Specifieke zorgverlening: kindzorg en pediatrie
1. Het gezond kind
• Leerdoelen → apart document
• Basisbehoeften : Maslow
- Primaire biologische behoeften:
Huilen – Slapen – Spelen – Voeding - Veiligheid
1.1. Het eerste duizend dagen en hechting → niet kennen
1.2. Motorische ontwikkeling → niet kennen
1.3. Zintuigen bij het jonge kind → niet kennen
1.4. Ontwikkeling van taal en denken → niet kennen
1.5. Spelen en ontwikkelen
Spelen:
• Reeds zeer veel definities
- Definitie van spel: Spel is wanneer kinderen hun eigen ideeën volgen, op hun eigen
manier en om hun eigen redenen
• Leren door spel: Kinderen leren de wereld kennen, omgaan met emoties en lastige
situaties.
- Bijvoorbeeld: Knuffels straffen helpt hen omgaan met straf.
• Veiligheid van spel: Spel biedt veiligheid en eindigt altijd goed, wat kinderen helpt dingen
te doen die ze anders niet durven.
• Indicatie van welzijn: Een spelend kind voelt zich goed, zieke kinderen spelen minder.
• Minder speeltijd: Kinderen hebben steeds minder tijd voor zelfgekozen activiteiten door
school, huiswerk, sporten, enz.
• Verpleegkundige rol: Vrij spelen onder begeleiding stimuleert initiatief en kan inzicht
geven in hoe een kind zich voelt; verpleegkundigen kunnen dit ondersteunen.
1
,• Terugkerende kenmerken:
‘de vrijheid en blijheid om dingen te mogen doen zonder het ‘verplichte’ moeten’
• "Play is what children and young people do when they follow their own ideas, in their own
way and for their own reasons."
= "Spelen is wat kinderen en jongeren doen als ze hun eigen ideeën volgen, op hun eigen
manier en om hun eigen redenen."
• Rechten van het kind: alle kinderen hebben recht op ontspanning, op spel en op
culturele en creatieve activiteiten.
• Spelen - een essentieel onderdeel binnen de normale ontwikkeling van het kind.
• Positieve factoren om tot spelontwikkeling te komen
- Tijd
- Speelruimte
- Speelmateriaal
• De rol van spel bij ziekte en ziekenhuisopname
- Veranderingen in het spelgedrag
- Aangepast spelmateriaal
- Functies van spel bij ziekte
➔ Voorbereiding
➔ Verwerking
➔ Therapie
➔ Ontspanning
➔ Communicatie
➔ Observaties
1.5.1. Functies van spelen
• Belang van spelen: is het cruciaal voor de ontwikkeling van een kind.
• Invloed op hersenen
• Spelen vermindert stress
• Spelen verbetert gedrag
• Stuart Brown over spelen: Spelen is even belangrijk als slaap en voeding voor de
gezondheid.
• Voordelen van spelen: Essentieel voor sociale vaardigheden, aanpassingsvermogen,
intelligentie, creativiteit en probleemoplossend vermogen.
• National Institute for Play: Bevordert begrip van spel en de impact op gezondheid; gebrek
aan spel kan leiden tot depressie, inflexibiliteit, gebrek aan empathie en verslaving
2
,• Effecten van spelen
6 domeinen in de ontwikkeling worden gestimuleerd
1.5.2. Spelen op diverse leeftijden
1) Kinderen spelen met objecten:
- Verkennen met zintuigen: ruiken, proeven, voelen
- Sorteren en ordenen van voorwerpen.
- Zelf voorwerpen maken, vaak met een verhaal erbij.
- Objecten gebruiken als symbolen (bijv. banaan als telefoon), wat communicatie, taal
en abstract denken bevordert.
2) Kinderen spelen door te bewegen:
- Stoeien, rennen, springen, dansen, fietsen.
- Fijne motorische activiteiten: tekenen, knippen, bouwen, naaien.
- Bijdrage aan concentratievermogen, vooral bij peuters en schoolkinderen.
3) Kinderen spelen met anderen:
- Schoolkinderen en adolescenten spelen coöperatief en competitief samen.
- Ontwikkeling van relaties, samenwerking en onderhandeling.
- Rollenspellen helpen bij het ontwikkelen van sociale rollen en taal.
- Spel bevordert empathie, vooral bij veilig gehechte kinderen.
- Spel met ouders en leeftijdsgenoten ontwikkelt sociaal-emotionele, cognitieve, taal-
en zelfregulatievaardigheden.
- Zorgt voor stabiele relaties en culturele waardenoverdracht.
3
, • Interesses en ideeën voor spelen op diverse leeftijden
1.5.3. Computerspellen
• Computerspellen niet per definitie slecht: Afhankelijk van het soort spel kunnen
kinderen actief betrokken zijn.
• Actieve betrokkenheid: Fantasiespellen zijn populair, en sommige spellen kunnen
samen aan één scherm gespeeld worden.
• Voordelen van computerspellen: Bevorderen oog-handcoördinatie
• Nadelen van schermtijd: Wordt in verband gebracht met bijziendheid (myopie) bij
kinderen.
• Lang stilzitten: Een nadeel van computerspellen is dat kinderen vaak lang stilzitten.
