Antwoorden examen- en voorbeeldvragen
Beleidswetenschappen 3
Spinnoy
1) Wat is de sociale zekerheid? Leg uit
= verzameling van sociale beschermingsmaatregelen die als doel hebben
onverwacht inkomensverlies te compenseren
= bescherming wanneer iemand met sociaal risico wordt geconfronteerd
Voorbeeld: inkomensverlies bij werkloosheid of pensioen, verlies gezondheid in geval
van ziekte of in validiteit
➢ Financiële uitkering betalen
➢ Voorziening aanbieden in vorm van dienst of product (tegemoetkoming medicatie
of tijdelijk gebruik maken rolstoel)
2) Welke bijdragen hebben Otto von Bismarck en Lord Beveridge geleverd aan de
Sociale Zekerheid ?
Otto von Bismarck:
➢ Sociaalzekerheidssysteem uitgewerkt waarin werkgevers en werknemers met
staatsbijdrage voor pensioenen de financiering dragen
➢ Uitkering gekoppeld aan loon → levensstandaard van arbeiders moet altijd
verzekerd zijn
Lord Beveridge:
➢ Vond dat niet alleen werkende maar de totale bevolking recht had op
bestaanszekerheid – dus ook degene die niet werken
➢ Via belastingen eenzelfde forfaitaire uitkering1 voor elke burger bij werkloosheid,
ziekte of pensioen
1
Vast bedrag dat wordt uitgekeerd
,3) Geef de 6 klassieke takken van de sociale zekerheid : betrokken instellingen en
afkorting !
1. Arbeidsongevallenverzekering en beroepsziekteverzekering – FEDRIS (federaal
agentschap voor beroepsrisico’s)
2. Gezinsbijslag – RSVZ (rijkdienst voor de sociale verzekering der zelfstandigen)
3. Jaarlijkse vakantie – RJV (rijkdienst voor jaarlijkse vakantie)
4. Oudersdoms- en overlevingspensioenen – FPF ( federaal pensioendienst)
5. Ziekte- en invaliditeitsverzekering – RIZIV (rijksinstituut voor ziekte en
invaliditeitsverzekering
6. Werkloosheid – RVA, HWA (rijkdienst voor arbeidsvoorziening, hulpkas
werkloosheidsuitkering)
4) Wat is de Kruispuntbank van de Sociale Zekerheid ?
opgericht om gegevensuitwisseling tussen instellingen te coördineren
➢ Het luidde het van de digitalisering in de sociale zekerheid → instellingen vanaf
dan elektronisch netwerk om gegevens uit te wisselen
➢ Verschillende opdrachten:
1. Instellingen beter samen te werken en diensten efficiënter te maken met
minder papier werk en kosten: door technologie en duidelijke afspraken
2. Persoonlijke gegevens veilig en goed beschermd worden – iedereen kan er
zo op vertrouwen privacy gerespecteerd wordt
3. Beleidmakers en onderzoekers toegang hebben tot belangrijke informatie
zodat ze goed geïnformeerde beslissingen kunnen nemen
5) Waarvoor staan de letters RSZ ?
Rijkdienst voor sociale zekerheid
6) Waarvoor staan de letters RIZIV ?
Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering
,7) Wat is de basisdoelstelling van de sociale bijstand? Door wie/wat wordt de sociale
bijstand gefinancierd?
Bijstand wordt gegeven aan een persoon die geen werknemer, zelfstandig of ambtenaar
is → door de overheid, onder bepaalde voorwaarden
Doel: elke ingeschreven inwoner van België een minimumloon te garanderen
➢ Voor personen die door omstandigheden geen recht hebben op sociale zekerheid
→ zo toch een vangnet
➢ Voorbeeld: mensen die geen recht hebben op werkloosheiduitkering – mensen
met handicap, pensioen onvoldoende om te overleven
➢ Altijd onderzoek naar bestaansmiddelen voor bijstand toegekend krijgt
Gefinancierd met belasting bijdragen van alle burgers
8) Wat zijn de mogelijke uitkeringen binnen de sociale bijstand ?
➢ Leefloon
➢ Inkomensgarantie voor ouderen
➢ Gewaarborgde gezinsbijslag
➢ Tegemoetkoming aan personen met een handicap
9) Wie is de federaal minister van Sociale zaken en Volksgezondheid ?
Franck Van den Broecke
10) Wie is de Vlaams minister van Volksgezondheid, Welzijn en Gezin ?
