1. Eileen GRAY (1878-1976)
IERLAND
De gelaagdheid en de meerduidigheid
o Ierse aristocratische afkomst
o Een en al code/raadsel/mysterie (ze vernietigde al haar persoonlijke documenten en
brieven)
o Vond dat in elk huis, men alleen of eenzaam moest kunnen zijn
o Schilderwerk, kamerschermen, tapijten, lakwerk, architectuur en meubilair
Londen en Parijs:
o Creatieve en literaire gezelschap
o Invloeden door Crowley, Pound en Doolittle = voorliefde voor codes en mythologieën
o Invloeden door Woolf en Stein = sterke feminisme
o Reizen onderneemje bij Gray, op avontuur neemt ze je mee. Je bent hier maar ook
ergens anders
// Seizo Sugawara
o Japanse lakspecialist
o Lakwerk is hout de glans van edelsteen schenken door lakken, drogen en polieren
o Eerste werk van Gray “Le magicien de la nuit”
Kamerschermen-tapijten-meubels
o Gevoelige spel van onthullen verbergen
o Essentie van haar werk: de gelaagdheid en de meerduidigheid
o Elk meubel heeft een greep om snel vast te nemen/is zeer licht
o Poëzie maken van de dag
o Alle aandacht naar het ambachtelijke
o Niets logisch of rationeel aan haar meubels (La Chaise Non-Conformiste)
o Haar motto is “Désaxer”
Villa E1027
o Ontworpen voor haar geliefde Jean Badovici
o Overal gedichten “Entrez lentement” of “Invitation au voy-age »
o Vrouwelijk, behaaglijk modernisme
o Le Corbusier was vanaf 1938 voortdurend aanwezig in en rond de villa, ook na vertrek
van Gray in 1932 naar Menton (Tempe a Pailla) en in Saint Tropez (Lou Pérou)
Samenvatting Cultuur 2.1. Frank De Groeve (S. Vanstals) 1
, 2. BAUHAUS (1919-1933)
DUITSLAND
2.1. Inleiding
o Manifest uit 1919 met houtsnede van Lyonel Feiniger: Bauhaus als nieuw geloof dat
kunst geboren wordt uit ambacht met de kathedraal als symbool voor vereniging van alle
kunsten
o Beweging: anti-academisch, avantgarde en anti-burgerlijk
2.2. Walter Gropius
o Belang van eigen kunstschool voortdurend opnieuw in daglicht gesteld
o Gropius = uitstekend architect maar ook PR-man
o Samen met Mies van der Rohe (andere Bauhaus-directeur), voornaamste
vergegenwoordiger van de “International Style” = naam die de moderne beweging kreeg
na de gelijknamige tentoonstelling in het MOMA (1932)
o Komt uit welgestelde familie, geen groot tekentalent maar omringd door juiste mensen
o Voedingsbodem Bauhaus = Peter Behrens, Michiel De Klerk, Hans Poelsig, Erich
Mendelsohn, Hans Scharoun, Rudolf Steiner
Architectuur als totaalconcept, geen onderscheid tussen disciplines
Architectuur = emotionele ervaring, mens en de natuur vormen een eenheid
// Arts and Crafts beweging William Morris (1834-1896)
o Kunst en samenleving/ambacht te ver uit elkaar in Victoriaanse tijdperk
o Gotische kathedraal = ultieme beeld van die symbiose
o Basis is ook sterk sociaal gedachtegoed
// Werkbund van Peter Behrens
o Opgericht samen met 11 andere kunstenaars: wilde net de industrie mee opnemen in
een samenwerkingsverband (>< William Morris)
o Verzetting tegen neo-stijlen
o Behrens > artistiek adviseur van AEG = “imagebuilding” (hij ontwerpt alles)
WEIMAR (1919-1924)
o 1915: H. Van de Velde vraagt aan W. Gropius om de leiding te nemen van zijn
“Kunstgewerbeschule” (kunstnijverheidsschool)
o Gesloten tijdens WO I
o Fusie van school van Van de Velde en plaatselijke kunstacademie dankzij Gropius
Van de Velde zal later La Cambre openen in Brussel (1928)
o Cursussen over materiaaleigenschappen en vormleer met sterk expressionistisch
karakter
o Architectuuropleiding kwam pas in 1927 met 2de directeur Hannes Meyer
o Ambitie: Nieuw mensbeeld met kunst en ambacht als motor, in directe relatie tot
productie en industrie
Samenvatting Cultuur 2.1. Frank De Groeve (S. Vanstals) 2
