I. Micro - economie
Hoofdstuk 1 – Principes en definities
1.1. Definities en vraagstukken
Alle economische problemen en vraagstukken komen voort uit het feit dat de menselijke behoeften
groter zijn dan de beschikbare middelen om ze te bevredigen
→ goederen en diensten zijn de voorwerpen (goederen) en handelingen (diensten) die geproduceerd
…..worden om menselijke behoeften te bevredigen
1.1.1. Schaarste
Schaarste
• Behoeften zijn groter dan beschikbare middelen om ze te bevredigen
▪ bijgevolg keuzes maken tussen verschillende alternatieven
▪ keuzes beïnvloed door prikkels
1.1.2. Definitie van Economie
Economie
• Humane wetenschap die keuzes van individuen, bedrijven, overheden, gehele samenlevingen
bestudeert ten gevolge vd schaarste vd beschikbare middelen
• Omvat twee delen
1) Micro-economie – bestudeert keuzes van individuen en bedrijven en de manier waarop
overheid hierop kan inspelen
2) Macro-economie – bestudeert effect vd keuzes van individuen, bedrijven en overheden op
totale economie
Twee grote economische vraagstukken
• Hoe bepalen keuzes wat, hoe en voor wie goederen en diensten geproduceerd worden?
• Kan natreven van eigenbelang ook in voordeel zijn van algemeen belang?
1.1.2.1. Wat, Hoe, Voor wie?
Wat?
• Welke goederen en diensten worden geproduceerd en hoeveel?
Hoe?
• Hoe worden goederen en diensten geproduceerd?
Voor wie?
• Voor wie worden deze goederen en diensten geproduceerd?
1.1.2.2. Kan het nastreven van eigenbelang ook in voordeel zijn van algemeen belang?
Twee soorten keuzes
• Keuzes uit eigenbelang – het best voor de persoon zelf
• Keuzes uit algemeen belang – het best voor de hele samenleving
Vier actuele thema’s om te illustreren of het nastreven van eigen belang ook in het voordeel kan
zijn van het algemeen belang
, • Globalisering
• Informatietijdperk
• Klimaatverandering
• Overheidstekorten en -schulden
1.2. Denken als een econoom
1.2.1. Zes economische principes bepalen het economisch denken
Keuze is een tradeoff (voor niets gaat de zon op)
Tradeoff
• Afweging, we moeten altijd iets opgeven om iets anders te krijgen
▪ welke keuze je maakte, je kon altijd iets anders kiezen
Kost is wat je moet opgeven om iets te krijgen
Opportuniteitskort
• Wat je moet opgeven
• Het beste dat je moet opgeven om iets te verkrijgen
• Waarde van het beste alternatief
Opbrengst is het voordeel dat je uit iets haalt
Opbrengst (meten met bereidheid om iets te geven)
• Wat je wint
• Winst of het voordeel dat je uit iets haalt
Mensen maken rationele beslissingen door kosten en opbrengsten te vergelijken
Rationele keuze
• Door kosten en opbrengsten af te wegen
• Marginale opbrengst is groter of gelijk aan marginale kost
Meeste keuzes gaan over hoeveel en worden in de marge genomen
Mensen kiezen in marge
• Keuze wordt gemaakt door systematisch en stapsgewijs alle relevante alternatieven te
vergelijken
• Marginale kost – opportuniteitskost van 1 eenheid toename ve activiteit
▪ marginale kost van iets is wat je moet opgeven om 1 bijkomende eenheid te krijgen
• Marginale opbrengst – wat je wint door 1 bijkomende eenheid van iets
▪ marginale opbrengst van iets kan gemeten worden door wat je bereid bent opt te geven
voor 1 bijkomende eenheid
Keuzes reageren op prikkels
Prikkel
• Beloning of straf die bepaalde beslissingen aanmoedigt of ontmoedigt
, Economie als beleidsinstrument
Economie als beleidsinstrument
• Economie is een instrument dat kan helpen bij allerhande problemen in het dagelijkse reilen en
zeilen van personen, bedrijven en overheden
1.3. Oefeningen
• Zelftest H1: principes en definities
Hoofdstuk 1 – Principes en definities
1.1. Definities en vraagstukken
Alle economische problemen en vraagstukken komen voort uit het feit dat de menselijke behoeften
groter zijn dan de beschikbare middelen om ze te bevredigen
→ goederen en diensten zijn de voorwerpen (goederen) en handelingen (diensten) die geproduceerd
…..worden om menselijke behoeften te bevredigen
1.1.1. Schaarste
Schaarste
• Behoeften zijn groter dan beschikbare middelen om ze te bevredigen
▪ bijgevolg keuzes maken tussen verschillende alternatieven
▪ keuzes beïnvloed door prikkels
1.1.2. Definitie van Economie
Economie
• Humane wetenschap die keuzes van individuen, bedrijven, overheden, gehele samenlevingen
bestudeert ten gevolge vd schaarste vd beschikbare middelen
• Omvat twee delen
1) Micro-economie – bestudeert keuzes van individuen en bedrijven en de manier waarop
overheid hierop kan inspelen
2) Macro-economie – bestudeert effect vd keuzes van individuen, bedrijven en overheden op
totale economie
Twee grote economische vraagstukken
• Hoe bepalen keuzes wat, hoe en voor wie goederen en diensten geproduceerd worden?
• Kan natreven van eigenbelang ook in voordeel zijn van algemeen belang?
1.1.2.1. Wat, Hoe, Voor wie?
Wat?
• Welke goederen en diensten worden geproduceerd en hoeveel?
Hoe?
• Hoe worden goederen en diensten geproduceerd?
Voor wie?
• Voor wie worden deze goederen en diensten geproduceerd?
1.1.2.2. Kan het nastreven van eigenbelang ook in voordeel zijn van algemeen belang?
Twee soorten keuzes
• Keuzes uit eigenbelang – het best voor de persoon zelf
• Keuzes uit algemeen belang – het best voor de hele samenleving
Vier actuele thema’s om te illustreren of het nastreven van eigen belang ook in het voordeel kan
zijn van het algemeen belang
, • Globalisering
• Informatietijdperk
• Klimaatverandering
• Overheidstekorten en -schulden
1.2. Denken als een econoom
1.2.1. Zes economische principes bepalen het economisch denken
Keuze is een tradeoff (voor niets gaat de zon op)
Tradeoff
• Afweging, we moeten altijd iets opgeven om iets anders te krijgen
▪ welke keuze je maakte, je kon altijd iets anders kiezen
Kost is wat je moet opgeven om iets te krijgen
Opportuniteitskort
• Wat je moet opgeven
• Het beste dat je moet opgeven om iets te verkrijgen
• Waarde van het beste alternatief
Opbrengst is het voordeel dat je uit iets haalt
Opbrengst (meten met bereidheid om iets te geven)
• Wat je wint
• Winst of het voordeel dat je uit iets haalt
Mensen maken rationele beslissingen door kosten en opbrengsten te vergelijken
Rationele keuze
• Door kosten en opbrengsten af te wegen
• Marginale opbrengst is groter of gelijk aan marginale kost
Meeste keuzes gaan over hoeveel en worden in de marge genomen
Mensen kiezen in marge
• Keuze wordt gemaakt door systematisch en stapsgewijs alle relevante alternatieven te
vergelijken
• Marginale kost – opportuniteitskost van 1 eenheid toename ve activiteit
▪ marginale kost van iets is wat je moet opgeven om 1 bijkomende eenheid te krijgen
• Marginale opbrengst – wat je wint door 1 bijkomende eenheid van iets
▪ marginale opbrengst van iets kan gemeten worden door wat je bereid bent opt te geven
voor 1 bijkomende eenheid
Keuzes reageren op prikkels
Prikkel
• Beloning of straf die bepaalde beslissingen aanmoedigt of ontmoedigt
, Economie als beleidsinstrument
Economie als beleidsinstrument
• Economie is een instrument dat kan helpen bij allerhande problemen in het dagelijkse reilen en
zeilen van personen, bedrijven en overheden
1.3. Oefeningen
• Zelftest H1: principes en definities
