Hoorcollege 1: Materieel recht van de Europese Unie
13/02/2025
Privaatrecht
Nieuw decreet moeten maken, want in strijd met de regels van de interne markt.
Strafrecht
Sanctie mag niet toegepast worden, omdat Europees recht boven nationaal recht gaat.
Publiekrecht
Getrouwd in Spanje en wil naar Roemenië verhuizen, waar huwelijk tussen hetzelfde geslacht niet
aanvaard is. Roemenië moet dit aanvaarden als het in een andere LS is gesloten/toegestaan. Anders
zou het interne verkeer van mensen gehinderd worden.
Economisch recht
Airbnb die sectoren beïnvloedt. Zorgt ervoor dat andere bedrijven het moeilijker krijgen doordat ze
andere dienstverlening bieden.
vb. Uber en andere taxibedrijven.
Opletten dat ze niet vrij verkeer bemoeilijken.
Fiscaal recht
Als men op onroerende goederen belastingen moeten betalen kan dat op het KI zijn. Geeft een heel
voordelig tarief. Als ik in BE een huis heb moet ik belastingen betalen op basis van KI. Ander land
dan op basis van huurinkomsten. Moeilijker maken voor een Belg om in het buitenland te kopen!
Het belastingsysteem mag vrij verkeer niet verhinderen, minder aantrekkelijk maken.
Sociaal recht
vrij verkeer van werknemers, dus WG’s kunnen WN’s met lagere lonen verwachting (social dumping)
kan laten werken voor hun.
→ De regels van de interne markt kunnen binnen elke rechtstak ingeroepen worden.
De interne markt: context
Probleem 1945: exact dezelfde context als WO. Winnaars/verliezen/blokken die zich aan het
herstellen zijn.
Founding fathers:
● Monnet en Schuman (FR)
Monnet → Cognac bedrijf, net voor WOII naar Londen gestuurd. 2de WO breekt uit, ze zochten
Fransman die Engels sprak, Jean Monnet.
Schuman Pact uitwerken!
Schumanverklaring 9 mei 1950 (in reader) → wanneer we ervoor zorgen dat de economische
belangen worden samengebracht, dat er dan geen oorlog meer kan zijn!
➔ Idee: als FR bepaalde grondstoffen produceerde en DL, BE en NL ook. Geen van de landen
oorlog konden voeren met elkaar, omdat ze elkaar nodig hadden voor de productie. Vandaar
dat de EU oorspr om kolen en staal draaide.
, ➔ Solidariteit zal ervoor zorgen dat oorlog tussen FR en DE onmogelijk is.
Eerste resultaat: waarbij Luxemburg, BE, FR, IT, DE, NL een unie worden. Er is een vrije circulatie
van personen/goederen/arbeid. Dat is de sprong naar de interne markt.
Oorspronkelijk enkel kolen en staal opsplitsen → vrij verkeer van personen, diensten, kapitaal,
goederen.
Vrijhandel - concepten
Vorm van vrije handel = interne markt.
Het idee dat bepaalde goederen vrij moeten kunnen bewegen. Er zijn ook andere vormen van
economische samenwerking om op te delen naargelang intensiteit
Geen (specifieke) handelsrelatie
Elke LS kan kiezen wet hij doet op economisch gebied!
Maar WTO => opgericht in 1995. En die schrijft een set van verdragen voor die min vormen van vrije
handel voorzien in de wereld. Je moet daar lid van worden (want verdrag), niet verplicht, maar een
heel groot aantal spelers is hier wel lid van.
Hebben eigen geschillenbeslechting, eigen rb.
Normaal gezien kan je daar naar toe gaan “we zijn allebei lid van verdrag en u leeft die niet na”.
De regels
Basisbeginsel: non-discriminatie - uitgewerkt in 2;
- most favored nation (MFN): ene lid van de organisatie geeft aan een ander lid een voordeel -
moet aan alle leden ook gegeven worden.