IERLAND
De gelaagdheid en de meerduidigheid
o Ierse aristocratische afkomst
o Een en al code/raadsel/mysterie (ze vernietigde al haar persoonlijke documenten en
brieven)
o Vond dat in elk huis, men alleen of eenzaam moest kunnen zijn
o Schilderwerk, kamerschermen, tapijten, lakwerk, architectuur en meubilair
Londen en Parijs:
o Creatieve en literaire gezelschap
o Invloeden door Crowley, Pound en Doolittle = voorliefde voor codes en mythologieën
o Invloeden door Woolf en Stein = sterke feminisme
o Reizen onderneemje bij Gray, op avontuur neemt ze je mee. Je bent hier maar ook
ergens anders
// Seizo Sugawara
o Japanse lakspecialist
o Lakwerk is hout de glans van edelsteen schenken door lakken, drogen en polieren
o Eerste werk van Gray “Le magicien de la nuit”
Kamerschermen-tapijten-meubels
o Gevoelige spel van onthullen verbergen
o Essentie van haar werk: de gelaagdheid en de meerduidigheid
o Elk meubel heeft een greep om snel vast te nemen/is zeer licht
o Poëzie maken van de dag
o Alle aandacht naar het ambachtelijke
o Niets logisch of rationeel aan haar meubels (La Chaise Non-Conformiste)
o Haar motto is “Désaxer”
Villa E1027
o Ontworpen voor haar geliefde Jean Badovici
o Overal gedichten “Entrez lentement” of “Invitation au voy-age »
o Vrouwelijk, behaaglijk modernisme
o Le Corbusier was vanaf 1938 voortdurend aanwezig in en rond de villa, ook na vertrek
van Gray in 1932 naar Menton (Tempe a Pailla) en in Saint Tropez (Lou Pérou)
Samenvatting Cultuur 2.1. Frank De Groeve (S. Vanstals) 1
, 2. BAUHAUS (1919-1933)
DUITSLAND
2.1. Inleiding
o Manifest uit 1919 met houtsnede van Lyonel Feiniger: Bauhaus als nieuw geloof dat
kunst geboren wordt uit ambacht met de kathedraal als symbool voor vereniging van alle
kunsten
o Beweging: anti-academisch, avantgarde en anti-burgerlijk
2.2. Walter Gropius
o Belang van eigen kunstschool voortdurend opnieuw in daglicht gesteld
o Gropius = uitstekend architect maar ook PR-man
o Samen met Mies van der Rohe (andere Bauhaus-directeur), voornaamste
vergegenwoordiger van de “International Style” = naam die de moderne beweging kreeg
na de gelijknamige tentoonstelling in het MOMA (1932)
o Komt uit welgestelde familie, geen groot tekentalent maar omringd door juiste mensen
o Voedingsbodem Bauhaus = Peter Behrens, Michiel De Klerk, Hans Poelsig, Erich
Mendelsohn, Hans Scharoun, Rudolf Steiner
Architectuur als totaalconcept, geen onderscheid tussen disciplines
Architectuur = emotionele ervaring, mens en de natuur vormen een eenheid
// Arts and Crafts beweging William Morris (1834-1896)
o Kunst en samenleving/ambacht te ver uit elkaar in Victoriaanse tijdperk
o Gotische kathedraal = ultieme beeld van die symbiose
o Basis is ook sterk sociaal gedachtegoed
// Werkbund van Peter Behrens
o Opgericht samen met 11 andere kunstenaars: wilde net de industrie mee opnemen in
een samenwerkingsverband (>< William Morris)
o Verzetting tegen neo-stijlen
o Behrens > artistiek adviseur van AEG = “imagebuilding” (hij ontwerpt alles)
WEIMAR (1919-1924)
o 1915: H. Van de Velde vraagt aan W. Gropius om de leiding te nemen van zijn
“Kunstgewerbeschule” (kunstnijverheidsschool)
o Gesloten tijdens WO I
o Fusie van school van Van de Velde en plaatselijke kunstacademie dankzij Gropius
Van de Velde zal later La Cambre openen in Brussel (1928)
o Cursussen over materiaaleigenschappen en vormleer met sterk expressionistisch
karakter
o Architectuuropleiding kwam pas in 1927 met 2de directeur Hannes Meyer
o Ambitie: Nieuw mensbeeld met kunst en ambacht als motor, in directe relatie tot
productie en industrie
Samenvatting Cultuur 2.1. Frank De Groeve (S. Vanstals) 2
