Ondernemingsrecht
het recht dat wordt toegepast in het economisch verkeer
wetboek van economisch recht (WER)
Art. (boek).(nummer)
● onderneming in de formele zin
: kijkt naar wie je bent
- iedere natuurlijke persoon die zelfstandig een beroepsactiviteit uitoefent
- iedere rechtspersoon (NV,BV,VOS,VZW)
- iedere andere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid (feitelijke vereniging)
!! uitzonderingen die geen onderneming zijn
- organisatie zonder rechtspersoonlijkheid zonder uitkering oogmerk (winst uitkeren)
→ mag niet buitensporig zijn: financieel voordeel
- publiekrechtelijke rechtspersoon die geen goederen of diensten aanbiedt op de markt
= staatsgecontroleerde organisaties bv. NMBS, de Post,...
- alle echte staatsorganen (gewesten, federale staat,...) → democratisch verkozen
bevoegdheid van de onderneming rechtbank (art. 573. GER.W.)
: alle geschillen tussen/ tegen ondernemingen, in kader van/ betrekking op beroepsactiviteit
→ buiten bijzonder goed van ander (=vrederechter) bv. huur
⇒ beroepsrechters + 2 lekenrechters: mensen die in de praktijk staan
= overleg tussen juridische en commerciële
● onderneming in de functionele zin
: kijkt naar wat je doet
onderneming = iedere natuurlijke of rechtspersoon die op duurzame wijze een economisch
doel nastreeft, alsmede zijn verenigingen
- mededingsrecht: fouten op vlak van concurrentie
- marktpraktijk recht: welke handelspraktijken mogen uitgevoerd worden
● basisverplichtingen
1. inschrijving in KBO (kruispuntbank van ondernemingen)
: alle ondernemingen met ondernemingsnummer
~ geregistreerde entiteiten art.III.16 WER
~ inschrijvingsplichtige ondernemingen art.III.49 WER
2. houder van een financiële rekening
→ chartaal geld: cash
→ giraal geld: geld op rekening
,!! verplicht betalingen tussen ondernemingen vanaf €247,89 giraal aanvaarden
!! anti-witwaswetgeving ⇒ verkoop onroerend goed giraal betalen
⇒ betaling >€3000 verplicht giraal betalen
bij internationale transacties:
→ betaalmunt
→ verbintenis munt (rekenmunt)
3. afgifte van facturen
- BTW
- identificatie
- verplichtingen uitgevoerd?
≠ overeenkomst opzicht (creëert geen verplichtingen)
4. bijhouden van boekhouding en opstellen/ publiceren van een jaarrekening
art.III.82 WER
5. gebruik van taal in taalgebied bij officiële zaken
= taaldecreet (bescherming nederlands)
!! bij grensoverschrijdende overeenkomsten factuur nederlands + andere taal
6. informatie- en transparantieplicht art.III.74 WER
● bijzondere verbintenisrechtelijke regels
➢ passieve hoofdelijkheid tussen ondernemingen
: iedereen staat in voor het geheel van de schuld tov schuldeiser
- kredietwaardigheid/geloofwaardigheid: zekerheid schuldeiser
- insolventie: faillietverklaring art.5.160 BW
- vermoeden van bezoldiging van het professionele mandaat
lastgeving: iemand in rechten vertegenwoordigen
→ mandaat: bevoegdheid van het sluiten van een contract
= normaal kosteloos !! in professionele context: vermoeden van betaling
➢ vermoeden van kennis van verborgen gebreken door de gespecialiseerde verkoper
en de fabrikant
: als verkoper instaan voor zichtbare gebreken → bij normaal onderzoek
: als verkoper instaan voor onzichtbare gebreken
→ exonereren: vrijstellen/ bescherming van gebreken
!! onroerend goed bij B2C verkoop exonereren niet mogelijk = algemene bepaling
!! vermoeden van kennis (gespecialiseerd verkoper) over gebreken = niet exonereren
gespecialiseerde verkoper ≠ beroeps/ professionele verkoper
vb. in carrefour = professionele verkoper maar geen gespecialiseerde verkoper
vb. in winkel deel smartphone reparatie = professionele verkoper + gespecialiseerd verkoper
, ● toepasselijk recht
handelshuurrecht
: verhuur onroerend goed voor kleinhandel en ambacht
idee: locatie is essentieel aspect voor succes onderneming
→ gewestelijke bevoegdheid
→ dwingend recht: bescherming huurder, bescherming verhuurder
= gemeen recht: alles valt onder handelshuurrecht wat niet onder iets anders valt
of objectieve verantwoording om niet onder handelshuur te vallen
vb. huurtermijn pand meir eindigt, activiteit winkel stopzetten + stock verkopen
- onroerende goederen: bebouwd en onbebouwd (huurder eigen constructie opzetten)
- in hoofdzaak gebruikt als detailhandel of ambacht
NIET: vrije beroepen bv. dokter, tandarts, advocaat,..
NIET: groothandel: B2B
- rechtstreeks contact met publiek / eigen publiek: ook indien vergoeding nodig
- akkoord partijen: evt. stilzwijgende aanvaarding
doel: bescherming handelszaak minimumduur (min. 9 jaar → >9 jaar (via notaris))
→ opzegging huurder: elke 3 jaar - 6 maand opzeggingstermijn zonder vergoeding
(of indien anders vermeld in contract)
→ opzegging verhuurder: enkel indien aanvullend in contract, minnelijk beëindigen = rechter
EX: handelshuurovereenkomst: kan de verhuurder opzeggen?
enkel indien contractueel gedwongen
II. beginselen van vennootschapsrecht
ondernemingsrecht ⇐⇒ vennootschapsrecht
- eenmanszaak: geen afgescheiden vermogen, makkelijk (geen formaliteiten
,kapitaal)
- vennootschap
⇒ beide ondernemingen, maar andere structuur
vennootschap art.1:1 WVV: opgericht bij een rechtshandeling (contract) door één of meer
personen die een inbreng (bescherming tov schuldeiser) doen. een vermogen en uitoefening
van activiteiten tot voorwerp (doel, impact op wat bestuurder mag doen)
- consensueel contract
- vormelijk contract: eerst naar notaris voor rechtspersoon kan bestaan
> voorwerp ⇒ < beperkingen
< voorwerp ⇒ > beperkingen
het recht dat wordt toegepast in het economisch verkeer
wetboek van economisch recht (WER)
Art. (boek).(nummer)
● onderneming in de formele zin
: kijkt naar wie je bent
- iedere natuurlijke persoon die zelfstandig een beroepsactiviteit uitoefent
- iedere rechtspersoon (NV,BV,VOS,VZW)
- iedere andere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid (feitelijke vereniging)
!! uitzonderingen die geen onderneming zijn
- organisatie zonder rechtspersoonlijkheid zonder uitkering oogmerk (winst uitkeren)
→ mag niet buitensporig zijn: financieel voordeel
- publiekrechtelijke rechtspersoon die geen goederen of diensten aanbiedt op de markt
= staatsgecontroleerde organisaties bv. NMBS, de Post,...
- alle echte staatsorganen (gewesten, federale staat,...) → democratisch verkozen
bevoegdheid van de onderneming rechtbank (art. 573. GER.W.)
: alle geschillen tussen/ tegen ondernemingen, in kader van/ betrekking op beroepsactiviteit
→ buiten bijzonder goed van ander (=vrederechter) bv. huur
⇒ beroepsrechters + 2 lekenrechters: mensen die in de praktijk staan
= overleg tussen juridische en commerciële
● onderneming in de functionele zin
: kijkt naar wat je doet
onderneming = iedere natuurlijke of rechtspersoon die op duurzame wijze een economisch
doel nastreeft, alsmede zijn verenigingen
- mededingsrecht: fouten op vlak van concurrentie
- marktpraktijk recht: welke handelspraktijken mogen uitgevoerd worden
● basisverplichtingen
1. inschrijving in KBO (kruispuntbank van ondernemingen)
: alle ondernemingen met ondernemingsnummer
~ geregistreerde entiteiten art.III.16 WER
~ inschrijvingsplichtige ondernemingen art.III.49 WER
2. houder van een financiële rekening
→ chartaal geld: cash
→ giraal geld: geld op rekening
,!! verplicht betalingen tussen ondernemingen vanaf €247,89 giraal aanvaarden
!! anti-witwaswetgeving ⇒ verkoop onroerend goed giraal betalen
⇒ betaling >€3000 verplicht giraal betalen
bij internationale transacties:
→ betaalmunt
→ verbintenis munt (rekenmunt)
3. afgifte van facturen
- BTW
- identificatie
- verplichtingen uitgevoerd?
