Samenvatting Klinisch eindexamen UA UAskMe - ANESTHESIE EN PIJN

U ASK ME
ANESTHESIE EN PIJN




KLINISCH EINDEXAMEN

2025-2026

,INHOUDSOPGAVE
1. Fysiologie van pijn .......................................................................................................................................... 2

2. Acute en chronische pijn ................................................................................................................................ 6

3. en 9. Farmacotherapie van pijn & multimodale analgesie ............................................................................. 9

4. Neuropathische pijn ..................................................................................................................................... 15

5. Viscerale pijn ................................................................................................................................................ 17

6. Somatische pijn ............................................................................................................................................ 18

7. Behandeling van kankerpijn ......................................................................................................................... 19

8. Multidisciplinaire behandeling van pijn ....................................................................................................... 23

9. Interventionele/invasieve behandeling van chronische pijn ....................................................................... 26

10. Luchtweg & ventilatie .............................................................................................................................. 30

11. Veneuze access ........................................................................................................................................ 34

12. Monitoring ............................................................................................................................................... 37

13. Farmacologie ............................................................................................................................................ 40

14. Preoperatieve evaluatie ........................................................................................................................... 46

15. Homeostase ............................................................................................................................................. 48

16. Complicaties ............................................................................................................................................. 55

17. Anesthesietechnieken .............................................................................................................................. 61




1

,1. FYSIOLOGIE VAN PIJN
➔ Acute pijn: < 3m → symptoom (waarschuwingssignaal)
➔ Chronische pijn: > 3m → pijn als ziekte

OVERZICHT: 4 ELEMENTEN VAN PIJN

- Transductiefase
o Nociceptieve stimuli (bv. brandwonde, heelkunde) activeert nociceptoren (pijnreceptoren)
→ ontstaan pijnsignaal waar de nociceptoren worden geactiveerd (periferie)
- Transmissiefase
o Actiepotentialen worden voorgeleid door zenuwen
→ pijnsignaal van periferie → dorsale hoorn → thalamus → somatosensoriële cortex
→ via Adelta en C-vezels
- Modulatie
o Pijnsysteem kent plasticiteit → op elk niveau kan het pijnsignaal worden onderdrukt of
uitvergroot (proberen we te beïnvloeden adhv bv opioiden)
→ thv periferie, ruggenmerg en hersenen
- Perceptie
o Pijngewaarwording wanneer signaal de somatosensoriële cortex bereikt

TRANSDUCTIEFASE

STIMULUS

- Noxious (schadelijke) stimulus
o Stimulus heeft hoge intensiteit nodig om pijn te geven
- Nociceptieve stimulus
o Stimulus moet in staat zijn het nociceptieve systeem te activeren
- Algogenische stimulus
o Moet in staat zijn een pijnlijke sensatie te creëren

➔ Mechanisch, thermisch, elektromagnetisch, chemisch, …

NOCICEPTOREN


KENMERK
- Transiënte receptor potentiaal superfamilie
o Verschillende soorten receptoren
▪ Bv. thermoreceptoren, chemoreceptoren, …
o Elks eigen intensiteit van prikkel nodig om een pijnklacht uit te lokken
➔ Alle types van signaal detecteren maar intensiteit moet hoog genoeg zijn!




2

, TRANSMISSIEFASE

DUBBEL AFFERENT SYSTEEM : ADELTA- EN C-VEZELS

= 2 allerkleinste/dunste zenuwvezels zorgen voor voortgeleiding van het pijnsignaal over de perifere zenuw

Adelta vezels C-vezels

Gemyeliniseerd → sneller dan C vezels Ongemyeliniseerd → trager

First pain: komt snel op, scherp, gelokaliseerd, kort Second pain: neemt het over van first pain, minder
uitgesproken, brandende pijn, langdurend, meer
diffuus

Dunne vezels → nadeel: snel beschadigd


Trage geleiding: motorische reflexboog bestaat uit dikke gemyeliniseerde zenuwvezels → efferent
motorisch signaal sneller dan dat pijnprikkel cortex bereikt → bv. hand bij warmte al weggetrokken voor
effectieve pijn gevoeld wordt


EFFERENT SYSTEEM: TRIPLE RESPONS VAN LEWIS

= inflammatoire reactie die ontstaat rond het letsel door neurogene activatie van nociceptoren

Pijnlijke stimulatie → chemische stoffen rond uiteinde nociceptoren + activatie kanalen en receptoren
→ extravasatie plasma + vasodilatatie
→ inflammatoire respons

- Rubor
- Calor
- Dolor
- Tumor

MODULATIE

PERIFERE SENSITISATIE

- Uitlokkende factor
o Kan divers zijn bv. weefselschade, inflammatie, stimulatie van sympathische efferenten
- Gevolg
o Vrijzetten chemische stoffen = sensitizing soup
→ Inflammatoire reactie
→ nociceptoren kunnen nu ook geactiveerd worden door stimulaties van zeer lage intensiteit
(lage treshold)
→ stimuli die normaal niet pijnlijk zijn nu wel als pijnlijk ervaren
o = primaire hyperalgesie


MEDICATIE
- Ontstekingsremmers
- NSAID


3