AJ 2025-26
Handelscontractenrecht
Inhoudsopgave
Inleiding ....................................................................................................................................... 3
Deel I. Onderneming en contracten ............................................................................................... 4
Verbintenissenrecht, onderneming en b2b, AI ....................................................................................4
Verbintenissenrecht: structuur van het contract .................................................................................9
Principes goede bedrijfsjurist .......................................................................................................... 10
B2B ............................................................................................................................................... 11
Verbintenissenrecht smart contract en AI ........................................................................................ 13
Opstarten ondernemingsactiviteit ................................................................................................... 14
Intermezzo 1: AI .............................................................................................................................. 15
Intermezzo 2: DAO.......................................................................................................................... 15
Deel II. A business lawyering start substantive provisions ............................................................. 18
1. COC/drag en tag in aandeelhoudersovereenkomst/statuten .................................................... 18
2. Ratchet in a venture capital transactie .................................................................................... 22
3. Bank covenant in een leningsovereenkomst ............................................................................ 25
4. Ethische en ESG clausule in leverancierscontract ................................................................... 27
5. Shoot out in een samenwerkingsovereenkomst ....................................................................... 29
6. MAC in een aandelentransactie.............................................................................................. 32
7. Escrow rekening .................................................................................................................... 35
8. Niet-concurrentiebeding ........................................................................................................ 37
9. Earn out in een bedrijfsoverdracht .......................................................................................... 43
Deel II. B. business lawyering andere delen handelscontracten 2025 SR ........................................ 44
Algemeen ...................................................................................................................................... 44
Recitals ......................................................................................................................................... 44
Hardship ........................................................................................................................................ 45
Force majeur .................................................................................................................................. 47
Entire agreement en interpretatieclausules ...................................................................................... 52
Andere “boiler plate” clausules ....................................................................................................... 56
Deel III. Onderhandelen ...............................................................................................................58
Wat? .............................................................................................................................................. 58
Negotiation process: ...................................................................................................................... 58
Overzicht van cognitieve denkfouten (biases) ................................................................................... 60
1
, AJ 2025-26
Van onderhandeling naar contract: .................................................................................................. 62
Besteed aandacht aan de mate van verbintenis: ............................................................................... 63
Van plan tot contract ...................................................................................................................... 63
Deel IV. Gastles: Co-founder alignment ........................................................................................ 64
Intro:.............................................................................................................................................. 64
Chapter 1: Splitting the equity ......................................................................................................... 64
Chapter 2: the co-founder agreement .............................................................................................. 64
Deel V: Kennisclips ......................................................................................................................69
1. Balans (balance sheet) ................................................................................................................ 69
2. Resultatenrekening (winst- en verliesrekening) ............................................................................. 70
3. Kasstroom overzicht (cash flow statement) .................................................................................. 71
EXAMEN ......................................................................................................................................72
2
, AJ 2025-26
Inleiding
Doelstellingen
- Opwaarderen en uitbreiden van kennis en kunde gerelateerd aan handelscontract(clausules) en
documenten en duiden van rol en positie van de bedrijfsjurist (en advocaat)
- Onderhandelen en opstellen van een ‘handelscontract’
- Verdiepen en verbreden van kennis over de “financiële inrichting” van vennootschappen en
koppeling met juridische documentatie
Break outs (20%):
- Vragen die uitnodigen na te denken;
- Tijdens colleges;
- Oplossen in kleine groepen;
- Iedere groep krijgt zelfde punt voor die break out;
- Geen deelname is geen punt voor die break out (en dat is echt alles);
- Alle break outs samen 4 punten
- Bespreking tijdens college
Werkstuk (20%):
- Onderhandelen en opstellen contract: college 28 november opstart, en loopt tot en met
donderdag 4 december (inleveren voor 16.00 op 4/12; ).
Mondeling examen (60%):
- Gesloten boek mondeling
- Te kennen:
o College-presentaties (/Kennisclips)
o college-uitleg (niet voor werkstudenten maken werkstuk)
o Teksten op Ufora (zie hieronder)
-
3
, AJ 2025-26
Deel I. Onderneming en contracten
Verbintenissenrecht, onderneming en b2b, AI
Klassieke bronnen: BW, WER, rechtspraak
Contract:
- Art 1101 oud BW: “een contract is een overeenkomst waarbij een of meer personen zich jegens
een of meer andere verbinden iets te geven, te doen, of niet te doen”
- Art 5.4 BW: Een contract of overeenkomst is een wilsovereenstemming tussen twee of meer
personen met de bedoeling rechtsgevolgen te doen ontstaan.
