Begrippen
Ziektepreventie = voorkomen van specifieke ziekten of aandoeningen
4 niveaus
- Primaire preventie
= Alle activiteiten om gezonde levensstijl te behouden en negatieve te vermijden
Doelgroep : de gezonde mens
- Secundaire preventie
Doelgroep : risicopopulatie
- Tertiaire preventie
Doelgroep : patiënt die al ziekte heeft (bv. diabetes en voetletsel)
- Quaternaire preventie
= Onnodige interventie vermijden
Bv. Aantibiotica vermijden
Hieronder valt ook het menswaardig omgaan met patiënten, ongemakken voorkomen (palliatieve
zorg)
Gezondheidsbescherming = voorkomen van ziekten, aandoeningen of invaliditeit
Hoe voorkomen of beperken van blootstelling aan gevaren/risico’s
Doelgroep volledige populatie / individuen die blootstaan aan bepaalde risico’s
Acties beschermende maatregelen
Gezondheidsvoorlichting = individuelen of groepen in staat stellen om te kiezen voor gezond
gedrag
Hoe informeren, sensibiliseren en opvoeden/trainen
Doelgroep individueel / groep & populatie
Gezondheidsbevordering = individuelen of groepen in staat stellen om controle te verwerven
over de determinanten van hun gezondheid
Hoe gezonde keuzes evidenter/ makkelijker maken en ongezonde keuzes minder evident maken
- Gezondheidseducatie
- Omgevingsinterventies
- Regels en afspraken
- Zorg en begeleiding
, Beleid in Vlaanderen
Gezondheidsdoelstellingen = specifieke, meetbare en algemeen aanvaardbare, realistische
doelstellingen die binnen een bepaalde periode gerealiseerd moeten worden (SMART)
Waarom?
- Richting geven aan preventief gezondheidsbeleid
- Basis voor aftoetsen huidig beleid
- Aangrijpingspunt voor strategieën en acties
- Ondersteunen van gezondheid
- Gezondheidsongelijkheid
- Evidence informed werken
- Interventiemix met gezondheidsbevordering (zie stappen hierboven)
Hoe komen ze tot stand?
1. Gezondheidsconferentie bespreekt voorstellen van :
- Gezondheidsdoelstellingen (subdoelstellingen)
- Preventiestrategieën om doelstellingen te realiseren
- Budgettair kader dat hiervoor zal nodig zijn
2. Goedkeuring van Vlaamse regering + Vlaams parlement
3. Uitvoering door Vlaamse regering
Globaal (hoofd)doel : Vlaming moet gezonder leven tegen 2025
Hoofdoel kan bereikt worden door subdoelen (SMART)
Sector preventieve gezondheidszorg
- Partnerorganisaties
- Expertise in 1 of meerdere domeinen van preventieve gezondheidszorg
- Inhoudelijke kennis of gegevens
- Ondersteunen lokaal gezondheidsoverleg, zorgaanbieders…
- Werken rechtstreeks naar de bevolking
- In Vlaanderen
Bv. Kind & Gezin, Sensoa, Vlaams expertisecentrum voor suicidepreventie
- Lokaal gezondheidsoverleg (LOGO’s)
- Geografisch afgebakende netwerken waarbinnen verschillende organisaties
samenwerken
- Helpen in hun werkgebied aan de initiatieven die de Vlaamse overheid aanbiedt om
gezondheid te bevorderen
- Organisaties met terreinwerking
- Specifieke opdrachten binnen preventieve gezondheidszorg, doen beroep op
LOGO’s
Bv. CLB, centrum voor kankeropsporing, centrum ter preventie van zelfdoding
- Individuele zorgaanbieders
- Staan in voor het terreinwerk
Bv. tabakologen, radiologen, tandartsen, verpleegkundigen, huisartsen…
Andere sectoren
- Onderwijskoepels
- Vakbonden
- Schoden
- Bedrijven
- Leraren
- HR managers
