Beknopte Samenvatting Bevoegdheidsregeling ZELFSTUDIE - Procesrecht | UGent | 2025/26

BEVOEGDHEIDSREGELING
AFDELING I : MATERIËLE BEVOEGDHEID –
HOOFDVORDERING

§ 1: Vrederechter

Algemene bevoegdheid
• Algemene bevoegdheid voor vorderingen ≤ €5.000
→ art. 590, eerste lid Ger.W.
• Uitzondering: zaken van:
o rechtbank van eerste aanleg → art. 569-571 + 572bis Ger.W.
o arbeidsrechtbank → art. 578-583 Ger.W.
o ondernemingsrechtbank → art. 573-574 Ger.W.
• Geen kleine handelsgeschillen meer sinds 2014 → ondernemingsrechtbank bevoegd
• Keuzerecht particulier vs onderneming
→ art. 573, tweede lid Ger.W.
• Appelgrenzen → art. 617 Ger.W.
• Aanpassing grens mogelijk → art. 590, lid 3-6 Ger.W.


Bijzondere bevoegdheid
1. Rechtspleging op tegenspraak
• Ongeacht bedrag → art. 591 Ger.W.
• Voorbeelden:
o huurgeschillen, onbekwamen, krediet
o mede-eigendom → art. 591, 2°bis Ger.W. (art. 577-1 t.e.m. 577-14 BW)
o burenhinder → art. 3.101-3.102 BW + art. 591, 2°ter Ger.W.
• Consumentenkrediet → art. 591, 21° Ger.W. + art. 1337bis Ger.W. + art. 38 WCK + art.
VII.107 WER
• Nutsvoorzieningen → art. 591, 25° Ger.W.
• Territoriaal → art. 628, 25° Ger.W.
2. Eenzijdige rechtspleging
• Zaken → art. 594 Ger.W.
• Deskundige beperkt tot vaststellingen
• Syndicus → art. 3.89 BW
3. Uitbreiding
• Nevenvorderingen (titel) → art. 593 Ger.W.


Exclusieve bevoegdheid
• Voogdij → art. 596 Ger.W.
• Onteigening → art. 595 Ger.W.
• Verzegeling & sekwesters → art. 597 + art. 1148-1174 Ger.W.




1

, Niet-jurisdictionele bevoegdheden
• → art. 598-601 Ger.W.


§ 2: Politierechtbank
Exclusieve bevoegdheid
• Verkeers- en treinongevallen → art. 601bis Ger.W.
• Ongeacht bedrag
• Ook regres, verzekeringen inbegrepen


Administratieve sancties
• GAS-beroepen → art. 601ter Ger.W.


§ 3: Rechtbank van eerste aanleg
Voorwaardelijke volheid van bevoegdheid
• Algemene bevoegdheid → art. 568 Ger.W.
• Enkel indien geen exceptie (in limine litis)
• Uitzonderingen:
o cassatie/hof van beroep → art. 602 e.v. + 608 e.v.
o exclusieve bevoegdheden andere rechtbank
• Dwingend recht → art. 568 Ger.W.


Exclusieve bevoegdheid
• → art. 569-572bis Ger.W.
• Voorbeeld: uitvoering vonnissen → art. 569, 5° Ger.W.
• Collectief herstel Brussel → art. 633ter Ger.W.


Appelrechter
• Tegen vrederechter → art. 577 Ger.W.
• Tegen politierechtbank → art. 601bis Ger.W.
• Appelgrens €2000 → art. 617 Ger.W.


Tuchtrechtelijke en niet-jurisdictionele bevoegdheid
• Gerechtsdeurwaarders → art. 544 + 571 Ger.W.
• Notarissen → art. 571 Ger.W. + art. 107-110 Organieke wet
• Eedaflegging → art. 572 Ger.W.


Secties
• → art. 76 Ger.W.
• Burgerlijk + familie hebben volheid




2