- Art 5.1 BW: Een verbintenis is een rechtsband op grond waarvan een schuldeiser van een
schuldenaar, indien nodig in rechte, de uitvoering van een prestatie mag eisen
Vormen
- Om iets te doen, niet te doen of te geven (BW 5.46 en iets te garanderen)
- Middelen- of resultaatverbintenis
- Intuitu personae of intuitu pecuniae
- Consensueel, zakelijk of vormelijk (art. 5.5)
- Eenzijdig of wederkerig (art. 5.6.)
- Vrijgevig of bezwarend (art. 5.7)
- Vergeldend of aleatoir (art. 5.8)
- Raamcontract (art. 5.9) partijen komen algemene principes overeen
- Toetredingscontract (art. 5.10) vooraf en eenzijdig opgesteld/ niet onderhandelbaar
Slim contract (smart contract): een computerprogramma dat wordt gebruikt voor de geautomatiseerde
uitvoering van een overeenkomst of een deel daarvan, waarbij gebruik wordt gemaakt van een
opeenvolging van elektronische databestanden en waarbij de integriteit daarvan en de nauwkeurigheid
van hun chronologische volgorde worden gewaarborgd; (art 2, 39) Verordening (EU) 2023/2854
(Dataverordening)
AI-systeem: een op een machine gebaseerd systeem dat is ontworpen om met verschillende niveaus van
autonomie te werken en dat na het inzetten ervan aanpassingsvermogen kan vertonen, en dat, voor
expliciete of impliciete doelstellingen, uit de ontvangen input afleidt hoe output te genereren zoals
voorspellingen, inhoud, aanbevelingen of beslissingen die van invloed kunnen zijn op fysieke of virtuele
omgevingen (art. 3, (1) Verordening (EU) 2024/1689 AI-Act)
Bronnen van verbintenissen (5.3 BW):
- Rechtshandeling
- Oneigenlijk contract
- Buitencontractuele aansprakelijkheid
- Uit de wet
Voorwaardelijke verbintenis vs. verbintenis onder tijdsbepaling (1.6. BW)
- Voorwaardelijke verbintenis: de verbintenis ontstaat of verdwijnt alleen als een onzekere
toekomstige gebeurtenis zich voordoet.
- Verbintenis onder tijdsbepaling: de verbintenis bestaat zeker, maar wordt pas uitvoerbaar of
eindigt op een vast of zeker tijdstip.
4
Handelscontractenrecht
Inhoudsopgave
Inleiding ....................................................................................................................................... 3
Deel I. Onderneming en contracten ............................................................................................... 4
Verbintenissenrecht, onderneming en b2b, AI ....................................................................................4
Verbintenissenrecht: structuur van het contract .................................................................................9
Principes goede bedrijfsjurist .......................................................................................................... 10
B2B ............................................................................................................................................... 11
Verbintenissenrecht smart contract en AI ........................................................................................ 13
Opstarten ondernemingsactiviteit ................................................................................................... 14
Intermezzo 1: AI .............................................................................................................................. 15
Intermezzo 2: DAO.......................................................................................................................... 15
Deel II. A business lawyering start substantive provisions ............................................................. 18
1. COC/drag en tag in aandeelhoudersovereenkomst/statuten .................................................... 18
2. Ratchet in a venture capital transactie .................................................................................... 22
3. Bank covenant in een leningsovereenkomst ............................................................................ 25
4. Ethische en ESG clausule in leverancierscontract ................................................................... 27
5. Shoot out in een samenwerkingsovereenkomst ....................................................................... 29
6. MAC in een aandelentransactie.............................................................................................. 32
7. Escrow rekening .................................................................................................................... 35
8. Niet-concurrentiebeding ........................................................................................................ 37
9. Earn out in een bedrijfsoverdracht .......................................................................................... 43
Deel II. B. business lawyering andere delen handelscontracten 2025 SR ........................................ 44
Algemeen ...................................................................................................................................... 44
Recitals ......................................................................................................................................... 44
Hardship ........................................................................................................................................ 45
Force majeur .................................................................................................................................. 47
Entire agreement en interpretatieclausules ...................................................................................... 52
Andere “boiler plate” clausules ....................................................................................................... 56