- national treatment requirement: eenmaal een goed op uw grondgebied is binnengebracht, mag
het niet meer anders behandeld worden op de nationale markt bij de toepassing van je regels.
Als je de poort door bent, dan zelfde behandelen als je eigen producten.
Sinds enkele jaren sturen (grote) LS’en geen leden meer naar de geschillenbeslechting, waardoor er
geen afdwinging meer mogelijk is van de regels omdat er geen rechters meer zijn.
Vb. VS stuurt geen rechters/leden meer.
Vrijhandelszone
1. U mag alles doen
2. dan hebt u een minder scenario: u bent lid van WTO.
3. volgende stap: u gaat afspraken maken met andere landen, vb. vrijhandelszone. Dat is het de
eerste stap in het economisch samenbrengen van economie.
Land A: elk product dat binnenkomt met 5 cent betalen.
Land B: elk product dat binnenkomst 15 cent.
A en B sluiten een vrijhandelszone. Tussen A en B moet niet meer betaald worden. C doet hier niet
aan mee, dus is onderhevig aan de tarieven. C kan dan het goedkoopst naar B gaan via A. Als C naar
A gaat, spaart die 10 cent uit.
● Dit is niet de bedoeling!
● dan zou het ervoor zorgen dat iedereen goedkoper via omweg zou kunnen gaan als er een
vrijhandelszone is.
, ● Rules of origin nodig!!!
Ticket hangt aan de goederen: zeggen waarvan het komt, naar de EU, gewicht,...
Het is een oorspornkelijk product uit vb. Vietnam.
Praktijk → Mexico, USA, Canada hebben vrijhandelszone.
Vrijhandelszones met de EU
De EU is de enige die bevoegd is om dit soort akkoorden aan te gaan!
- Art. 3 verdrag.
Douane-Unie
= een vrijhandelszone.
= tussen de verschillende leden kan je vrij bewegen
= naar landen die geen lid zijn, geldt er één gemeenschappelijk tarief.
EU als (dé) douane-Unie
Vb. Wijn importeren.
Website EC → Goederencode invoeren, want elk goed krijgt zijn eigen code.
Code invoeren → Website geeft je het douanerecht/invoerprijs.
De Unie kan zeggen: ik wil met u een douane unie maken.
2 facetten
1. vrijhandelszone
2. tarief naar derde landen
In de OK vind je in art. 4 dat douanerechten worden afgeschaft. Er is dus een vrijhandelszone tussen
bepaalde producten tussen EU en Turkije.
Art. 13: gemeenschappelijk douanetarief. Maakt niet uit als die via TU of EU binnen komen.
Mogelijkheden;
1. Er is geen economische samenwerking → alles mag
2. WTO- regels
3. Vrijhandelszone sluiten → gratis bewegen tussen landen die hier lid van zijn
4. Douane unie → gratis bewegen maar naar buitenwereld dezelfde tarief
5. Interne markt → niet enkel douanerechten en goederen spreken, maar over
goederen/personen/diensten/kapitaal.
Je laat niet enkel de goederen vrij bewegen, maar ook de manieren om deze te produceren.
Dus producten + mechanismen erachter kunnen vrij kiezen waar in de EU.
6. Burgerschap van de Unie
gestart als een economisch project. Sinds jaren ‘90 is de EU is ook gaan bekommeren om het
vij verkeer van niet-economische (studenten, mensen om familiale redenen…) - regelt niet-
economische facetten van de EU.
7. De volgende stap: economische en monetaire unie. = gemeenschappelijk beleid voeren.
(economie en munt)
Eurocrisis: Zuiderse LS’en voor economische schok gezorgd, doordat ze verbonden waren
met dezelfde munt.
, Monetair beleid (ECB) en puur economisch beleid (strategische economie - sinds oorlog
Rusland groeit bewustzijn over investeren in bepaalde sectoren zoals energieontwikkeling,
militaire sector etc.)
EU: controleert begrotingen!
We hebben een EU migratiebeleid, dat komt door de interne markt. Als je de binnengrenzen gaat
openzetten, dan heb je een gemeenschappelijk buitengrensbeleid nodig.
Europese green deal: milieubeleid.
→ EU blijft steeds verder door evolueren op vlak van bevoegdheden en samenwerking.
Belang van de Europese interne markt
Economisch perspectief → daar zit een economisch model van vrije handel achter.
Economisch - hypothese 1:
Stel men wilt in BE 100 kg chocolade produceren. Dan kost dat 5 arbeidsuren.
In IT kost dat 6u.
Voor olijfolie 100l olijfolie: 10u
in IT: 3u.
Arbeidskrachten = 90u
Geen handel
Stel: elk van 2 landen sluit zich af en die gaan geen handel drijven. Zowel in olijfolie en chocolade
voorzien.
50 uur van de 90u wordt aan choco gespendeerd.
40u aan olijfolie
→ 400l olijfolie
Absoluut voordeel
Wat je ziet: BE is productiever in Choco. Italië in Olijfolie.
Dus elk van de 2 landen heeft een duidelijk voordeel.
Het is makkelijk: we doen vrije handel!! Italië gaat zich toeleggen op olijfolie want zij zijn daar het
efficiëntst in. BE op Choco!
Economisch - Hypothese 2
moeilijker → België is in alles efficiënter dan DE. Zowel qua choco als olijfolie.
wat zegt dan economische theorie?: kijken naar hoe producten zich verhouden tov elkaar.
We moeten dus zeggen: als je 100 l olijfolie in BE produceert had je in dezelfde tijd ook 200kg choco
kunnen maken.
Comparatief voordeel
Kortom→ in DE laat je heel veel choco liggen door olijfolie te produceren!
Door u bezig te houden met choco laat je meer olijfolie liggen in BE dan in DE.
Je neemt 100l olijfolie in BE. Hoeveel is 100l olijfolie waard? → in DE: 30u arbeidstijd.
13/02/2025
Privaatrecht
Nieuw decreet moeten maken, want in strijd met de regels van de interne markt.
Strafrecht
Sanctie mag niet toegepast worden, omdat Europees recht boven nationaal recht gaat.
Publiekrecht
Getrouwd in Spanje en wil naar Roemenië verhuizen, waar huwelijk tussen hetzelfde geslacht niet
aanvaard is. Roemenië moet dit aanvaarden als het in een andere LS is gesloten/toegestaan. Anders
zou het interne verkeer van mensen gehinderd worden.
Economisch recht
Airbnb die sectoren beïnvloedt. Zorgt ervoor dat andere bedrijven het moeilijker krijgen doordat ze
andere dienstverlening bieden.
vb. Uber en andere taxibedrijven.
Opletten dat ze niet vrij verkeer bemoeilijken.
Fiscaal recht
Als men op onroerende goederen belastingen moeten betalen kan dat op het KI zijn. Geeft een heel
voordelig tarief. Als ik in BE een huis heb moet ik belastingen betalen op basis van KI. Ander land
dan op basis van huurinkomsten. Moeilijker maken voor een Belg om in het buitenland te kopen!
Het belastingsysteem mag vrij verkeer niet verhinderen, minder aantrekkelijk maken.
Sociaal recht
vrij verkeer van werknemers, dus WG’s kunnen WN’s met lagere lonen verwachting (social dumping)
kan laten werken voor hun.
→ De regels van de interne markt kunnen binnen elke rechtstak ingeroepen worden.
De interne markt: context
Probleem 1945: exact dezelfde context als WO. Winnaars/verliezen/blokken die zich aan het
herstellen zijn.
Founding fathers:
● Monnet en Schuman (FR)
Monnet → Cognac bedrijf, net voor WOII naar Londen gestuurd. 2de WO breekt uit, ze zochten
Fransman die Engels sprak, Jean Monnet.
Schuman Pact uitwerken!
Schumanverklaring 9 mei 1950 (in reader) → wanneer we ervoor zorgen dat de economische
belangen worden samengebracht, dat er dan geen oorlog meer kan zijn!
➔ Idee: als FR bepaalde grondstoffen produceerde en DL, BE en NL ook. Geen van de landen
oorlog konden voeren met elkaar, omdat ze elkaar nodig hadden voor de productie. Vandaar
dat de EU oorspr om kolen en staal draaide.
, ➔ Solidariteit zal ervoor zorgen dat oorlog tussen FR en DE onmogelijk is.
Eerste resultaat: waarbij Luxemburg, BE, FR, IT, DE, NL een unie worden. Er is een vrije circulatie
van personen/goederen/arbeid. Dat is de sprong naar de interne markt.
Oorspronkelijk enkel kolen en staal opsplitsen → vrij verkeer van personen, diensten, kapitaal,
goederen.
Vrijhandel - concepten
Vorm van vrije handel = interne markt.
Het idee dat bepaalde goederen vrij moeten kunnen bewegen. Er zijn ook andere vormen van
economische samenwerking om op te delen naargelang intensiteit
Geen (specifieke) handelsrelatie
Elke LS kan kiezen wet hij doet op economisch gebied!
Maar WTO => opgericht in 1995. En die schrijft een set van verdragen voor die min vormen van vrije
handel voorzien in de wereld. Je moet daar lid van worden (want verdrag), niet verplicht, maar een
heel groot aantal spelers is hier wel lid van.
Hebben eigen geschillenbeslechting, eigen rb.
Normaal gezien kan je daar naar toe gaan “we zijn allebei lid van verdrag en u leeft die niet na”.
De regels
Basisbeginsel: non-discriminatie - uitgewerkt in 2;
- most favored nation (MFN): ene lid van de organisatie geeft aan een ander lid een voordeel -
moet aan alle leden ook gegeven worden.
- national treatment requirement: eenmaal een goed op uw grondgebied is binnengebracht, mag
het niet meer anders behandeld worden op de nationale markt bij de toepassing van je regels.
Als je de poort door bent, dan zelfde behandelen als je eigen producten.
Sinds enkele jaren sturen (grote) LS’en geen leden meer naar de geschillenbeslechting, waardoor er
geen afdwinging meer mogelijk is van de regels omdat er geen rechters meer zijn.
Vb. VS stuurt geen rechters/leden meer.
Vrijhandelszone
1. U mag alles doen
2. dan hebt u een minder scenario: u bent lid van WTO.
3. volgende stap: u gaat afspraken maken met andere landen, vb. vrijhandelszone. Dat is het de
eerste stap in het economisch samenbrengen van economie.
Land A: elk product dat binnenkomt met 5 cent betalen.
Land B: elk product dat binnenkomst 15 cent.
A en B sluiten een vrijhandelszone. Tussen A en B moet niet meer betaald worden. C doet hier niet
aan mee, dus is onderhevig aan de tarieven. C kan dan het goedkoopst naar B gaan via A. Als C naar
A gaat, spaart die 10 cent uit.
● Dit is niet de bedoeling!
● dan zou het ervoor zorgen dat iedereen goedkoper via omweg zou kunnen gaan als er een
vrijhandelszone is.
, ● Rules of origin nodig!!!
Ticket hangt aan de goederen: zeggen waarvan het komt, naar de EU, gewicht,...
Het is een oorspornkelijk product uit vb. Vietnam.
Praktijk → Mexico, USA, Canada hebben vrijhandelszone.
Vrijhandelszones met de EU
De EU is de enige die bevoegd is om dit soort akkoorden aan te gaan!
- Art. 3 verdrag.
Douane-Unie
= een vrijhandelszone.
= tussen de verschillende leden kan je vrij bewegen
= naar landen die geen lid zijn, geldt er één gemeenschappelijk tarief.
EU als (dé) douane-Unie
Vb. Wijn importeren.
