Hoofdstuk 9: De zintuigen.
Keypoints van dit hoofdstuk
Kunnen opsommen en/of uitleggen in de juiste terminologie + ook de terminologie zelf kunnen
omschrijven of er een duidelijke definitie van kunnen geven:
- Welke zijn de algemene zintuigen? Welke zijn de speciale zintuigen?
• algemene zintuigen:
o temperatuur
o pijn
o aanraking
o druk
o trilling
o proprioceptie
§ = liggen verspreid in het gehele lichaam.
• speciale zintuigen:
o reuk
o smaak
o gezichtsvermogen
o evenwicht
o gehoor
§ = bevinden zich in speciale geboden of in zintuigen
- Wat is een nocireceptor, thermoreceptor, mechanoreceptor, chemoreceptor?
• nocireceptoren = pijnzintuigen
o = gevoelig voor pijn
• thermoreceptoren = warmtereceptoren
o = gevoelig voor temp
• mechanoreceptoren
o = gevoelig voor fysische vervorming als gevolg van aanraking,
druk en lichaamshouding
• chemoreceptoren
o = gevoelig voor chemische prikkels
- Welke twee typen vezels geleiden de pijnprikkel (van nocireceptor naar CZS)?
• Gemylinisineerde vezels
• ongemylinisiseerde vezels
, • myeline is een vettige witte stof die werkt als een soort isolatie-materiaal. Hierdoor
kunnen signalen niet alleen sneller worden doorgegeven, maar het zorgt er ook voor
dat het signaal alleen uitkomt bij de synaps aan het einde van het axon.
- Wat is gerefereerde pijn?
• voelt een persoon pijn op een andere plaats dan deze waar de oorzaak van de pijn
is. De plaats van de oorzaak van de pijn is dus niet dezelfde als de plaats waar de
persoon de pijn voelt.
- Som de drie groepen mechanoreceptoren en bespreek ze.
• Tastreceptoren
o fijne aanraking
o grove aanraking
• Baroreceptoren
o rekreceptoren in bloedvaten
o rekreceptoren in luchtwegen
o rekreceptoren in spijsverteringsstelsel
o rekreceptoren in urinewegen
• Proprioreceptoren
o Peeslichaampjes
o spierspoeltjes
- Geur:
§ Hoe heet de reukzenuw in het Latijn?
• Nervus olfactorius
§ Verklaar waarom bepaalde geuren diepe emotionele en gedragsmatige reacties
veroorzaken.
• Axonen die vanuit de reukepitheel lopen, verzamelen bundels die naar
de bulbus olfactorius lopen.
• Hier ligt de eerste synaps. Axonen vanuit de bulbus olfactorius lopen aan
weerszijden langst tractus olfactorius naar de
olfactorische schors van het cerebrum, hypothalamus en delen van
het limbisch systeem.
• Geurprikkels zijn het enige type sensorische informatie dat de
hersenschors bereikt zonder eerst via de synaptische verbinding door de
thalamus te moeten gaan
• Uitgebreide verbindingen met het limbisch en de hypothalamus verklaren
diepe emotionele en gedragsmatige reacties die bepaalde geuren teweeg
kunnen brengen
- Zicht:
Keypoints van dit hoofdstuk
Kunnen opsommen en/of uitleggen in de juiste terminologie + ook de terminologie zelf kunnen
omschrijven of er een duidelijke definitie van kunnen geven:
- Welke zijn de algemene zintuigen? Welke zijn de speciale zintuigen?
• algemene zintuigen:
o temperatuur
o pijn
o aanraking
o druk
o trilling
o proprioceptie
§ = liggen verspreid in het gehele lichaam.
• speciale zintuigen:
o reuk
o smaak
o gezichtsvermogen
o evenwicht
o gehoor
§ = bevinden zich in speciale geboden of in zintuigen
- Wat is een nocireceptor, thermoreceptor, mechanoreceptor, chemoreceptor?
• nocireceptoren = pijnzintuigen
o = gevoelig voor pijn
• thermoreceptoren = warmtereceptoren
o = gevoelig voor temp
• mechanoreceptoren
o = gevoelig voor fysische vervorming als gevolg van aanraking,
druk en lichaamshouding
• chemoreceptoren
o = gevoelig voor chemische prikkels
- Welke twee typen vezels geleiden de pijnprikkel (van nocireceptor naar CZS)?
• Gemylinisineerde vezels
• ongemylinisiseerde vezels
, • myeline is een vettige witte stof die werkt als een soort isolatie-materiaal. Hierdoor
kunnen signalen niet alleen sneller worden doorgegeven, maar het zorgt er ook voor
dat het signaal alleen uitkomt bij de synaps aan het einde van het axon.
- Wat is gerefereerde pijn?
• voelt een persoon pijn op een andere plaats dan deze waar de oorzaak van de pijn
is. De plaats van de oorzaak van de pijn is dus niet dezelfde als de plaats waar de
persoon de pijn voelt.
- Som de drie groepen mechanoreceptoren en bespreek ze.
• Tastreceptoren
o fijne aanraking
o grove aanraking
• Baroreceptoren
o rekreceptoren in bloedvaten
o rekreceptoren in luchtwegen
o rekreceptoren in spijsverteringsstelsel
o rekreceptoren in urinewegen
• Proprioreceptoren
o Peeslichaampjes
o spierspoeltjes
- Geur:
§ Hoe heet de reukzenuw in het Latijn?
• Nervus olfactorius
§ Verklaar waarom bepaalde geuren diepe emotionele en gedragsmatige reacties
veroorzaken.
• Axonen die vanuit de reukepitheel lopen, verzamelen bundels die naar
de bulbus olfactorius lopen.
• Hier ligt de eerste synaps. Axonen vanuit de bulbus olfactorius lopen aan
weerszijden langst tractus olfactorius naar de
olfactorische schors van het cerebrum, hypothalamus en delen van
het limbisch systeem.
• Geurprikkels zijn het enige type sensorische informatie dat de
hersenschors bereikt zonder eerst via de synaptische verbinding door de
thalamus te moeten gaan
• Uitgebreide verbindingen met het limbisch en de hypothalamus verklaren
diepe emotionele en gedragsmatige reacties die bepaalde geuren teweeg
kunnen brengen
- Zicht: