Kosten-, volume- en winstanalyse
o Break-even analyse, contributiemarge en winst
o Operationele hefboom
o Kostprijsberekening
o Winstanalyse per business unit
Prijsbeleid
A) Kosten, volume en
winstanalyse
Break-even analyse
- situatie waarbij totaal kosten gelijk is aan totaal
opbrengsten
- Break-even situatie: TO = TK of TO – TK = 0
- of (P * Q) = VSK + VAK
o VSK = vaste kosten, veranderen niet bij
wijziging volume.
o VAK = variabele kosten, veranderen in
verhouding tot het volume
Toepassing 1: broodjeszaak Broadway
Broodjeszaak Broadway is zopas opgestart en wij beschikken over een aantal financiële gegevens:
• de variabele kost per eenheid bedraagt 0,80 EUR. Deze kost omvat o.a. de kost van het brood, het beleg en de
sauzen.
• de volledige vaste kost bedraagt 16.800 EUR per jaar. De vaste kost bestaat uit de kost van het gebouw, de
bakoven en de lonen.
• de gemiddelde verkoopprijs van een broodje bedraagt momenteel 3,60 EUR.
Gevraagd:
Bereken de break-even afzet (BEA) en de contributiemarge en interpreteer de bekomen resultaten.
Oplossing:
Q = VSK / (P – VAK/E)
Q = 16.800 / (3,6-0,8) = 6.000 = BEA
Broadway moet dus 6.000 broodjes per jaar of 20 broodjes per dag verkopen (gerekend aan 300 verkoopdagen).
Contributiemarge Contributiemarge ratio
= (P – VAK/E) = 3,6 – 0,8 = 2,8 EUR CMr = CM / TO = 2,8 / (3,6 * 6.000) = 0,013%
per verkocht broodje: 2,8 EUR vaste kosten
, gedekt - Lage CMr: er moeten heel veel producten verkocht
worden vooraleer vaste kosten terugverdiend zijn.
Toepassing 2: Rapta bv
Rapta bv verkoopt professionele fototoestellen.
We ontvangen van het bedrijf de verkoopcijfers en kostengegevens:
- verkoopprijs: 550
- variabele kost per eenheid: 320
- totale vaste kost: 230.000
- break-even afzet: 1.000 eenheden
Vraag 1:
Een concurrent biedt reeds een aantal weken een korting van 8% op gelijkaardige producten. Daarom overweegt de directie
om eenzelfde korting te geven aan de eigen klanten.
Vraag: welk effect zal de 8% korting op de verkoopprijs hebben op de break-even afzet? Hoeveel procent moet Rapta meer
of minder verkopen?
Oplossing:
Nieuwe prijs 506
GVK 320
CM (contributiemarge, P-GVK) 186
BE-afzet 1236,56
% meerverkoop 23,66%
- Rapta moet 23,7% meer fototoestellen verkopen om break even te blijven.
Vraag 2:
Het management van Rapta beslist om te investeren in nieuwe robottechnologie, waardoor er minder arbeiders zullen
tewerkgesteld worden. Ze verwachten daardoor een stijging van de vaste kosten met 30% en een daling van de variabele
kosten met 25%. De initiële verkoopprijs van 550 blijft gehouden.
Vraag: welk effect zal de nieuwe technologie hebben op het vereiste verkoopvolume om break-even te blijven?
, Oplossing:
Vraag 3:
Ten gevolge van de toegenomen inflatie ziet Rapta de lonen van de arbeiders stijgen met 12%. De lonen van de arbeiders
maken 60% uit van de variabele kosten, die initieel 320 EUR per eenheid bedroegen. De totale vaste kost blijft onveranderd
en Rapta gaat ervan uit dat de verkoophoeveelheid onveranderd op 1000 eenheden blijft.
Vraag: met hoeveel moet Rapta de verkoopprijs laten stijgen om toch break-even te blijven (p was 550)?
Oplossing:
Toepassing 4: Consult nv (slides)
Contributiemarge en verlies
Case: xConnection heeft een verlieslatende afdeling
xConnection produceert xWatches, xPad’s en xPhones. We beschikken over volgende productie- en verkoopgegevens:
De variabele kosten omvatten o.a. productie-onderdelen, grondstoffen en energie. De totale vaste kosten bedragen 325.000
EUR per jaar. Vraag: de producent wenst de winst te optimaliseren. Welk product gaat xConnection op KT uit het
assortiment halen en waarom?
xWatch maakt verlies. Is dit voldoende reden om met productie xWatch te stoppen?