- …
Ziektepreventie = voorkomen van specifieke ziekten of aandoeningen
4 niveaus
- Primaire preventie
= Alle activiteiten om gezonde levensstijl te behouden en negatieve te vermijden
Doelgroep : de gezonde mens
- Secundaire preventie
Doelgroep : risicopopulatie
- Tertiaire preventie
Doelgroep : patiënt die al ziekte heeft (bv. diabetes en voetletsel)
- Quaternaire preventie
= Onnodige interventie vermijden
Bv. Aantibiotica vermijden
Hieronder valt ook het menswaardig omgaan met patiënten, ongemakken voorkomen (palliatieve
zorg)
Gezondheidsbescherming = voorkomen van ziekten, aandoeningen of invaliditeit
Hoe voorkomen of beperken van blootstelling aan gevaren/risico’s
Doelgroep volledige populatie / individuen die blootstaan aan bepaalde risico’s
Acties beschermende maatregelen
Gezondheidsvoorlichting = individuelen of groepen in staat stellen om te kiezen voor gezond
gedrag
Hoe informeren, sensibiliseren en opvoeden/trainen
Doelgroep individueel / groep & populatie
Gezondheidsbevordering = individuelen of groepen in staat stellen om controle te verwerven
over de determinanten van hun gezondheid
Hoe gezonde keuzes evidenter/ makkelijker maken en ongezonde keuzes minder evident maken
- Gezondheidseducatie
- Omgevingsinterventies
- Regels en afspraken
- Zorg en begeleiding
, Beleid in Vlaanderen
Gezondheidsdoelstellingen = specifieke, meetbare en algemeen aanvaardbare, realistische
doelstellingen die binnen een bepaalde periode gerealiseerd moeten worden (SMART)
Waarom?
- Richting geven aan preventief gezondheidsbeleid
- Basis voor aftoetsen huidig beleid
- Aangrijpingspunt voor strategieën en acties
- Ondersteunen van gezondheid
- Gezondheidsongelijkheid
- Evidence informed werken
- Interventiemix met gezondheidsbevordering (zie stappen hierboven)
Hoe komen ze tot stand?
1. Gezondheidsconferentie bespreekt voorstellen van :
- Gezondheidsdoelstellingen (subdoelstellingen)
- Preventiestrategieën om doelstellingen te realiseren
- Budgettair kader dat hiervoor zal nodig zijn
2. Goedkeuring van Vlaamse regering + Vlaams parlement
3. Uitvoering door Vlaamse regering
Globaal (hoofd)doel : Vlaming moet gezonder leven tegen 2025
Hoofdoel kan bereikt worden door subdoelen (SMART)
Sector preventieve gezondheidszorg
- Partnerorganisaties
- Expertise in 1 of meerdere domeinen van preventieve gezondheidszorg
- Inhoudelijke kennis of gegevens
- Ondersteunen lokaal gezondheidsoverleg, zorgaanbieders…
- Werken rechtstreeks naar de bevolking
- In Vlaanderen
Bv. Kind & Gezin, Sensoa, Vlaams expertisecentrum voor suicidepreventie
- Lokaal gezondheidsoverleg (LOGO’s)
- Geografisch afgebakende netwerken waarbinnen verschillende organisaties
samenwerken
- Helpen in hun werkgebied aan de initiatieven die de Vlaamse overheid aanbiedt om
gezondheid te bevorderen
- Organisaties met terreinwerking
- Specifieke opdrachten binnen preventieve gezondheidszorg, doen beroep op
LOGO’s
Bv. CLB, centrum voor kankeropsporing, centrum ter preventie van zelfdoding
- Individuele zorgaanbieders
- Staan in voor het terreinwerk
Bv. tabakologen, radiologen, tandartsen, verpleegkundigen, huisartsen…
Andere sectoren
- Onderwijskoepels
- Vakbonden
- Schoden
- Bedrijven
- Leraren
- HR managers
- …
