DE PSYCHOANALYTISCHE BENADERING
INTRODUCTIE
Psychoanalyse:
o Meest dominante stroming begin 20ste eeuw
o Meest controversiële benadering
o Grote impact op psychologie en menswetenschap
Freud als grondlegger van psychoanalyse:
o Ambigue ideeën, verschillende interpretaties
o Opende deuren voor elke vorm van psychotherapie
o Termen die vandaag nog gebruikt worden
UITGANGSPUNTEN
ONS GEDRAG, ONZE GEVOELENS, ONZE GEDACHTEN, EN ONZE INTERACTIES WORDEN
BEPAALD DOOR ONS ONBEWUSTE
Psychoanalytische benadering ons leven wordt beheerst door:
o Irrationele en onbewuste ervaringen
o Wensen
o Angsten
o Verlangens
o Niet altijd met elkaar in harmonie
o Onbewust:
o We kunnen ze niet kennen
o Ontoegankelijk voor ons bewustzijn
Freud
o Focust op onbewuste processen
o Onbewuste manifesteert op verdoken manier in gedrag, gevoelens, gedachten
en interacties
o Techniek:
1. Hypnose & analyse van dromen
o Jean-Martin Charcot (1825-1893)
o Onbewuste bovenhalen hysterische patiënten
2. Vrije associatie
o Liggend vertellen wat in hun opkwam
o Alles heeft verborgen betekenis onbewuste
o Verhaal, herhalingen, versprekingen, aarzelingen en terugkerende
patronen in doen en denken patiënt
o Door betekenis ervan te duiden onbewuste herschikken
ONS GEDRAG, ONZE GEVOELENS, ONZE GEDACHTEN EN ONZE INTERACTIES WORDEN
BEPAALD DOOR ONZE ERVARINGEN UIT DE EERSTE LEVENSJAREN
De psychoanalytische benadering gaat ervan uit dat ervaringen uit de eerste levensjaren
een blijvende invloed hebben op ons gedrag, gevoelens, gedachten, interacties en onze
persoonlijkheid
o Hoe we verleden hebben beleefd en betekenis gegeven stuurt huidige gedrag
, DE PSYCHOANALYTISCHE BENADERING
o Verinnerlijken het verleden soort blauwdruk voor latere persoonlijkheid
o Psychoseksuele ontwikkeling;
o Freud
o Niet alleen voortplantingsdrang mensen
o Complexe mix van psychologische, emotionele en sociale factoren
o Thema’s vanuit onze kindertijd:
o Conflicten
o Problemen waar mee geworsteld werd
o Relatievormen en -patronen
o Seksuele identiteit, relaties en zelfbeeld
o Fantasieën die nog doorwerken in onze persoonlijkheid
o Terug in ons latere leven, onlosmakend verbonden met verleden
Hier-en-nu:
o Ontsnappen eigen verleden moeilijk & zelfs onmogelijk
o Activatie vroegere pijn, verdriet of woede onbewuste herinneringen door
stimulus
o Relatie patiënt – hulpverlener ouder-kindrelatie
o Overdracht
o Herkent moeder/vader onbewust in therapeut
o Hervalt in vroegere relatiepatroon
o Uitgelokt door therapeut om te duiden
o Tegenoverdracht
o Hetzelfde fenomeen, MAAR omgedraaid
o Therapeut-in-opleiding gaan in leeranalyse professionele relatie
behouden
EEN PSYCHOANALYTISCHE BENADERING GAAT UIT VAN EEN CONFLICTMODEL
Innerlijke conflicten bepalen ons gedrag, onze gevoelens, onze gedachten en onze
interacties
Bij existentiële vragen conflicterende gedachten en gevoelens
Mensen worstelen voortdurend met tegengestelde wensen en verlangens
Conflicten
o Inherent en dus onvermijdelijk
o Vaak terug op vroegkinderlijke ervaringen
o Freud:
o Niet oplosbaar levenslange achtervolging
o Iedereen: meerdere of mindere mate neurotisch
o Gedreven door perverse driften en verlangens conflict met ideale waarden en
normen
o Voortdurend spanning tussen:
o Libidineuze verlangens (plezier, leven, binding)
o Doodsverlangens (agressie, ontlading)
o We zoeken spanning op genieten van ontlading spanning en spanningsloosheid