≠ overeenkomst opzicht (creëert geen verplichtingen)
4. bijhouden van boekhouding en opstellen/ publiceren van een jaarrekening
art.III.82 WER
5. gebruik van taal in taalgebied bij officiële zaken
= taaldecreet (bescherming nederlands)
!! bij grensoverschrijdende overeenkomsten factuur nederlands + andere taal
6. informatie- en transparantieplicht art.III.74 WER
● bijzondere verbintenisrechtelijke regels
➢ passieve hoofdelijkheid tussen ondernemingen
: iedereen staat in voor het geheel van de schuld tov schuldeiser
- kredietwaardigheid/geloofwaardigheid: zekerheid schuldeiser
- insolventie: faillietverklaring art.5.160 BW
- vermoeden van bezoldiging van het professionele mandaat
lastgeving: iemand in rechten vertegenwoordigen
→ mandaat: bevoegdheid van het sluiten van een contract
= normaal kosteloos !! in professionele context: vermoeden van betaling
➢ vermoeden van kennis van verborgen gebreken door de gespecialiseerde verkoper
en de fabrikant
: als verkoper instaan voor zichtbare gebreken → bij normaal onderzoek
: als verkoper instaan voor onzichtbare gebreken
→ exonereren: vrijstellen/ bescherming van gebreken
!! onroerend goed bij B2C verkoop exonereren niet mogelijk = algemene bepaling
!! vermoeden van kennis (gespecialiseerd verkoper) over gebreken = niet exonereren
gespecialiseerde verkoper ≠ beroeps/ professionele verkoper
vb. in carrefour = professionele verkoper maar geen gespecialiseerde verkoper
vb. in winkel deel smartphone reparatie = professionele verkoper + gespecialiseerd verkoper
, ● toepasselijk recht
handelshuurrecht
: verhuur onroerend goed voor kleinhandel en ambacht
idee: locatie is essentieel aspect voor succes onderneming
→ gewestelijke bevoegdheid
→ dwingend recht: bescherming huurder, bescherming verhuurder
= gemeen recht: alles valt onder handelshuurrecht wat niet onder iets anders valt
of objectieve verantwoording om niet onder handelshuur te vallen
vb. huurtermijn pand meir eindigt, activiteit winkel stopzetten + stock verkopen
- onroerende goederen: bebouwd en onbebouwd (huurder eigen constructie opzetten)
- in hoofdzaak gebruikt als detailhandel of ambacht
NIET: vrije beroepen bv. dokter, tandarts, advocaat,..
NIET: groothandel: B2B
- rechtstreeks contact met publiek / eigen publiek: ook indien vergoeding nodig
- akkoord partijen: evt. stilzwijgende aanvaarding
doel: bescherming handelszaak minimumduur (min. 9 jaar → >9 jaar (via notaris))
→ opzegging huurder: elke 3 jaar - 6 maand opzeggingstermijn zonder vergoeding
(of indien anders vermeld in contract)
→ opzegging verhuurder: enkel indien aanvullend in contract, minnelijk beëindigen = rechter
EX: handelshuurovereenkomst: kan de verhuurder opzeggen?
enkel indien contractueel gedwongen
II. beginselen van vennootschapsrecht
ondernemingsrecht ⇐⇒ vennootschapsrecht
- eenmanszaak: geen afgescheiden vermogen, makkelijk (geen formaliteiten
,kapitaal)
- vennootschap
⇒ beide ondernemingen, maar andere structuur
vennootschap art.1:1 WVV: opgericht bij een rechtshandeling (contract) door één of meer
personen die een inbreng (bescherming tov schuldeiser) doen. een vermogen en uitoefening
van activiteiten tot voorwerp (doel, impact op wat bestuurder mag doen)
- consensueel contract
- vormelijk contract: eerst naar notaris voor rechtspersoon kan bestaan
> voorwerp ⇒ < beperkingen
< voorwerp ⇒ > beperkingen