Website EC → Goederencode invoeren, want elk goed krijgt zijn eigen code.
Code invoeren → Website geeft je het douanerecht/invoerprijs.
De Unie kan zeggen: ik wil met u een douane unie maken.
2 facetten
1. vrijhandelszone
2. tarief naar derde landen
In de OK vind je in art. 4 dat douanerechten worden afgeschaft. Er is dus een vrijhandelszone tussen
bepaalde producten tussen EU en Turkije.
Art. 13: gemeenschappelijk douanetarief. Maakt niet uit als die via TU of EU binnen komen.
Mogelijkheden;
1. Er is geen economische samenwerking → alles mag
2. WTO- regels
3. Vrijhandelszone sluiten → gratis bewegen tussen landen die hier lid van zijn
4. Douane unie → gratis bewegen maar naar buitenwereld dezelfde tarief
5. Interne markt → niet enkel douanerechten en goederen spreken, maar over
goederen/personen/diensten/kapitaal.
Je laat niet enkel de goederen vrij bewegen, maar ook de manieren om deze te produceren.
Dus producten + mechanismen erachter kunnen vrij kiezen waar in de EU.
6. Burgerschap van de Unie
gestart als een economisch project. Sinds jaren ‘90 is de EU is ook gaan bekommeren om het
vij verkeer van niet-economische (studenten, mensen om familiale redenen…) - regelt niet-
economische facetten van de EU.
7. De volgende stap: economische en monetaire unie. = gemeenschappelijk beleid voeren.
(economie en munt)
Eurocrisis: Zuiderse LS’en voor economische schok gezorgd, doordat ze verbonden waren
met dezelfde munt.
, Monetair beleid (ECB) en puur economisch beleid (strategische economie - sinds oorlog
Rusland groeit bewustzijn over investeren in bepaalde sectoren zoals energieontwikkeling,
militaire sector etc.)
EU: controleert begrotingen!
We hebben een EU migratiebeleid, dat komt door de interne markt. Als je de binnengrenzen gaat
openzetten, dan heb je een gemeenschappelijk buitengrensbeleid nodig.
Europese green deal: milieubeleid.
→ EU blijft steeds verder door evolueren op vlak van bevoegdheden en samenwerking.
Belang van de Europese interne markt
Economisch perspectief → daar zit een economisch model van vrije handel achter.
Economisch - hypothese 1:
Stel men wilt in BE 100 kg chocolade produceren. Dan kost dat 5 arbeidsuren.
In IT kost dat 6u.
Voor olijfolie 100l olijfolie: 10u
in IT: 3u.
Arbeidskrachten = 90u
Geen handel
Stel: elk van 2 landen sluit zich af en die gaan geen handel drijven. Zowel in olijfolie en chocolade
voorzien.
50 uur van de 90u wordt aan choco gespendeerd.
40u aan olijfolie
→ 400l olijfolie
Absoluut voordeel
Wat je ziet: BE is productiever in Choco. Italië in Olijfolie.
Dus elk van de 2 landen heeft een duidelijk voordeel.
Het is makkelijk: we doen vrije handel!! Italië gaat zich toeleggen op olijfolie want zij zijn daar het
efficiëntst in. BE op Choco!
Economisch - Hypothese 2
moeilijker → België is in alles efficiënter dan DE. Zowel qua choco als olijfolie.
wat zegt dan economische theorie?: kijken naar hoe producten zich verhouden tov elkaar.
We moeten dus zeggen: als je 100 l olijfolie in BE produceert had je in dezelfde tijd ook 200kg choco
kunnen maken.
Comparatief voordeel
Kortom→ in DE laat je heel veel choco liggen door olijfolie te produceren!
Door u bezig te houden met choco laat je meer olijfolie liggen in BE dan in DE.
Je neemt 100l olijfolie in BE. Hoeveel is 100l olijfolie waard? → in DE: 30u arbeidstijd.
