Sv hematologisch onderzoek
Klinische kentekens van bloedziekten opsporen
1. Onderzoek van de slijmvliezen
- Kleur conjunctiva: onderste ooglid nr beneden trekken
o Anemie: bleke sclerae
o Icterus: gele sclerae
- Kleur mondmucosa + tong
o Aan/afwezigheid van gladde tong: ijzergebrek
o Aardbeientong: B12 deficiëntie
- Gelaatskleur
o Roodpaars: verhoogde RBC
- Vinger en teentop kleur:
o Rode/paarse verkleuring
o Klachten van jeuk na douche
2. Evaluatie lymfeklieren
A. Halsklieren
Rollende beweging van 4 vingers: bepaal roodheid, gezwollen, warm, pijnlijk
Let vooral op:
- Consistentie klier
- Renitentie klier = spanning
o Kan necrotische klier zijn maar ook cyste
- Verband met omliggende huid en onderliggende weefsels
- Aanwezigheid unieke klier of deel van meerdere klieren
Zie filmpje leerpad:
Inspectie
- Neem plaats voor pt die zit: vertel wat je bekijkt!
- Bekijk symmetrie
- Bekijk zwellingen rond schildklierregio en voor/achter sternocleidomastoideus
- Laat gezicht draaien nr links en nr rechts
Palpatie
- Neem plaats achter pt die zit
- Palpatie linkerzijde onder kin: submandibulaire regio
- Doe diepe rollende bewegingen
- Vervolgens aan rechterzijde
- Dan links voor sternocleidomastoideus: van craniaal nr caudaal
- Vervolgens aan rechterzijde
, - Dan supraclaviculaire zone L-zijde
- Vervolgens aan rechterzijde
- Dan zone post-sternocleidomastoideus links, verder naar retroauriculair tot
mastoid
- Vervolgens aan rechterzijde
Steeds rollende bewegingen
Werk systematisch links een regio, dan rechts zelfde regio.
B. Okselklieren
Patiënt ligt ontbloot op tafel: arm in 90° abductie
Palpeer met 4 vingers zo hoog mogelijk, vingers nr craniaal
Palpatie
Pt ligt:
- Breng arm in 90° passieve abductie
- Hou die vast met L-hand, palpeer met R-hand
- Rollende beweging 4 vingers tegen borstkas aan van midaxillair nr boven
- Dan voorzijde oksel tot tegen achterwand m. pectoralis
- Dan achterzijde oksel tot tegen m. latissimus dorsi
- Dan buitenzijde oksel tot tegen arm
- Dan sluit je arm terug en palpeer je zo hoog mogelijk
Doe dan onderzoek nog eens met pt die zit op tafel:
- Breng arm in 90° passieve abductie
- Midaxillair met rollende beweging met 4 vingers nr boven bewegen
- Eerst midden
- Dan voorzijde oksel tot aan achterwand m. pectoralis
- Dan achterzijde oksel tot aan voorwand m. latissimus dorsi
- Voel buitenzijde oksel tot thv de arm
- Dan laat je arm terug zakken en terwijl beweeg je 4 vingers zo hoog mogelijk
Ook aan contralaterale zijde!!
Hier is er ook filmpje van op leerpad
C. Liesklieren
Palpatie liesklier
Zoek repères:
- Vraag pt om klein beetje ondergoed nr beneden te doen
- Zoek de SIAS + symphysis pubis: daartussen loopt lig inguinale
- We kunnen daarboven diepe indruk maken
- Daaronder oppervlakkige indruk: begin m. quadriceps
- Zoek a. femoralis: ga van lat nr med tot je pulsaties voelt onder je 4 vingers
- Rollende beweging v 4 vingers
o Kijk eerst aan onderzijde voor opgezette klieren (in trigonum van Scarpa)
o Dan nr bovenzijde v lig: kijken voor opgezette klieren
Contralateraal ook!!
