Overzicht van de wijsbegeerte:
Mechanisering & doelgerichtheid:
Inleiding:
Elk onderdeel v/ het menselijk lichaam = vervult welbepaalde functie
Filosofen & theologen: ‘Wat is de doelgerichtheid & de doelmatigheid v/ de
onderdelen v/ het lichaam?’
Doelmatigheid = de efficiëntie waarmee ze hun doel vervullen
De teleologie = beschrijft & verklaard fenomenen adhv hun doelgerichtheid &
doelmatigheid
De Ontwerper:
- De doelgerichtheid v/ het menselijk lichaam is rechtstreeks bewijs van
bestaan Ontwerper (mening veel antieke & middeleeuwse filosofen)
- Daarom biologie, geneeskunde, … lang niet gezien als volwaardige
wetenschappen:
o Charles Darwin grote impact over het veranderen van denken over
doelgerichtheid & levende natuur
De levenswetenschappen vindt zo aansluiting bij de
natuurwetenschappen
Overgang antieke & middeleeuwse denken moderne denken over de
natuur:
- Door de wetenschappelijke revolutie het mechaniseren v/ het
wereldbeeld
- Immanuel Kant:
o Beschouwde probleem v/ de oorsprong v/ de doelgerichtheid als
onoplosbaar vraagstuk
o ‘Er zou nooit een Newton van de biologie zijn’
Charles Darwin brengt hier verandering in?
1. De mechanisering v/ het wereldbeeld:
De zeventiende eeuw:
- Is kantelpunt in geschiedenis van westerse denken
o Dit door de ontwikkeling van de natuurwetenschappen
- 17 eeuw = wetenschappelijke revolutie
de
- Wetenschappen = ontstaan uit de filosofie
Verklaring v/ het succes v/ de wetenschap:
1) Volgens René Descartes: vooral aan het gebruik van wiskundige
methoden:
, o Vindt dat filosofie die methoden ook moet gebruiken om vooruitgang
te boeken
2) Omdat ze de wereld mechaniseren:
o Ze gebruiken niet langer doeloorzaken MAAR mechanische
oorzaken
Wat zijn doeloorzaken?
Galileo Galilei:
- Sleutelfiguur in wetenschappelijke revolutie:
o Doeloorzaken vervangen door mechanische oorzaken
- Belangrijke rol in formulering v/ de traagheidswet:
o Iedere verandering is te wijten aan een kracht die van buitenaf
inwerkt op het lichaam
Deze overtuiging in contrast met overtuiging antieke &
middeleeuwse filosofen namelijk: dat een lichaam dat niet
op 1 of andere manier wordt bezield niet kan bewegen
Een doeloorzaak = een oorzaak die in de toekomst ligt
Vb. artefacten (=voorwerpen die door de mens worden ontworpen): hebben een
doeloorzaak:
Ze vervullen een welbepaald doel & dat is de oorzaak van hun bestaan
Natuurlijke verworpen verklaren adhv doeloorzaken:
Mening antieke filosofen (Aristoteles) & de laatmiddeleeuwse
scholastische filosofie:
- Voorwerpen willen bv tot rust komen op hun natuurlijke plaats
o Vb. steen valt op de grond want dit is zijn natuurlijke plaats (ligt in
hun natuur)
Dit is hun natuur/ aard/ essentie/ vorm
- Deze voorwerpen worden ‘bezield’ om dit gedrag te verklaren
- Verschillende zielen:
o De vegetatieve ziel: staat in voor basale levensfuncties
o De appetitieve ziel: aansturing seksuele activiteit
o Rationele ziel: stuurt onze denkactiviteiten aan
Deze bezielig houdt het universum in leven
Verandering: de wetenschappelijke revolutie:
- Galilei:
o Geen bezielig nodig voor bewegen van voorwerp
o Je moet oorzaak idintifiëren die eigen is aan voorwerp dit is geen
doeloorzaak - maar een mechanische oorzaak
Mechanisering & doelgerichtheid:
Inleiding:
Elk onderdeel v/ het menselijk lichaam = vervult welbepaalde functie
Filosofen & theologen: ‘Wat is de doelgerichtheid & de doelmatigheid v/ de
onderdelen v/ het lichaam?’
Doelmatigheid = de efficiëntie waarmee ze hun doel vervullen
De teleologie = beschrijft & verklaard fenomenen adhv hun doelgerichtheid &
doelmatigheid
De Ontwerper:
- De doelgerichtheid v/ het menselijk lichaam is rechtstreeks bewijs van
bestaan Ontwerper (mening veel antieke & middeleeuwse filosofen)
- Daarom biologie, geneeskunde, … lang niet gezien als volwaardige
wetenschappen:
o Charles Darwin grote impact over het veranderen van denken over
doelgerichtheid & levende natuur
De levenswetenschappen vindt zo aansluiting bij de
natuurwetenschappen
Overgang antieke & middeleeuwse denken moderne denken over de
natuur:
- Door de wetenschappelijke revolutie het mechaniseren v/ het
wereldbeeld
- Immanuel Kant:
o Beschouwde probleem v/ de oorsprong v/ de doelgerichtheid als
onoplosbaar vraagstuk
o ‘Er zou nooit een Newton van de biologie zijn’
Charles Darwin brengt hier verandering in?
1. De mechanisering v/ het wereldbeeld:
De zeventiende eeuw:
- Is kantelpunt in geschiedenis van westerse denken
o Dit door de ontwikkeling van de natuurwetenschappen
- 17 eeuw = wetenschappelijke revolutie
de
- Wetenschappen = ontstaan uit de filosofie
Verklaring v/ het succes v/ de wetenschap:
1) Volgens René Descartes: vooral aan het gebruik van wiskundige
methoden:
, o Vindt dat filosofie die methoden ook moet gebruiken om vooruitgang
te boeken
2) Omdat ze de wereld mechaniseren:
o Ze gebruiken niet langer doeloorzaken MAAR mechanische
oorzaken
Wat zijn doeloorzaken?
Galileo Galilei:
- Sleutelfiguur in wetenschappelijke revolutie:
o Doeloorzaken vervangen door mechanische oorzaken
- Belangrijke rol in formulering v/ de traagheidswet:
o Iedere verandering is te wijten aan een kracht die van buitenaf
inwerkt op het lichaam
Deze overtuiging in contrast met overtuiging antieke &
middeleeuwse filosofen namelijk: dat een lichaam dat niet
op 1 of andere manier wordt bezield niet kan bewegen
Een doeloorzaak = een oorzaak die in de toekomst ligt
Vb. artefacten (=voorwerpen die door de mens worden ontworpen): hebben een
doeloorzaak:
Ze vervullen een welbepaald doel & dat is de oorzaak van hun bestaan
Natuurlijke verworpen verklaren adhv doeloorzaken:
Mening antieke filosofen (Aristoteles) & de laatmiddeleeuwse
scholastische filosofie:
- Voorwerpen willen bv tot rust komen op hun natuurlijke plaats
o Vb. steen valt op de grond want dit is zijn natuurlijke plaats (ligt in
hun natuur)
Dit is hun natuur/ aard/ essentie/ vorm
- Deze voorwerpen worden ‘bezield’ om dit gedrag te verklaren
- Verschillende zielen:
o De vegetatieve ziel: staat in voor basale levensfuncties
o De appetitieve ziel: aansturing seksuele activiteit
o Rationele ziel: stuurt onze denkactiviteiten aan
Deze bezielig houdt het universum in leven
Verandering: de wetenschappelijke revolutie:
- Galilei:
o Geen bezielig nodig voor bewegen van voorwerp
o Je moet oorzaak idintifiëren die eigen is aan voorwerp dit is geen
doeloorzaak - maar een mechanische oorzaak
