GRONDWETTELIJK RECHT &
RECHTEN EN VRIJHEDEN
, Hoofdstuk 1. De staat België: Ontstaan en evoluti e sinds
1830
1. De Belgische revolutie
De Belgische revolutie:
In België bestaat er een recht op gezondheidszorg:
- Art. 23 Gw. = recht op een menswaardig leven ⇒ sociale grondrechten.
- Art. 13 ESH.
De constitutieve elementen van een staat:
- Grondgebied – territorium.
- Bevolking.
- Gezag.
1.1. Evolutie grondgebied
Tijdlijn van de evolutie van het grondgebied:
1815 = Congres van Wenen.
1830 = Belgische onafhankelijkheid.
1839 = scheidingsverdrag.
1908 – 1960 = Kolonie ⇒ Congo.
1919 = toevoeging Oostkantons.
1.1. Evolutie grondgebied
1.2. Evolutie bevolking
De evolutie van de bevolking:
1830 na 1919
1.3. Evolutie gezag
1.3.1. Federalisering
1830 = een unitaire staat:
1 centraal gezagsniveau.
- Met territoriale decentralisatie:
o 2489 gemeenten → nu = 581.
o 9 provincies → nu = 10.
, 1.3.1.1. Taalstrijd
Een taalstrijd:
De taalstrijd:
a) Juridisch.
o Grondwet = gebruik der talen = vrij.
MAAR overheid + gerecht = Frans.
b) Feitelijk.
o Walen + Vlaamse bourgeoisie = Frans.
o Verarmde Vlaamse bevolking = Vlaams dialect.
Gevolg:
- Gevolg = mistoestanden.
o Bv. 1860, Coucke + Goethals.
Eerste taalwetten:
- 1873 = strafprocedure.
- 1878 = bestuur.
o Vlaanderen = 2-talig.
- 1883 = middelbaar onderwijs.
- 1898 = Gelijkheidswet.
1.3.1.2. Vlaamse beweging
De Vlaamse beweging:
WO I, “et pour les flamands la même chose“
- 1921, streektaal = bestuurstaal.
o Vl. → NL.; Wl. → Fr.
o 10-jaarlijkse talentellingen.
o Flexibele taalgrens + faciliteitengemeenten.
Tweede reeks taalwetten:
- 1932 = streektaal = onderwijstaal.
- 1935 = gerechtszaken.
- 1938 = leger.
Jaren ’60:
- Marsen op Brussel.
- Vaste taalgrens.
- 4 taalgebieden + 27 faciliteitengemeenten.
, 1.3.1.3. Staatshervormingen
Staatshervormingen:
Aanleidingen:
- 1950 = Koningskwestie.
- 1960 = Eenheidswet.
- 1968 = Leuven Vlaams.
1ste staatshervorming
De 1ste staatshervorming:
1ste staatshervorming = 1970.
2de staatshervorming
De 2de staatshervorming:
2de staatshervorming = 1980.
- Gemeenschappen.
o Raad + Executieve + decreten.
o Ook persoonsgebonden aangelegenheden.
- Oprichting 2 gewesten.
o Raad + Executieve + decreten.
o Ook plaatsgebonden aangelegenheden.
Ø Bevoegdheidsconflicten ⇒ Arbitragehof.
3de staatshervorming
De 3de staatshervorming:
3de staatshervorming = 1988.
- Gemeenschappen.
o Ook onderwijs.
- Oprichting Brussels “hoofdstedelijk” gewest.
o Ordonnanties.
- Arbitragehof.
RECHTEN EN VRIJHEDEN
, Hoofdstuk 1. De staat België: Ontstaan en evoluti e sinds
1830
1. De Belgische revolutie
De Belgische revolutie:
In België bestaat er een recht op gezondheidszorg:
- Art. 23 Gw. = recht op een menswaardig leven ⇒ sociale grondrechten.
- Art. 13 ESH.
De constitutieve elementen van een staat:
- Grondgebied – territorium.
- Bevolking.
- Gezag.
1.1. Evolutie grondgebied
Tijdlijn van de evolutie van het grondgebied:
1815 = Congres van Wenen.
1830 = Belgische onafhankelijkheid.
1839 = scheidingsverdrag.
1908 – 1960 = Kolonie ⇒ Congo.
1919 = toevoeging Oostkantons.
1.1. Evolutie grondgebied
1.2. Evolutie bevolking
De evolutie van de bevolking:
1830 na 1919
1.3. Evolutie gezag
1.3.1. Federalisering
1830 = een unitaire staat:
1 centraal gezagsniveau.
- Met territoriale decentralisatie:
o 2489 gemeenten → nu = 581.
o 9 provincies → nu = 10.
, 1.3.1.1. Taalstrijd
Een taalstrijd:
De taalstrijd:
a) Juridisch.
o Grondwet = gebruik der talen = vrij.
MAAR overheid + gerecht = Frans.
b) Feitelijk.
o Walen + Vlaamse bourgeoisie = Frans.
o Verarmde Vlaamse bevolking = Vlaams dialect.
Gevolg:
- Gevolg = mistoestanden.
o Bv. 1860, Coucke + Goethals.
Eerste taalwetten:
- 1873 = strafprocedure.
- 1878 = bestuur.
o Vlaanderen = 2-talig.
- 1883 = middelbaar onderwijs.
- 1898 = Gelijkheidswet.
1.3.1.2. Vlaamse beweging
De Vlaamse beweging:
WO I, “et pour les flamands la même chose“
- 1921, streektaal = bestuurstaal.
o Vl. → NL.; Wl. → Fr.
o 10-jaarlijkse talentellingen.
o Flexibele taalgrens + faciliteitengemeenten.
Tweede reeks taalwetten:
- 1932 = streektaal = onderwijstaal.
- 1935 = gerechtszaken.
- 1938 = leger.
Jaren ’60:
- Marsen op Brussel.
- Vaste taalgrens.
- 4 taalgebieden + 27 faciliteitengemeenten.
, 1.3.1.3. Staatshervormingen
Staatshervormingen:
Aanleidingen:
- 1950 = Koningskwestie.
- 1960 = Eenheidswet.
- 1968 = Leuven Vlaams.
1ste staatshervorming
De 1ste staatshervorming:
1ste staatshervorming = 1970.
2de staatshervorming
De 2de staatshervorming:
2de staatshervorming = 1980.
- Gemeenschappen.
o Raad + Executieve + decreten.
o Ook persoonsgebonden aangelegenheden.
- Oprichting 2 gewesten.
o Raad + Executieve + decreten.
o Ook plaatsgebonden aangelegenheden.
Ø Bevoegdheidsconflicten ⇒ Arbitragehof.
3de staatshervorming
De 3de staatshervorming:
3de staatshervorming = 1988.
- Gemeenschappen.
o Ook onderwijs.
- Oprichting Brussels “hoofdstedelijk” gewest.
o Ordonnanties.
- Arbitragehof.