Caroline Gennez
, 11) Wat is de Vlaamse sociale bescherming en voor wie is deze bedoeld ?
Vlaanderen heeft een laag bovenop de federale sociale zekerheid → voor wie langdurige
zorg en ondersteuning nodig heeft
➢ 3 tegemoetkomingen:
o Zorgbudget zwaar zorgbehoevenden
o Zorgbudget voor mensen handicap
o Zorgbudget voor ouderen met zorgnood
Sinds 2019: ook mobiliteitshulpmiddelen
➢ Verplichte verzekering voor iedereen die in Vlaanderen woont en ouder dan 25
jaar is (uitzonderingen om hiervan vrijgesteld te worden)
➢ Brussel kan vrijwillig aansluiten
Via mutualiteit, elke Vlaming draagt bij met jaarlijkse betaling (automatisch verzekerd) –
volgende jaren nog verder uitgebreid worden zodat elke Vlaming toegang tot betaalbare
kwalitatieve zorg
12) Wat is de derdebetalersregeling ?
Het is een verzekeringstegemoetkoming (via terugbetaling of derdebetalersregeling):
Hierbij betaalt de zorgvrager enkel het remgeld (=deel dat je zelf betaald) – de mutualiteit
krijgt factuur en betalen rechtstreeks aan apotheek of ziekenhuis
➢ Apotheek, ziekenhuizen, thuisverpleging, vroedvrouw
Sociale derde betalersregeling = sommige mensen betalen bij de huisarts alleen
remgeld → maatregel die ervoor zorgt dat mensen in armoede leven hun
gezondheidszorgen niet uitstellen
13) Wat zijn geconventioneerde artsen ?
Hierbij aanvaarden artsen het “nationaal akkoord” met de ziekenfonds volledig →
afgesproken maximum tarieven voor alle behandelingen worden gerespecteerd tenzij de
zorgvrager specifieke eisen (voorbeeld: eenpersoonskamer bij ziekenhuisopname)
Krijgen hiervoor van het RIZIV een bepaald bedrag (sociaal statuut)
Nationaal akkoord = afspraken tussen artsen en ziekenfondsen om kwaliteit en
organisatie van zorg te verbeteren – bepaalt oa tarieven die artsen mogen aanrekenen
Beleidswetenschappen 3
Spinnoy
1) Wat is de sociale zekerheid? Leg uit
= verzameling van sociale beschermingsmaatregelen die als doel hebben
onverwacht inkomensverlies te compenseren
= bescherming wanneer iemand met sociaal risico wordt geconfronteerd
Voorbeeld: inkomensverlies bij werkloosheid of pensioen, verlies gezondheid in geval
van ziekte of in validiteit
➢ Financiële uitkering betalen
➢ Voorziening aanbieden in vorm van dienst of product (tegemoetkoming medicatie
of tijdelijk gebruik maken rolstoel)
2) Welke bijdragen hebben Otto von Bismarck en Lord Beveridge geleverd aan de
Sociale Zekerheid ?
Otto von Bismarck:
➢ Sociaalzekerheidssysteem uitgewerkt waarin werkgevers en werknemers met
staatsbijdrage voor pensioenen de financiering dragen
➢ Uitkering gekoppeld aan loon → levensstandaard van arbeiders moet altijd
verzekerd zijn
Lord Beveridge:
➢ Vond dat niet alleen werkende maar de totale bevolking recht had op
bestaanszekerheid – dus ook degene die niet werken
➢ Via belastingen eenzelfde forfaitaire uitkering1 voor elke burger bij werkloosheid,
ziekte of pensioen
1
Vast bedrag dat wordt uitgekeerd
,3) Geef de 6 klassieke takken van de sociale zekerheid : betrokken instellingen en
afkorting !
1. Arbeidsongevallenverzekering en beroepsziekteverzekering – FEDRIS (federaal
agentschap voor beroepsrisico’s)
2. Gezinsbijslag – RSVZ (rijkdienst voor de sociale verzekering der zelfstandigen)
3. Jaarlijkse vakantie – RJV (rijkdienst voor jaarlijkse vakantie)
4. Oudersdoms- en overlevingspensioenen – FPF ( federaal pensioendienst)
5. Ziekte- en invaliditeitsverzekering – RIZIV (rijksinstituut voor ziekte en
invaliditeitsverzekering
6. Werkloosheid – RVA, HWA (rijkdienst voor arbeidsvoorziening, hulpkas
werkloosheidsuitkering)
4) Wat is de Kruispuntbank van de Sociale Zekerheid ?
