LES 9: LEIDERSCHAP
INLEIDING: GOEDE LEIDERS?
- Moraliteit: Goede leiders hebben eigenschappen die we
waarderen, gebruiken middelen die we goedkeuren en hebben
doelen die we waarderen
Subjectief: wat de ene een goede morele leider vind, vind de
andere dit niet
- Effectiviteit: Goede leiders hebben veel invloed in het stellen van
doelen en bereiken deze doelen
LEIDERSCHAP DEFINIËREN
- “Een proces waarbij een individu een groep individuen beïnvloedt
om een gezamenlijk doel te behalen” (Northhouse, 2001)
- “Het proces waarbij een of meerdere groepsleden andere
groepsleden op zo’n manier beïnvloeden dat het hen motiveert om
bij te dragen aan het behalen van groepsdoelen” (Haslam, 2004;
Smith, 1995; Rost, 2008
- “Ervoor zorgen dat groepsleden de doelstellingen van de groep
behalen” (Hogg & Vaughan, 2014)
WAT ZIJN EFFECTIEVE LEIDERS? VERSCHILLENDE
PERSPECTIEVEN
1. GREAT PERSON THEORY
Correspondentiebias: mensen hebben de neiging om gedrag van
anderen te attribueren aan stabiele, onderliggende, individuele
eigenschapen
Wat zijn effectieve leiders?
- Trekbenadering kan zeker een nut hebben
- Maar:
, Eerder lage correlaties tussen eigenschappen en effectiviteit
Meer met leadership emergence?
Causale richting?
Speelt context geen rol bv. Sportcoach
2. SITUATIONELE PERSPECTIEVEN
De situatie maakt de leider, iedereen kan leiden
Leiders hebben geen invloed, bestudeer de groep ipv het individu
Context en groepsprocessen gaan bestuderen
3. GEDRAGSBENADERING : WAT DOEN EFFECTIEVE LEIDERS?
Studie: onder na-schoolse activiteitenclubs voor jongens
Clubs kregen leiders met één van de volgende
leiderschapsstijlen
Resultaten
- Autocratisch leiderschap
Leiders worden niet leuk gevonden
Agressieve, afhankelijke, zelf-georiënteerde sfeer
Productiviteit alleen hoog als leider aanwezig is
- Laissez faire leiderschap
Leiders worden niet leuk gevonden
Vriendelijke, groep- en niet-taak gerichte georiënteerde sfeer
Lage productiviteit, hoger als leider niet aanwezig is
- Democratisch leiderschap
Leiders worden leuk gevonden
Vriendelijk, groep- en taak-georiënteerde sfeer
Relatief hoge productiviteit, niet beïnvloed door aanwezigheid
leider
Gedragsbenadering: wat doen effectieve leiders?
- Taakgerichte leiders
, Focus op bereik van oplossingen
Geven vaak suggesties en
aanwijzingen
Meer dominante leider
- Socio-emotioneel gerichte leiders
Focus op de gevoelens van de groepsleden
Soorten leiders in teamsporten
- Motivationele leider op het veld
- Taakgerichte leider
- Sociaalgerichte leider buiten het veld
- Externe leider
Personen in het team bestudeerd, de coach staat hier nog boven
4. OMSTANDIGHEDENBENADERING : WANNER IS WELK LEIDERSCHAP
EFFECTIEF ?
- Effectiviteit van een leiderschapsstijl is afhankelijk van de
eigenschappen van de situatie
- Verschillende leiders zijn nodig in verschillende omstandigheden
Contingentietheorie Fiedler
- Welke leiderschapsstijl effectief is hangt af van drie dimensies van
situaties
1. De kwaliteit van relatie tussen leider en volgers
2. De duidelijkheid van de taak en structuur
3. Macht en autoriteit van de leider door diens positie
INLEIDING: GOEDE LEIDERS?
- Moraliteit: Goede leiders hebben eigenschappen die we
waarderen, gebruiken middelen die we goedkeuren en hebben
doelen die we waarderen
Subjectief: wat de ene een goede morele leider vind, vind de
andere dit niet
- Effectiviteit: Goede leiders hebben veel invloed in het stellen van
doelen en bereiken deze doelen
LEIDERSCHAP DEFINIËREN
- “Een proces waarbij een individu een groep individuen beïnvloedt
om een gezamenlijk doel te behalen” (Northhouse, 2001)
- “Het proces waarbij een of meerdere groepsleden andere
groepsleden op zo’n manier beïnvloeden dat het hen motiveert om
bij te dragen aan het behalen van groepsdoelen” (Haslam, 2004;
Smith, 1995; Rost, 2008
- “Ervoor zorgen dat groepsleden de doelstellingen van de groep
behalen” (Hogg & Vaughan, 2014)
WAT ZIJN EFFECTIEVE LEIDERS? VERSCHILLENDE
PERSPECTIEVEN
1. GREAT PERSON THEORY
Correspondentiebias: mensen hebben de neiging om gedrag van
anderen te attribueren aan stabiele, onderliggende, individuele
eigenschapen
Wat zijn effectieve leiders?
- Trekbenadering kan zeker een nut hebben
- Maar:
, Eerder lage correlaties tussen eigenschappen en effectiviteit
Meer met leadership emergence?
Causale richting?
Speelt context geen rol bv. Sportcoach
2. SITUATIONELE PERSPECTIEVEN
De situatie maakt de leider, iedereen kan leiden
Leiders hebben geen invloed, bestudeer de groep ipv het individu
Context en groepsprocessen gaan bestuderen
3. GEDRAGSBENADERING : WAT DOEN EFFECTIEVE LEIDERS?
Studie: onder na-schoolse activiteitenclubs voor jongens
Clubs kregen leiders met één van de volgende
leiderschapsstijlen
Resultaten
- Autocratisch leiderschap
Leiders worden niet leuk gevonden
Agressieve, afhankelijke, zelf-georiënteerde sfeer
Productiviteit alleen hoog als leider aanwezig is
- Laissez faire leiderschap
Leiders worden niet leuk gevonden
Vriendelijke, groep- en niet-taak gerichte georiënteerde sfeer
Lage productiviteit, hoger als leider niet aanwezig is
- Democratisch leiderschap
Leiders worden leuk gevonden
Vriendelijk, groep- en taak-georiënteerde sfeer
Relatief hoge productiviteit, niet beïnvloed door aanwezigheid
leider
Gedragsbenadering: wat doen effectieve leiders?
- Taakgerichte leiders
, Focus op bereik van oplossingen
Geven vaak suggesties en
aanwijzingen
Meer dominante leider
- Socio-emotioneel gerichte leiders
Focus op de gevoelens van de groepsleden
Soorten leiders in teamsporten
- Motivationele leider op het veld
- Taakgerichte leider
- Sociaalgerichte leider buiten het veld
- Externe leider
Personen in het team bestudeerd, de coach staat hier nog boven
4. OMSTANDIGHEDENBENADERING : WANNER IS WELK LEIDERSCHAP
EFFECTIEF ?
- Effectiviteit van een leiderschapsstijl is afhankelijk van de
eigenschappen van de situatie
- Verschillende leiders zijn nodig in verschillende omstandigheden
Contingentietheorie Fiedler
- Welke leiderschapsstijl effectief is hangt af van drie dimensies van
situaties
1. De kwaliteit van relatie tussen leider en volgers
2. De duidelijkheid van de taak en structuur
3. Macht en autoriteit van de leider door diens positie
