VOEDINGSLEER
HF 8 MINERALEN & SPORENELEMENTEN
PPT 1: Algemeen deel
8.1 INLEIDING
Wat zijn mineralen & sporenelementen?
Anorganische voedingsstoffen
Essentieel voor lichaam
Leveren GEEN energie
Indeling gebeurt op basis van:
o Dagelijkse behoefte
o Hoeveelheid in lichaam
Verschil tussen mineralen & sporenelementen
MINERALEN SPORENELEMENTEN
= MACRO-elementen = MICRO-elementen
Behoefte in g of mg Behoefte in mg of µg
4% van lichaamsmassa <0,01% van lichaamsmassa
Voorbeelden: Voorbeelden:
Calcium Ijzer
Fosfor Zink
Kalium Koper
Natrium Jodium
Magnesium Selenium
Chloor Mangaan
Zwavel Molybdeen
Chroom
Kobalt
Voorkomen in het lichaam van enkele mineralen en sporenelementen
Enorm verschil in hoeveelheid
o Mineralen = honderden
grammen/ kg
o Sporenelementen = g/ mg
Kleine hoeveelheid ≠ onbelangrijk
o Sporenelementen zijn in
kleine hoeveelheid toch
essentieel
o Tekort/ teveel ernstige
gezondheidsproblemen
,8.2 VOORKOMEN IN VOEDING
In welke voedingsmiddelen zitten mineralen & sporenelementen en in welke
hoeveelheden?
Belangrijk om:
Tekorten te vermijden
Te hoge innames te voorkomen
Belangrijkste mineralen en sporenelementen
Mineralen Sporenelementen
Calcium Zink
Fosfor Koper
Natrium Fluor
Kalium Jodium
Magnesium Selenium
Ijzer
⚠️Belangrijk Gehalte van een mineraal in
voedingsmiddel altijd bekijken in verhouding tot
dagelijkse behoefte & totaal voedingspatroon
o 1 voedingsmiddel zegt opzich weinig, gaat over
wat je de hele dag eet
Soms sterk aanwezig in 1 voedingsmiddelengroep
o Vb. calcium vnl. in melk en melkproducten
Als je die groep weinig eet risico op
tekort groter
Vaak aanwezig in meerdere groepen voedingsmiddelen
o Veel mineralen komen in =/ voedingsmiddelen voor
Vb. ijzer vlees, volkorenproducten, groenten
Vb. magnesium volkoren granen, noten,
peulvruchten
Afhankelijk van soort voedingsmiddel
o Niet elk product binnen een groep bevat evenveel
mineralen
Groene groenten meestal meer ijzer
Volkorenproducten meer mineralen dan
geraffineerde
Soms extra via verrijkte producten
o Sommige producten worden kunstmatig verrijkt
Plantaardig alternatief voor melk verrijkt
met calcium
Ontbijtgranen verrijkt met ijzer
, Soms extra via voedingssupplementen
o Kunnen tekort aanvullen
o Maar: risico op overdosering
HF 8 MINERALEN & SPORENELEMENTEN
PPT 1: Algemeen deel
8.1 INLEIDING
Wat zijn mineralen & sporenelementen?
Anorganische voedingsstoffen
Essentieel voor lichaam
Leveren GEEN energie
Indeling gebeurt op basis van:
o Dagelijkse behoefte
o Hoeveelheid in lichaam
Verschil tussen mineralen & sporenelementen
MINERALEN SPORENELEMENTEN
= MACRO-elementen = MICRO-elementen
Behoefte in g of mg Behoefte in mg of µg
4% van lichaamsmassa <0,01% van lichaamsmassa
Voorbeelden: Voorbeelden:
Calcium Ijzer
Fosfor Zink
Kalium Koper
Natrium Jodium
Magnesium Selenium
Chloor Mangaan
Zwavel Molybdeen
Chroom
Kobalt
Voorkomen in het lichaam van enkele mineralen en sporenelementen
Enorm verschil in hoeveelheid
o Mineralen = honderden
grammen/ kg
o Sporenelementen = g/ mg
Kleine hoeveelheid ≠ onbelangrijk
o Sporenelementen zijn in
kleine hoeveelheid toch
essentieel
o Tekort/ teveel ernstige
gezondheidsproblemen
,8.2 VOORKOMEN IN VOEDING
In welke voedingsmiddelen zitten mineralen & sporenelementen en in welke
hoeveelheden?
Belangrijk om:
Tekorten te vermijden
Te hoge innames te voorkomen
Belangrijkste mineralen en sporenelementen
Mineralen Sporenelementen
Calcium Zink
Fosfor Koper
Natrium Fluor
Kalium Jodium
Magnesium Selenium
Ijzer
⚠️Belangrijk Gehalte van een mineraal in
voedingsmiddel altijd bekijken in verhouding tot
dagelijkse behoefte & totaal voedingspatroon
o 1 voedingsmiddel zegt opzich weinig, gaat over
wat je de hele dag eet
Soms sterk aanwezig in 1 voedingsmiddelengroep
o Vb. calcium vnl. in melk en melkproducten
Als je die groep weinig eet risico op
tekort groter
Vaak aanwezig in meerdere groepen voedingsmiddelen
o Veel mineralen komen in =/ voedingsmiddelen voor
Vb. ijzer vlees, volkorenproducten, groenten
Vb. magnesium volkoren granen, noten,
peulvruchten
Afhankelijk van soort voedingsmiddel
o Niet elk product binnen een groep bevat evenveel
mineralen
Groene groenten meestal meer ijzer
Volkorenproducten meer mineralen dan
geraffineerde
Soms extra via verrijkte producten
o Sommige producten worden kunstmatig verrijkt
Plantaardig alternatief voor melk verrijkt
met calcium
Ontbijtgranen verrijkt met ijzer
, Soms extra via voedingssupplementen
o Kunnen tekort aanvullen
o Maar: risico op overdosering