4
1. Het gezond kind
• Leerdoelen → apart document
• Basisbehoeften : Maslow
- Primaire biologische behoeften:
Huilen – Slapen – Spelen – Voeding - Veiligheid
1.1. Het eerste duizend dagen en hechting → niet kennen
1.2. Motorische ontwikkeling → niet kennen
1.3. Zintuigen bij het jonge kind → niet kennen
1.4. Ontwikkeling van taal en denken → niet kennen
1.5. Spelen en ontwikkelen
Spelen:
• Reeds zeer veel definities
- Definitie van spel: Spel is wanneer kinderen hun eigen ideeën volgen, op hun eigen
manier en om hun eigen redenen
• Leren door spel: Kinderen leren de wereld kennen, omgaan met emoties en lastige
situaties.
- Bijvoorbeeld: Knuffels straffen helpt hen omgaan met straf.
• Veiligheid van spel: Spel biedt veiligheid en eindigt altijd goed, wat kinderen helpt dingen
te doen die ze anders niet durven.
• Indicatie van welzijn: Een spelend kind voelt zich goed, zieke kinderen spelen minder.
• Minder speeltijd: Kinderen hebben steeds minder tijd voor zelfgekozen activiteiten door
school, huiswerk, sporten, enz.
• Verpleegkundige rol: Vrij spelen onder begeleiding stimuleert initiatief en kan inzicht
geven in hoe een kind zich voelt; verpleegkundigen kunnen dit ondersteunen.
1
,• Terugkerende kenmerken:
‘de vrijheid en blijheid om dingen te mogen doen zonder het ‘verplichte’ moeten’
• "Play is what children and young people do when they follow their own ideas, in their own
way and for their own reasons."
= "Spelen is wat kinderen en jongeren doen als ze hun eigen ideeën volgen, op hun eigen
manier en om hun eigen redenen."
• Rechten van het kind: alle kinderen hebben recht op ontspanning, op spel en op
culturele en creatieve activiteiten.
• Spelen - een essentieel onderdeel binnen de normale ontwikkeling van het kind.
• Positieve factoren om tot spelontwikkeling te komen
- Tijd
- Speelruimte
- Speelmateriaal
• De rol van spel bij ziekte en ziekenhuisopname
- Veranderingen in het spelgedrag
- Aangepast spelmateriaal
- Functies van spel bij ziekte
➔ Voorbereiding
➔ Verwerking
➔ Therapie
➔ Ontspanning
➔ Communicatie
➔ Observaties
1.5.1. Functies van spelen
• Belang van spelen: is het cruciaal voor de ontwikkeling van een kind.
• Invloed op hersenen
• Spelen vermindert stress
• Spelen verbetert gedrag
• Stuart Brown over spelen: Spelen is even belangrijk als slaap en voeding voor de
gezondheid.
• Voordelen van spelen: Essentieel voor sociale vaardigheden, aanpassingsvermogen,
intelligentie, creativiteit en probleemoplossend vermogen.
• National Institute for Play: Bevordert begrip van spel en de impact op gezondheid; gebrek
aan spel kan leiden tot depressie, inflexibiliteit, gebrek aan empathie en verslaving
2
,• Effecten van spelen
6 domeinen in de ontwikkeling worden gestimuleerd
1.5.2. Spelen op diverse leeftijden
1) Kinderen spelen met objecten:
- Verkennen met zintuigen: ruiken, proeven, voelen
- Sorteren en ordenen van voorwerpen.
- Zelf voorwerpen maken, vaak met een verhaal erbij.
- Objecten gebruiken als symbolen (bijv. banaan als telefoon), wat communicatie, taal
en abstract denken bevordert.
2) Kinderen spelen door te bewegen:
- Stoeien, rennen, springen, dansen, fietsen.
- Fijne motorische activiteiten: tekenen, knippen, bouwen, naaien.
- Bijdrage aan concentratievermogen, vooral bij peuters en schoolkinderen.
3) Kinderen spelen met anderen:
- Schoolkinderen en adolescenten spelen coöperatief en competitief samen.
- Ontwikkeling van relaties, samenwerking en onderhandeling.
- Rollenspellen helpen bij het ontwikkelen van sociale rollen en taal.
- Spel bevordert empathie, vooral bij veilig gehechte kinderen.
- Spel met ouders en leeftijdsgenoten ontwikkelt sociaal-emotionele, cognitieve, taal-
en zelfregulatievaardigheden.
- Zorgt voor stabiele relaties en culturele waardenoverdracht.
3
, • Interesses en ideeën voor spelen op diverse leeftijden
1.5.3. Computerspellen
• Computerspellen niet per definitie slecht: Afhankelijk van het soort spel kunnen
kinderen actief betrokken zijn.
• Actieve betrokkenheid: Fantasiespellen zijn populair, en sommige spellen kunnen
samen aan één scherm gespeeld worden.
• Voordelen van computerspellen: Bevorderen oog-handcoördinatie
• Nadelen van schermtijd: Wordt in verband gebracht met bijziendheid (myopie) bij
kinderen.
• Lang stilzitten: Een nadeel van computerspellen is dat kinderen vaak lang stilzitten.
4