INTRODUCTIE
Psychoanalyse:
o Meest dominante stroming begin 20ste eeuw
o Meest controversiële benadering
o Grote impact op psychologie en menswetenschap
Freud als grondlegger van psychoanalyse:
o Ambigue ideeën, verschillende interpretaties
o Opende deuren voor elke vorm van psychotherapie
o Termen die vandaag nog gebruikt worden
UITGANGSPUNTEN
ONS GEDRAG, ONZE GEVOELENS, ONZE GEDACHTEN, EN ONZE INTERACTIES WORDEN
BEPAALD DOOR ONS ONBEWUSTE
Psychoanalytische benadering ons leven wordt beheerst door:
o Irrationele en onbewuste ervaringen
o Wensen
o Angsten
o Verlangens
o Niet altijd met elkaar in harmonie
o Onbewust:
o We kunnen ze niet kennen
o Ontoegankelijk voor ons bewustzijn
Freud
o Focust op onbewuste processen
o Onbewuste manifesteert op verdoken manier in gedrag, gevoelens, gedachten
en interacties
o Techniek:
1. Hypnose & analyse van dromen
o Jean-Martin Charcot (1825-1893)
o Onbewuste bovenhalen hysterische patiënten
2. Vrije associatie
o Liggend vertellen wat in hun opkwam
o Alles heeft verborgen betekenis onbewuste
o Verhaal, herhalingen, versprekingen, aarzelingen en terugkerende
patronen in doen en denken patiënt
o Door betekenis ervan te duiden onbewuste herschikken
ONS GEDRAG, ONZE GEVOELENS, ONZE GEDACHTEN EN ONZE INTERACTIES WORDEN
BEPAALD DOOR ONZE ERVARINGEN UIT DE EERSTE LEVENSJAREN
De psychoanalytische benadering gaat ervan uit dat ervaringen uit de eerste levensjaren
een blijvende invloed hebben op ons gedrag, gevoelens, gedachten, interacties en onze
persoonlijkheid
o Hoe we verleden hebben beleefd en betekenis gegeven stuurt huidige gedrag
, DE PSYCHOANALYTISCHE BENADERING
o Verinnerlijken het verleden soort blauwdruk voor latere persoonlijkheid
o Psychoseksuele ontwikkeling;
o Freud
o Niet alleen voortplantingsdrang mensen
o Complexe mix van psychologische, emotionele en sociale factoren
o Thema’s vanuit onze kindertijd:
o Conflicten
o Problemen waar mee geworsteld werd
o Relatievormen en -patronen
o Seksuele identiteit, relaties en zelfbeeld
o Fantasieën die nog doorwerken in onze persoonlijkheid
o Terug in ons latere leven, onlosmakend verbonden met verleden
Hier-en-nu:
o Ontsnappen eigen verleden moeilijk & zelfs onmogelijk
o Activatie vroegere pijn, verdriet of woede onbewuste herinneringen door
stimulus
o Relatie patiënt – hulpverlener ouder-kindrelatie
o Overdracht
o Herkent moeder/vader onbewust in therapeut
o Hervalt in vroegere relatiepatroon
o Uitgelokt door therapeut om te duiden
o Tegenoverdracht
o Hetzelfde fenomeen, MAAR omgedraaid
o Therapeut-in-opleiding gaan in leeranalyse professionele relatie
behouden
EEN PSYCHOANALYTISCHE BENADERING GAAT UIT VAN EEN CONFLICTMODEL
Innerlijke conflicten bepalen ons gedrag, onze gevoelens, onze gedachten en onze
interacties
Bij existentiële vragen conflicterende gedachten en gevoelens
Mensen worstelen voortdurend met tegengestelde wensen en verlangens
Conflicten
o Inherent en dus onvermijdelijk
o Vaak terug op vroegkinderlijke ervaringen
o Freud:
o Niet oplosbaar levenslange achtervolging
o Iedereen: meerdere of mindere mate neurotisch
o Gedreven door perverse driften en verlangens conflict met ideale waarden en
normen
o Voortdurend spanning tussen:
o Libidineuze verlangens (plezier, leven, binding)
o Doodsverlangens (agressie, ontlading)
o We zoeken spanning op genieten van ontlading spanning en spanningsloosheid