samenvatting biomoleculen en cellen H3

Biomoleculen en cellen samenvatting H3
Sachariden/suikers/koolhydraten
Functies

- Metabolisme: tussenproducten in stofwisseling
- Structureel: vezelachtige structuur geven aan planten, insecten, schaaldieren
- Belangrijk onderdeel van DNA en RNA
- Cel-cel interacties: vertakte koolhydraten

Monosachariden



Meest voorkomende monosacharide



Classificatie van de aldosen
D-suikers = onderste OH langs rechts

Ezelsbruggetje

- Links: era  maag
- Rechts: txl (taxi maar L ipv I)
 gigt




D-glyceraldehyde

- Volgens Fisher projectie schrijven
o Bovenaan: meest geoxideerde groep
o Recht onder: andere C-atomen
o Boven vlak: horizontale groepen
o Onder vlak: verticale groepen
- D-suikers: OH groep op voorlaatste C-atoom = rechts
- L-suikers: OH groep op voorlaatste C-atoom = links

, Enantiomeren: spiegelbeelden van elkaar




Epimeren: 2 suikers waarvan er maar op 1 positie een OH anders is




Interne ringvorming glucose

- Pentosen, hexosen
- Additiereactie tussen aldehyde + alcohol  cyclisch hemiacetal
- Furanose = 5 ring, met OH van C4 (voorlaatste)
- Pyranose = 6 ring, met OH van C5 (voorlaatste)
- C1 is nieuw asymmetrisch C-atoom



Anomeren = ringvorming

- Ringvorming: lineair monosacharide molecule gaat cycliseren en vormt een ringstructuur 
2 anomere vormen: α of β
o Alfa: OH ligt onder vlak
o Bèta: OH ligt boven vlak
- Positie van OH groep op C1 is anders
- Verschil  effect op wat verteerbaar is voor mens



Van fisher naar Haworth = van lineaire monosacharide naar ringvorm

- Alle OH rechts moet je onder vlak tekenen (alfa)
- Alle OH links moet je boven vlak tekenen (beta)
- D suikers: CH2OH (C6) ligt steeds boven vlak
- O brug rechts achteraan, C1 rechts ervan