mohammed.
Sira = biografie van mohammed
Wat is de vroege islam voor de revisionisten?
- De islam is niet ontstaan te midden van polytheistische heidenen in
de arabische woestijn, maar in een milieu waar joodse en christelijke
teksten bekend waren
- De ‘ongelovigen’ waren geen heidense polytheisten maar voor het
grootste deel monotheisten die polemisch geacht werden enigszins
af te wijken van het monotheisme
- De band tussen moslims en joden was in de begintijd van de islam
heel sterk. Ook joden werden ‘gelovigen’ genoemd en behoorden
ook tot de oemma.
- Anti-joodse teksten zoals bijvoorbeeld het verhaal van de slachting
van de joodse stak banu qurayza ontstonden pas lang na
mohammed toen de islam zich van het jodendom moest afscheiden.
Abraham geiger 1810-1874. Was hat mohammed aus den judenthume
aufgenommmen?
- Kon duidelijk aantonen dat het idee van de islam en zijn heilige boek
als een breuk met de vorige monotehismen een product was van
moslim apolegtiek (geen historische basis)
- Door de massale aanwezigheid van bijbelse en post-bijbelse joodse
gegevens in de koran en de hadith aan te tonen
Andere voorbeelden: gustav well, willem st clair tisdall.
Hadith en sira
- Ignax goldziher 1850-1921 trok de geloofwaardigheid van de
islamititsche bronnen over hadith en de vroege islamitische
geschiedenis in twijfel
Diversiteit binnen de islam
- “lived islam”
- Soennitische en sji’itische islam
- Legalist vs. antinomian Islam
- Theologische en filosofische sub-richtingen
- Regionale diversiteit
vervlechting islam en plaatselijke culturen
- Respons op de moderniteit
invloed westerse culturen
islamisme
PP 1
Hoorcollege 17 nov.
Koran: de belangrijkste gegevens
- Naam Qu’ran. Arabisch
- Volgens de islamitische traditie geopenbaard op 610-632
- 114 hoofdstukken of soenna’s.
- 6236 verzen of aya’s
- Ordening: volgens lengte van de soera’s, dus niet chronologisch.
(van lang naar kort
De koran als het tastbare symbool van het goddelijke Woord
- Belang van reinheid: wassing voor je hem aanraakt
- Koran als magie (amuletten)
- De “schoonheid” van de recitatie (Tajwid)
Hoofdthema’s van de koran
- Monotheïsme
- Profeten en openbaring
- Eschatologie (het bestaan van een hiernamaals, opstanding,
oordeel, paradijs en hel)
- Wettelijke en ethische kaders
- Menselijke natuur en samenleving
- Natuur en tekenen (aansporing tot reflectie op natuurlijke
fenomenen als tekenen van het goddelijke)
- Historische verhalen en parabels
Ontstaan en “bewording” koran: de islamitische visie
- Tijd: tijdens leven van mohammed-610-632
- Onderscheid vroeg-Mekkaans, laat-Mekkaans en medinisch
, - Mohammed was analfabeet
- Op schrift gesteld: betrekkelijk kort na zijn dood
- Authenticiteit?
PowerPoint afbeelding.
God sprak niet direct met Mohammed, dat was de engel Gabriel die
God letterlijk citeerde. Mohamed begreep dit zijn Gods woorden. Voor
vroege moslims belangrijk te onderscheiden tussen Gods woord en een
openbaring en tussen wanneer Mohamed spreekt als mohamed. Gods
woord = de Koran. 1e generatie: volgelingen/toehoorders. Soenna =
manier van leven van de profeet, overgeleverd in de Hadith. Hadith =
woorden, daden en goedkeuringen van de profeet Mohammed.
Boek: creating the qu’ran
- Vroegste redactie ttv Mohammed?
- Redactie onder 1e kaliefen
- “verzamelen” van losse fragmenten
- Selectie: naskh (abrogatie: Koranteksten “afgeschaft” door nieuwere
- Redactie en canonvorming onder kalief uthman, 644-656
- Indeling in hoofdstukken
- Tekst in onvolledig consonantenschrift
- Afwijkende exemplaren vernietigd
- Juistheid onder vroege moslims omstreden, volledigheid ook!
Tekst- en leesvarianten
- 8e-10e eeuw: toevoeging diakritische punten en vocaaltekens
- Diverse leeswijzen qira at
- Moderne tijd toevoeging versnummers
- Boekdrukkunst, Cairo-editie 1924
- Eindelijk uniformiteit (?)
