Inhoudsopgave
Inleiding........................................................................................................ 2
Omgevingscirkels............................................................................................................ 2
Interactie in niet één maar 100 talen...............................................................................3
Kwaliteitsvolle interactie.................................................................................................. 3
4 hefbomen.................................................................................................................. 3
Hoofdstuk 1: Het begint met graag zien..........................................................3
Waarom investeren in graag zien?..................................................................................3
Hoe kun je werken aan de kwaliteit van de leerkracht-kindrelatie?................................4
Reflecteer..................................................................................................................... 4
Veilige, liefdevolle basishouding..................................................................................4
Speel mee.................................................................................................................... 4
Hoe kan je werken aan een gevoel van ondelinge verbondenheid..................................5
zet eerst je eigen zuurstofmasker op...............................................................................5
Noodcentrale................................................................................................................... 5
Hoofdstuk 2: Positief pedagogisch begeleiden.................................................6
Waarom positief pedagogisch begeleiden?......................................................................6
Waarom stellen kinderen (on)gewenst gedrag?...............................................................6
Gedrag in ontwikkeling................................................................................................. 7
Verschillen in thuissituatie, temperament en cultuur...................................................7
Onvervulde behoeftes.................................................................................................. 7
Straffen en belonen of toch niet?.....................................................................................8
Wat zijn positieve begeleidingsstrategieën?....................................................................8
Positieve indirecte pedagogische begeleidingsstrategieën..........................................8
Positieve directe begeleidingsstrategieën.....................................................................10
Aanvaarden en benoemen van emoties/gevoelens....................................................10
Liefdevol begrenzen................................................................................................... 10
Keuze bieden.............................................................................................................. 11
Natuurlijke consequenties.......................................................................................... 11
Time-in....................................................................................................................... 12
Bied alternatieven aan...............................................................................................12
noodcentrale.................................................................................................................. 12
Hoodstuk 3: Talige interacties......................................................................14
Taalontwikkelend lesgeven (TOL)..................................................................................14
Taalsteun................................................................................................................... 14
1
, Interactie.................................................................................................................... 15
context....................................................................................................................... 15
Leerkrachtstijl................................................................................................................ 15
Luisterhouding........................................................................................................... 15
Actief-productieve interactiestijl.................................................................................15
Talige grondhouder.................................................................................................... 16
gesprekstechnieken....................................................................................................... 16
Taalruimte geven....................................................................................................... 16
Self talk & parallel talk toepassen..............................................................................16
Gevarieerde vragen stellen........................................................................................16
Het denken stimuleren...............................................................................................17
Taalfeedback geven................................................................................................... 17
Onderhandelen over de betekenis.............................................................................17
Volgend uitbreiden van kennis & woordenschat.........................................................17
Anderen betrekken..................................................................................................... 18
Beurten beschermen..................................................................................................18
Toepassingen................................................................................................................. 18
Routines..................................................................................................................... 18
Boekenbabbels........................................................................................................... 19
Korte en lange gesprekken met kleuters.......................................................................20
INLEIDING
Interactie = actie-reactie-patroon tussen mensen, dieren of dingen wisselwerking
OMGEVINGSCIRKELS
2
, Zichzelf: bewust van eigen gedrag, gevoelens,
lichamelijke mogelijkheden/bewerkingen
Voorwerpen/materialen: hanteren, zorg voor
dragen, gebruiken, onderzoeken
Het levensgeheel/natuur(lijke) kringloop:
impact op wie we zijn en wat we doen
INTERACTIE IN NIET ÉÉN MAAR 100 TALEN
Loris Malaguzzi = Italiaanse onderzoeker en pedagoog
Kinderen onderzoeken, leren door dingen te doen
100 talen: kinderen drukken zich uit op verschillende manieren
KWALITEITSVOLLE INTERACTIE
Bijdragen tot verbondenheid, welbevinden en gelijke onderwijskansen
4 HEFBOMEN
1. Warme relatie: Individueel welbevinden en collectief welbevinden door affectieve,
positieve pedagogische manier
2. Rijke taal: nieuwe woorden leren, verbaal communiceren
3. Denken: onderzoeken en experimenteren stimuleren plannen, reflecteren,
denkproces, problemen oplossen, …
4. Expressie: beeld, dans, muziek en drama bieden kansen voor minder sterke
verbale kinderen
HOOFDSTUK 1: HET BEGINT MET GRAAG ZIEN
WAAROM INVESTEREN IN GRAAG ZIEN?
Een warme, positieve of liefdevolle kleuterleerkracht-kleuter relatie draagt bij tot:
3