Deel III. Onderhandelen ...............................................................................................................58
Wat? .............................................................................................................................................. 58
Negotiation process: ...................................................................................................................... 58
Overzicht van cognitieve denkfouten (biases) ................................................................................... 60
1
, AJ 2025-26
Van onderhandeling naar contract: .................................................................................................. 62
Besteed aandacht aan de mate van verbintenis: ............................................................................... 63
Van plan tot contract ...................................................................................................................... 63
Deel IV. Gastles: Co-founder alignment ........................................................................................ 64
Intro:.............................................................................................................................................. 64
Chapter 1: Splitting the equity ......................................................................................................... 64
Chapter 2: the co-founder agreement .............................................................................................. 64
Deel V: Kennisclips ......................................................................................................................69
1. Balans (balance sheet) ................................................................................................................ 69
2. Resultatenrekening (winst- en verliesrekening) ............................................................................. 70
3. Kasstroom overzicht (cash flow statement) .................................................................................. 71
EXAMEN ......................................................................................................................................72
2
, AJ 2025-26
Inleiding
Doelstellingen
- Opwaarderen en uitbreiden van kennis en kunde gerelateerd aan handelscontract(clausules) en
documenten en duiden van rol en positie van de bedrijfsjurist (en advocaat)
- Onderhandelen en opstellen van een ‘handelscontract’
- Verdiepen en verbreden van kennis over de “financiële inrichting” van vennootschappen en
koppeling met juridische documentatie
Break outs (20%):
- Vragen die uitnodigen na te denken;
- Tijdens colleges;
- Oplossen in kleine groepen;
- Iedere groep krijgt zelfde punt voor die break out;
- Geen deelname is geen punt voor die break out (en dat is echt alles);
- Alle break outs samen 4 punten
- Bespreking tijdens college
Werkstuk (20%):
- Onderhandelen en opstellen contract: college 28 november opstart, en loopt tot en met
donderdag 4 december (inleveren voor 16.00 op 4/12; ).
Mondeling examen (60%):
- Gesloten boek mondeling
- Te kennen:
o College-presentaties (/Kennisclips)
o college-uitleg (niet voor werkstudenten maken werkstuk)
o Teksten op Ufora (zie hieronder)
-
3
, AJ 2025-26
Deel I. Onderneming en contracten
Verbintenissenrecht, onderneming en b2b, AI
Klassieke bronnen: BW, WER, rechtspraak
Contract:
- Art 1101 oud BW: “een contract is een overeenkomst waarbij een of meer personen zich jegens
een of meer andere verbinden iets te geven, te doen, of niet te doen”
- Art 5.4 BW: Een contract of overeenkomst is een wilsovereenstemming tussen twee of meer
personen met de bedoeling rechtsgevolgen te doen ontstaan.
- Art 5.1 BW: Een verbintenis is een rechtsband op grond waarvan een schuldeiser van een
schuldenaar, indien nodig in rechte, de uitvoering van een prestatie mag eisen
Vormen
- Om iets te doen, niet te doen of te geven (BW 5.46 en iets te garanderen)
- Middelen- of resultaatverbintenis
- Intuitu personae of intuitu pecuniae
- Consensueel, zakelijk of vormelijk (art. 5.5)
- Eenzijdig of wederkerig (art. 5.6.)
- Vrijgevig of bezwarend (art. 5.7)
- Vergeldend of aleatoir (art. 5.8)
- Raamcontract (art. 5.9) partijen komen algemene principes overeen
- Toetredingscontract (art. 5.10) vooraf en eenzijdig opgesteld/ niet onderhandelbaar
Slim contract (smart contract): een computerprogramma dat wordt gebruikt voor de geautomatiseerde
uitvoering van een overeenkomst of een deel daarvan, waarbij gebruik wordt gemaakt van een
opeenvolging van elektronische databestanden en waarbij de integriteit daarvan en de nauwkeurigheid
van hun chronologische volgorde worden gewaarborgd; (art 2, 39) Verordening (EU) 2023/2854
(Dataverordening)
AI-systeem: een op een machine gebaseerd systeem dat is ontworpen om met verschillende niveaus van
autonomie te werken en dat na het inzetten ervan aanpassingsvermogen kan vertonen, en dat, voor
expliciete of impliciete doelstellingen, uit de ontvangen input afleidt hoe output te genereren zoals
voorspellingen, inhoud, aanbevelingen of beslissingen die van invloed kunnen zijn op fysieke of virtuele
omgevingen (art. 3, (1) Verordening (EU) 2024/1689 AI-Act)
Bronnen van verbintenissen (5.3 BW):
- Rechtshandeling
- Oneigenlijk contract
- Buitencontractuele aansprakelijkheid
- Uit de wet
Voorwaardelijke verbintenis vs. verbintenis onder tijdsbepaling (1.6. BW)
- Voorwaardelijke verbintenis: de verbintenis ontstaat of verdwijnt alleen als een onzekere
toekomstige gebeurtenis zich voordoet.
- Verbintenis onder tijdsbepaling: de verbintenis bestaat zeker, maar wordt pas uitvoerbaar of
eindigt op een vast of zeker tijdstip.
4