Verzekeringsrecht
Vives 2024-2025
1
Nathan Pattyn
,HOOFDSTUK 1: DE VERZEKERINGSWERELD..................................7
3. Soorten verzekeringen...............................................................................7
3.1 Algemeen.................................................................................................................. 7
3.2 Verschillende classificaties........................................................................................7
3.2.1 Schade- versus persoonsverzekering.................................................................7
3.2.1.1 Schadeverzekeringen..................................................................................7
3.2.1.2 Persoonsverzekeringen................................................................................7
3.2.2 Verzekering tot vergoeding van schade versus verzekering tot uitkering van
een vast bedrag.......................................................................................................... 8
3.2.2.1 Verzekeringen tot vergoeding van schade...................................................8
3.2.2.2 Verzekeringen tot uitkering van een vast bedrag........................................8
3.2.3 Wettelijk verplichte verzekering versus contractueel verplichte verzekering
versus vrij te onderschrijven verzekering....................................................................9
3.3.3.1 Wettelijk verplichte verzekeringen..............................................................9
3.2.3.2 Contractueel verplichte verzekeringen......................................................10
3.2.3.3 Vrij te onderschrijven verzekeringen.........................................................10
HOOFDSTUK 4: DE LANDVERZEKERINGSOVEREENKOMST............11
1. Vooraf...................................................................................................... 11
2. Inleiding.................................................................................................. 11
2.1 De Verzekeringswet................................................................................................ 11
2.2 Structuur van de Verzekeringswet, deel 4...............................................................11
3. Titel I Toepassingsgebied en definities......................................................12
3.1 Toepassingsgebied.................................................................................................. 12
3.1.1 Principe............................................................................................................ 12
3.1.2 Voorbeelden van bijzondere wetgeving............................................................13
3.1.2.1 Arbeidsongevallen.....................................................................................13
3.1.2.2 Levensverzekeringen.................................................................................13
2
Nathan Pattyn
, 3.1.2.3 Schadeverzekeringen................................................................................13
3.2 Dwingend recht....................................................................................................... 14
4. Titel II De verzekeringsovereenkomst in het algemeen...............................14
4.1 De verzekeringsovereenkomst................................................................................14
4.2 Bepalingen betreffende alle verzekeringsovereenkomsten.....................................14
4.2.1 Sluiten van de verzekeringsovereenkomst.......................................................14
4.2.2 Voorafgaande fase............................................................................................... 16
4.2.2.1 Het verzekeringsvoorstel...........................................................................16
4.2.2.2 De verzekeringsaanvraag..........................................................................19
4.2.2.3 De voorafgetekende polis..........................................................................19
4.2.3 De verzekeringspolis........................................................................................21
4.2.3.1 De polis...................................................................................................... 21
4.2.3.2 De bijakte.................................................................................................. 21
4.2.3.3 Inhoud van de polis...................................................................................22
4.3 Bewijs van de verzekeringsovereenkomst..............................................................22
4.4 Verplichtingen van de verzekeringnemer en verzekerde........................................22
4.4.1 Mededelingsplicht............................................................................................ 22
4.4.1.1 Spontane mededelingsplicht.....................................................................23
4.4.1.2 Sancties en gevolgen.................................................................................25
4.4.2 Betaling van de premie....................................................................................26
4.4.2.1 Principe...................................................................................................... 26
4.2.2.2 Sanctie....................................................................................................... 28
4.4.2.3 Premiekrediet............................................................................................ 29
4.4.3 Meedelen van wijziging van het risico..............................................................29
4.4.3.1 Algemeen.................................................................................................. 29
4.4.3.2 Risicoverzwaring........................................................................................ 31
4.4.3.3 Risicovermindering....................................................................................32
3
Nathan Pattyn
, 4.4.3.4 Niet-bestaan van het risico........................................................................33
4.4.4 Maatregelen nemen ter voorkoming en beperking van de schade...................33
4.4.4.1 Inhoud....................................................................................................... 33
4.4.4.2 Sanctie....................................................................................................... 34
4.4.5 Melding van het schadegeval...........................................................................34
4.4.5.1 Algemeen.................................................................................................. 34
4.4.5.2 Sanctie....................................................................................................... 34
4.5 Verplichtingen van de verzekeraar.........................................................................34
4.5.1 Principe............................................................................................................ 35
4.5.2 Uitzonderingen................................................................................................. 35
4.5.2.1 Opzet......................................................................................................... 35
4.5.2.2 Conventionele bepalingen betreffende de grove schuld............................37
4.5.2.3 Oorlogsrisico’s........................................................................................... 38
4.5.2.4 Verval van waarborg..................................................................................38
4.6 Duur en einde van de verzekeringsovereenkomst..................................................40
4.6.1 Duur van de verzekeringsovereenkomst..........................................................40
4.6.1.1 Algemeen.................................................................................................. 40
4.6.1.2 Stilzwijgende verlenging, behoudens verzet.............................................40
4.6.2 Einde van de verzekeringsovereenkomst.........................................................41
4.6.2.1 Vorm en inhoud......................................................................................... 41
4.6.2.2 Beëindigingsmogelijkheden.......................................................................42
4.6.2.3 Premiekrediet............................................................................................ 43
4.6.2.4 Combinatiepolis......................................................................................... 43
4.8 Beding ten behoeve van derden.............................................................................45
4.9 Faillissement........................................................................................................... 45
4.10 Scheidsrechtelijke uitspraken................................................................................46
4.10.1 Algemene verbodsbepaling............................................................................46
4