opgericht om gegevensuitwisseling tussen instellingen te coördineren
➢ Het luidde het van de digitalisering in de sociale zekerheid → instellingen vanaf
dan elektronisch netwerk om gegevens uit te wisselen
➢ Verschillende opdrachten:
1. Instellingen beter samen te werken en diensten efficiënter te maken met
minder papier werk en kosten: door technologie en duidelijke afspraken
2. Persoonlijke gegevens veilig en goed beschermd worden – iedereen kan er
zo op vertrouwen privacy gerespecteerd wordt
3. Beleidmakers en onderzoekers toegang hebben tot belangrijke informatie
zodat ze goed geïnformeerde beslissingen kunnen nemen
5) Waarvoor staan de letters RSZ ?
Rijkdienst voor sociale zekerheid
6) Waarvoor staan de letters RIZIV ?
Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering
,7) Wat is de basisdoelstelling van de sociale bijstand? Door wie/wat wordt de sociale
bijstand gefinancierd?
Bijstand wordt gegeven aan een persoon die geen werknemer, zelfstandig of ambtenaar
is → door de overheid, onder bepaalde voorwaarden
Doel: elke ingeschreven inwoner van België een minimumloon te garanderen
➢ Voor personen die door omstandigheden geen recht hebben op sociale zekerheid
→ zo toch een vangnet
➢ Voorbeeld: mensen die geen recht hebben op werkloosheiduitkering – mensen
met handicap, pensioen onvoldoende om te overleven
➢ Altijd onderzoek naar bestaansmiddelen voor bijstand toegekend krijgt
Gefinancierd met belasting bijdragen van alle burgers
8) Wat zijn de mogelijke uitkeringen binnen de sociale bijstand ?
➢ Leefloon
➢ Inkomensgarantie voor ouderen
➢ Gewaarborgde gezinsbijslag
➢ Tegemoetkoming aan personen met een handicap
9) Wie is de federaal minister van Sociale zaken en Volksgezondheid ?
Franck Van den Broecke
10) Wie is de Vlaams minister van Volksgezondheid, Welzijn en Gezin ?
Caroline Gennez
, 11) Wat is de Vlaamse sociale bescherming en voor wie is deze bedoeld ?
Vlaanderen heeft een laag bovenop de federale sociale zekerheid → voor wie langdurige
zorg en ondersteuning nodig heeft
➢ 3 tegemoetkomingen:
o Zorgbudget zwaar zorgbehoevenden
o Zorgbudget voor mensen handicap
o Zorgbudget voor ouderen met zorgnood
Sinds 2019: ook mobiliteitshulpmiddelen
➢ Verplichte verzekering voor iedereen die in Vlaanderen woont en ouder dan 25
jaar is (uitzonderingen om hiervan vrijgesteld te worden)
➢ Brussel kan vrijwillig aansluiten
Via mutualiteit, elke Vlaming draagt bij met jaarlijkse betaling (automatisch verzekerd) –
volgende jaren nog verder uitgebreid worden zodat elke Vlaming toegang tot betaalbare
kwalitatieve zorg
12) Wat is de derdebetalersregeling ?
Het is een verzekeringstegemoetkoming (via terugbetaling of derdebetalersregeling):
Hierbij betaalt de zorgvrager enkel het remgeld (=deel dat je zelf betaald) – de mutualiteit
krijgt factuur en betalen rechtstreeks aan apotheek of ziekenhuis
➢ Apotheek, ziekenhuizen, thuisverpleging, vroedvrouw
Sociale derde betalersregeling = sommige mensen betalen bij de huisarts alleen
remgeld → maatregel die ervoor zorgt dat mensen in armoede leven hun
gezondheidszorgen niet uitstellen
13) Wat zijn geconventioneerde artsen ?
Hierbij aanvaarden artsen het “nationaal akkoord” met de ziekenfonds volledig →
afgesproken maximum tarieven voor alle behandelingen worden gerespecteerd tenzij de
zorgvrager specifieke eisen (voorbeeld: eenpersoonskamer bij ziekenhuisopname)
Krijgen hiervoor van het RIZIV een bepaald bedrag (sociaal statuut)
Nationaal akkoord = afspraken tussen artsen en ziekenfondsen om kwaliteit en
organisatie van zorg te verbeteren – bepaalt oa tarieven die artsen mogen aanrekenen