Het debat over geschapenheid
- Centrale vraag: is de koran geschapen door god of ongeschapen
- Mihjna: theologische inquisitie onder kalief al-mamun (833-848)
afdwingen van mu’tazilitisch standpunt (geschapen) (orthodox)
- NB: officiële staatsleer. Traditionele reactie o.i.v. ahmad ibn Hanbal:
de koran is eeuwig en ongeschapen
- Triomf ban het traditionalisme: deze visie domineert sindsdien
binnen het soennisme. (ongeschapen)
- Theologen nog veel moeite met definitie van koran, want wat is de
natuur van de koran?
Ongeschapen: beperkte interpretatievrijheid, nadruk op gezag, strikte
orthodoxie.
,Geschapen: meer interpretatievrijheid, minder gezag, flexibiliteit voor
hervorming.
Heel veel subgenres in Koran: Powerpoint
Hadith en soenna
- Hadith: verhaal met de uitspraken en daden van de profeet
mohammed.
- Soenna: ‘gewoonte’ van Mohammed, zijn voorbeeld
- Autoriteit van de profeet in de koran verankerd?
- Het gezag van de Soenna in de islamtitische jurisprudentie?
Hadith bestaat uit 2 delen. Wie heeft het van wie gehoord?
Overleveringskettingen bestuderen deskundigen, zijn de vertellers
betrouwbaar, of niet?
Canonisering en hadith-verzameling
Sunna-islam: de 6 boeken
POWERPOINT
Sjia islam: de 4 boeken
- Nb: sji’itische islam: eigen traditieverzameling, de imams als
belangrijkste overleveraars van hadith.
- Onvolledige canonvorming: hadith met verschillende graden van
betrouwbaarheid.
Belangrijkste soorten hadiths
- Sahieh (authentiek): hadiths met een ononderbroken, betrouwbare
keten van overleveraars en een inhoud die als waarheidsgetrouw
wordt beschouwd. Dit zijn de meest gezaghebbende overleveringen
- Hasan (goed): hadiths waarvan de keten van overleveraars of de
inhoud niet betrouwbaar geacht wordt. Deze worden in principe niet
als juridisch bindend beschouwd.
- Mutawatir: overleveringen die door een grote groep mensen,
onafhankelijk van elkaar, in elke generatie zijn doorgegeven.
Hierdoor wordt vervalsing praktisch onmogelijk geacht.
- Ahad (indivuedele overlevering): alle hadiths die niet mutawir zijn.
ahad betekent letterlijk individueel en duidt op een overlevering die
door 1 of een klein groepje vertellers in 1 generatie is doorgegeven.
- 99% van de hadiths in het islamitische corpus zijn ahad.
Centrale thema’s in de sunna
, - Geloof, ritueel, contractrecht en verspreide rechtelijke zaken, heilige
geschiedenis, huwelijk voedsel en slachtoffers, vroomrecht, erfrecht
en straffen, verspreide zaken
Het “probleem van de bronnen”
Religieuze narratieve vs. historische feiten
- Wat is het probleem van de bronnen? De meeste bronnen die ter
beschikking staan worden als onbetrouwbaar beschouwd door
historici. De 1e teksten zijn ontstaan of geschreven een eeuw na de
dood van mohammed.
Sira = biografie van mohammed
Wat is de vroege islam voor de revisionisten?
- De islam is niet ontstaan te midden van polytheistische heidenen in
de arabische woestijn, maar in een milieu waar joodse en christelijke
teksten bekend waren
- De ‘ongelovigen’ waren geen heidense polytheisten maar voor het
grootste deel monotheisten die polemisch geacht werden enigszins
af te wijken van het monotheisme
- De band tussen moslims en joden was in de begintijd van de islam
heel sterk. Ook joden werden ‘gelovigen’ genoemd en behoorden
ook tot de oemma.
- Anti-joodse teksten zoals bijvoorbeeld het verhaal van de slachting
van de joodse stak banu qurayza ontstonden pas lang na
mohammed toen de islam zich van het jodendom moest afscheiden.
Abraham geiger 1810-1874. Was hat mohammed aus den judenthume
aufgenommmen?
- Kon duidelijk aantonen dat het idee van de islam en zijn heilige boek
als een breuk met de vorige monotehismen een product was van
moslim apolegtiek (geen historische basis)
- Door de massale aanwezigheid van bijbelse en post-bijbelse joodse
gegevens in de koran en de hadith aan te tonen
Andere voorbeelden: gustav well, willem st clair tisdall.
Hadith en sira
- Ignax goldziher 1850-1921 trok de geloofwaardigheid van de
islamititsche bronnen over hadith en de vroege islamitische
geschiedenis in twijfel