Palpatie liesbreuk bij man
Liesbreuk = spierwandverzakking
Zoek repères:
Klinische kentekens van bloedziekten opsporen
1. Onderzoek van de slijmvliezen
- Kleur conjunctiva: onderste ooglid nr beneden trekken
o Anemie: bleke sclerae
o Icterus: gele sclerae
- Kleur mondmucosa + tong
o Aan/afwezigheid van gladde tong: ijzergebrek
o Aardbeientong: B12 deficiëntie
- Gelaatskleur
o Roodpaars: verhoogde RBC
- Vinger en teentop kleur:
o Rode/paarse verkleuring
o Klachten van jeuk na douche
2. Evaluatie lymfeklieren
A. Halsklieren
Rollende beweging van 4 vingers: bepaal roodheid, gezwollen, warm, pijnlijk
Let vooral op:
- Consistentie klier
- Renitentie klier = spanning
o Kan necrotische klier zijn maar ook cyste
- Verband met omliggende huid en onderliggende weefsels
- Aanwezigheid unieke klier of deel van meerdere klieren
Zie filmpje leerpad:
Inspectie
- Neem plaats voor pt die zit: vertel wat je bekijkt!
- Bekijk symmetrie
- Bekijk zwellingen rond schildklierregio en voor/achter sternocleidomastoideus
- Laat gezicht draaien nr links en nr rechts
Palpatie
- Neem plaats achter pt die zit
- Palpatie linkerzijde onder kin: submandibulaire regio
- Doe diepe rollende bewegingen
- Vervolgens aan rechterzijde
- Dan links voor sternocleidomastoideus: van craniaal nr caudaal
- Vervolgens aan rechterzijde
, - Dan supraclaviculaire zone L-zijde
- Vervolgens aan rechterzijde
- Dan zone post-sternocleidomastoideus links, verder naar retroauriculair tot
mastoid
- Vervolgens aan rechterzijde
Steeds rollende bewegingen
Werk systematisch links een regio, dan rechts zelfde regio.
B. Okselklieren
Patiënt ligt ontbloot op tafel: arm in 90° abductie
Palpeer met 4 vingers zo hoog mogelijk, vingers nr craniaal
Palpatie
Pt ligt:
- Breng arm in 90° passieve abductie
- Hou die vast met L-hand, palpeer met R-hand
- Rollende beweging 4 vingers tegen borstkas aan van midaxillair nr boven
- Dan voorzijde oksel tot tegen achterwand m. pectoralis
- Dan achterzijde oksel tot tegen m. latissimus dorsi
- Dan buitenzijde oksel tot tegen arm
- Dan sluit je arm terug en palpeer je zo hoog mogelijk
Doe dan onderzoek nog eens met pt die zit op tafel:
- Breng arm in 90° passieve abductie
- Midaxillair met rollende beweging met 4 vingers nr boven bewegen
- Eerst midden
- Dan voorzijde oksel tot aan achterwand m. pectoralis
- Dan achterzijde oksel tot aan voorwand m. latissimus dorsi
- Voel buitenzijde oksel tot thv de arm
- Dan laat je arm terug zakken en terwijl beweeg je 4 vingers zo hoog mogelijk
Ook aan contralaterale zijde!!
Hier is er ook filmpje van op leerpad
C. Liesklieren
Palpatie liesklier
Zoek repères:
- Vraag pt om klein beetje ondergoed nr beneden te doen
- Zoek de SIAS + symphysis pubis: daartussen loopt lig inguinale
- We kunnen daarboven diepe indruk maken
- Daaronder oppervlakkige indruk: begin m. quadriceps
- Zoek a. femoralis: ga van lat nr med tot je pulsaties voelt onder je 4 vingers
- Rollende beweging v 4 vingers
o Kijk eerst aan onderzijde voor opgezette klieren (in trigonum van Scarpa)
o Dan nr bovenzijde v lig: kijken voor opgezette klieren
Contralateraal ook!!
Palpatie liesbreuk bij man
Liesbreuk = spierwandverzakking
Zoek repères:
