Samenvatting wetgeving

Diergeneeskundig recht

Kentaken DA: bewaken van:
- Volksgezondheid en voedselveiligheid
- Diergezondheid
- Dierenwelzijn
- Voedselzekerheid

Inleiding tot het recht en de organisatie van BE

Inleiding

Het rechtsbegrip = het geheel van gedragsregels opgelegd door een bepaald gezag om een
maatschappelijke ordening te realiseren in belang van het algemeen welzijn

Preambule:
o Wat vooraf ging aan het opstellen van de wet (bv. parlementaire besprekingen)
o Schetst filosofie, omstandigheden die geleid hebben tot een wet, verdrag
o Heeft juridische betekenis
 Er kan naar verwezen worden

Indeling van het recht:
o Belgisch nationaal recht:
 Privaatrecht:
o Rechtsregels die de private betrekkingen regelen tussen:
 Personen onderling
 Personen en rechtspersonen
 Rechtspersonen onderling
o Burgerlijk of gemeen recht:
 Personenrecht (familie, huwelijk, vaderschap)
 Vermogensrecht (erfenis)
o Handelsrecht
 Publiek recht:
o Rechtsregels over de organisatie en de werking van de overheid en
zijn verhouding met de burgers, behalve indien reeds geregeld door
gemeen recht
o Grondwettelijk recht of staatsrecht
o Administratief recht
o Strafrecht
o Fiscaal recht of belastingsrecht
o Procesrecht
 Sociaal economisch recht:
o Categorie tussen privaat en publiek recht
o Sociaalzekerheidsrecht
o Arbeidsrecht
o Internationaal recht:
 Volkenrecht
 Supranationaal recht




1

,Staatsmachten

Dierenwelzijn = lokale bevoegdheid of Vlaams/Brussels/Waalse bevoegdheid
Uitoefening DGK = federale bevoegdheid

Wordt uitgeoefend door de 3 machten:
o Wetgevende macht:
 Maakt wetten
 Controleert uitvoerende macht
 Uitgeoefend door:
o Koning
o Federaal parlement:
 Kamer
 Senaat
 Om wet te worden moet:
o Wetsvoorstel (parlement)/wetsontwerp (regering) aanvaard worden
door de Kamer en/of Senaat
o Ondertekend door Koning
o Gepubliceerd in Staatsblad
 Wet treedt ten voege 10d na publicatie, tenzij anders bepaald
o Uitvoerende macht:
 Naleven en toepassen van de wetten in concrete gevallen
 Bestuur van het land
 Handhaving van de openbare orde
 Uitgeoefend door:
o Koning
o Regering van ministers en staatssecretarissen
o Rechterlijke macht:
 Uitspraak over geschillen en spreekt straffen uit
 Uitgeoefend door hoven en rechtbanken
 Controleert de wettelijkheid van de daden van de uitvoerende macht
 Is onafhankelijk
o Elke macht controleert en beperkt de andere machten (= principe van de scheiding
der machten)

Staatsblad: dagelijkse publicatie




2

,België: federale staat

Gemeenschappen: opsplitsing volgens de bevolkingsgroepen/cultuur: Vlaams/Frans/Duits

Gewesten: opsplitsing volgens economische belangen: Vlaams/Brussels
hoofdstedelijk/Waals

Federale instellingen:
o Parlement: Kamer, Senaat, Koning
o Regering (Michel I): max. 15 ministers

Lokale instellingen:
o Vlaamse kant:
 1 Vlaamse raad (= parlement)
 Wetgevend
 1 Vlaamse regering
 Uitvoerend
o Franstalige kant:
 Gemeenschap:
o Franse gemeenschapsraad
 Wetgevend
o Franse gemeenschapsregering
 Uitvoerend
 Gewest:
o Waalse gewestraad
 Wetgevend
o Waalse gewestregering
 Uitvoerend
o Brussels hoofdstedelijk gewest:
 Brusselse hoofdstedelijke raad
 Brusselse hoofdstedelijke regering
o Duitstalige gemeenschap: raad + regering
o Provincies:
 Provincieraad
 Bestendige deputatie
o Gemeentes:
 Gemeenteraad
 Burgemeester

Wetsontwerp = op initiatief van de ministers/regering
Wetsvoorstel = op initiatief van de Kamer/Senaat

Kaderwet: schetst enkel kader voor belangrijke punten, weinig details, maar legt wel een
grondige basis

Decreet = afkomstig van raden of regeringen, niet van Brussels hoofdstedelijk gewest
Ordonnantie = afkomstig van raad of regering van het Brussels hoofdstedelijk gewest
(= decreet, maar voor BHG)
Beide gepubliceerd in het Staatsblad

3

,Provinciale en gemeentelijke verordeningen worden niet gepubliceerd in het Staatsblad

Internationale wetgeving

Verordening: algemene verbindende rechtsregel die zonder meer toepasbaar is in elke
lidstaat van de Unie
Richtlijn: moet door de lidstaten omgezet worden in lokale wetgeving, maar lidstaten kunnen
vorm en middelen kiezen
Verdrag: bindende overeenkomst tussen EU-lidstaten dat doelstellingen van de EU, regels
voor de EU-instellingen, besluitvormingsproces en de betrekkingen tussen EU en EU-landen
opstelt

EU-instellingen:
o Europese raad:
 Staatshoofden en regeringsleiders van de lidstaten, en EU-leiders
 Stelt de algemene prioriteiten vast
o Europees parlement
o Europese commissie: behartigt de belangen van de EU in haar geheel
o Raad van de EU: hierbinnen verdedigen de regeringen de nationale belangen van
hun land

Gewone wetgevingsprocedure:
o Commissie komt met wetsvoorstel
o Europees parlement + EU-raad keuren wetsvoorstel goed, of niet, of aangepast of
uitgebreid
o EU-landen en commissie staan voor de uitvoering
o Commissie ziet toe dat toepassing in EU-landen correct gebeurt

Wie is wie binnen het gerecht?

Gerechtsdeurwaarder: bevindingen neerschrijven, dagvaardingen, beslaglegging roerende
goederen, zaken vaststellen

Advocaat:
o Rechten gestudeerd
o Verleent juridische diensten
o Is partijdig (↔ notaris)
o Aangesloten bij balie

Griffier: administratie op de rechtbank

Rechters: zetelende magistraten die uitspraak doen over geschillen

Openbaar ministerie (parket):
o Staande magistraten die voor de rechtbank het algemeen belang vertegenwoordigen
o Rechterlijke macht

Onderzoeksrechters: gewone rechters aangesteld, met behulp van rechercheurs bij de politie




4

, Rechtsbanken en gerechtshoven

Ieder vonnis dan in 1e aanleg wordt uitgesproken, kan worden aangevochten in hoger beroep

Vredegerecht:
o In elk gerechtelijk kanton (verzameling van gemeenten) zetelt een vrederechter
o Algemene bevoegdheden: alle vorderingen met waarde tot max €2500
o Bijzondere bevoegdheden: ongeacht de waarde
 Huurcontracten, erfdienstbaarheden, landbouw
o Uitsluitende bevoegdheid: oa. dringende onteigeningen ten algemene nutte
o Beroep pas mogelijk vanaf €1860

Politierechtbank (15 in BE): burgerlijke en strafrechtelijke bevoegdheden

Rechtbank van 1e aanleg:
o Per gerechtelijk arrondissement (12)
o Burgerlijke rechtbank: > €2500 (beroep pas mogelijk vanaf €1860)
o Correctionele rechtbank
o Jeugdrechtbank (minderjarigen)
o Familierechtbank
o Strafuitvoeringsrechtbank

Rechtbank van koophandel

Arbeidsrechtbank

Arrondissementsrechtbank:
o Bestaat uit de voorzitters van:
 Rechtbank van 1e aanleg
 Arbeidsrechtbank
 Rechtbank van koophandel
 Vrederechters
 Rechters in politierechtbank
o Doet uitspraak over bevoegdheidsgeschillen
 Moet de bevoegde rechtbank aanduiden
o Doet geen uitspraak over grond van de zaak

Hof van beroep (5 in BE): beroep vanuit:
o Rechtbanken van 1e aanleg
o Rechtbanken van koophandel
o Correctionele rechtbank (strafzaken)

Arbeidshof (5 in BE): beroep tegen vonnissen van de arbeidsrechtbank

Hof van assisen (11 in BE: provinciehoofdsteden + Brussels hoofdstedelijk gewest):
o Misdaden, politieke en persmisdrijven
o Samengesteld uit tijdelijk rechtscollege

5