Nathan Pattyn
Vives 2024-2025
1
Nathan Pattyn
,HOOFDSTUK 1: DE VERZEKERINGSWERELD..................................7
3. Soorten verzekeringen...............................................................................7
3.1 Algemeen.................................................................................................................. 7
3.2 Verschillende classificaties........................................................................................7
3.2.1 Schade- versus persoonsverzekering.................................................................7
3.2.1.1 Schadeverzekeringen..................................................................................7
3.2.1.2 Persoonsverzekeringen................................................................................7
3.2.2 Verzekering tot vergoeding van schade versus verzekering tot uitkering van
een vast bedrag.......................................................................................................... 8
3.2.2.1 Verzekeringen tot vergoeding van schade...................................................8
3.2.2.2 Verzekeringen tot uitkering van een vast bedrag........................................8
3.2.3 Wettelijk verplichte verzekering versus contractueel verplichte verzekering
versus vrij te onderschrijven verzekering....................................................................9
3.3.3.1 Wettelijk verplichte verzekeringen..............................................................9
3.2.3.2 Contractueel verplichte verzekeringen......................................................10
3.2.3.3 Vrij te onderschrijven verzekeringen.........................................................10
HOOFDSTUK 4: DE LANDVERZEKERINGSOVEREENKOMST............11
1. Vooraf...................................................................................................... 11
2. Inleiding.................................................................................................. 11
2.1 De Verzekeringswet................................................................................................ 11
2.2 Structuur van de Verzekeringswet, deel 4...............................................................11
3. Titel I Toepassingsgebied en definities......................................................12
3.1 Toepassingsgebied.................................................................................................. 12
3.1.1 Principe............................................................................................................ 12
3.1.2 Voorbeelden van bijzondere wetgeving............................................................13
3.1.2.1 Arbeidsongevallen.....................................................................................13
3.1.2.2 Levensverzekeringen.................................................................................13
2
Nathan Pattyn
, 3.1.2.3 Schadeverzekeringen................................................................................13
3.2 Dwingend recht....................................................................................................... 14
4. Titel II De verzekeringsovereenkomst in het algemeen...............................14
4.1 De verzekeringsovereenkomst................................................................................14
4.2 Bepalingen betreffende alle verzekeringsovereenkomsten.....................................14
4.2.1 Sluiten van de verzekeringsovereenkomst.......................................................14
4.2.2 Voorafgaande fase............................................................................................... 16
4.2.2.1 Het verzekeringsvoorstel...........................................................................16
4.2.2.2 De verzekeringsaanvraag..........................................................................19
4.2.2.3 De voorafgetekende polis..........................................................................19
4.2.3 De verzekeringspolis........................................................................................21
4.2.3.1 De polis...................................................................................................... 21
4.2.3.2 De bijakte.................................................................................................. 21
4.2.3.3 Inhoud van de polis...................................................................................22
4.3 Bewijs van de verzekeringsovereenkomst..............................................................22
4.4 Verplichtingen van de verzekeringnemer en verzekerde........................................22
4.4.1 Mededelingsplicht............................................................................................ 22
4.4.1.1 Spontane mededelingsplicht.....................................................................23
4.4.1.2 Sancties en gevolgen.................................................................................25
4.4.2 Betaling van de premie....................................................................................26
4.4.2.1 Principe...................................................................................................... 26
4.2.2.2 Sanctie....................................................................................................... 28
4.4.2.3 Premiekrediet............................................................................................ 29
4.4.3 Meedelen van wijziging van het risico..............................................................29
4.4.3.1 Algemeen.................................................................................................. 29
4.4.3.2 Risicoverzwaring........................................................................................ 31
4.4.3.3 Risicovermindering....................................................................................32
3
Nathan Pattyn
, 4.4.3.4 Niet-bestaan van het risico........................................................................33
4.4.4 Maatregelen nemen ter voorkoming en beperking van de schade...................33
4.4.4.1 Inhoud....................................................................................................... 33
4.4.4.2 Sanctie....................................................................................................... 34
4.4.5 Melding van het schadegeval...........................................................................34
4.4.5.1 Algemeen.................................................................................................. 34
4.4.5.2 Sanctie....................................................................................................... 34
4.5 Verplichtingen van de verzekeraar.........................................................................34
4.5.1 Principe............................................................................................................ 35
4.5.2 Uitzonderingen................................................................................................. 35
4.5.2.1 Opzet......................................................................................................... 35
4.5.2.2 Conventionele bepalingen betreffende de grove schuld............................37
4.5.2.3 Oorlogsrisico’s........................................................................................... 38
4.5.2.4 Verval van waarborg..................................................................................38
4.6 Duur en einde van de verzekeringsovereenkomst..................................................40
4.6.1 Duur van de verzekeringsovereenkomst..........................................................40
4.6.1.1 Algemeen.................................................................................................. 40
4.6.1.2 Stilzwijgende verlenging, behoudens verzet.............................................40
4.6.2 Einde van de verzekeringsovereenkomst.........................................................41
4.6.2.1 Vorm en inhoud......................................................................................... 41
4.6.2.2 Beëindigingsmogelijkheden.......................................................................42
4.6.2.3 Premiekrediet............................................................................................ 43
4.6.2.4 Combinatiepolis......................................................................................... 43
4.8 Beding ten behoeve van derden.............................................................................45
4.9 Faillissement........................................................................................................... 45
4.10 Scheidsrechtelijke uitspraken................................................................................46
4.10.1 Algemene verbodsbepaling............................................................................46
4
Nathan Pattyn