Samenvatting immunologie les 2: Organen en cellen van het immuunsysteem, 2e bachelor biomedische wetenschappen

Les 2: Organen & cellen van het immuunsysteem

Organen van het immuunsysteem
Primair

 Thymus: rijpen en opleiding T-cellen
 Beenmerg: vorming, rijping en opleiding B-cellen + vorming alle hematopoëtische cellen uit
CD34+HSC

!Geen vreemd antigeen in primaire lymfoïde organen! -> onderscheid maken lichaamseigen –
lichaamsvreemd onafhankelijk van vreemd antigeen

Secundair

 Neusamandelen
 Keelamandelen
 Milt
 Lymfeknopen
 MALT: GALT en BALT: rijping en opleiding T-cellen

Tot stand komen van verworven immuunantwoord door antigenen te verzamelen
= trefpunt Ag/IS

Aanvoer antigeen rechtstreeks via APC: naïeve CD4+ en CD8+ T-lymfocyten herkennen antigeen
 2 functionele klassen van effector T-lymfocyten:

 Cytotoxische T-lymfocyten CD8+
 Helper-T-lymfocyten CD4+: Th1-lymfocyten en Th2-lymfocyten




Hebben volledige opleiding gehad -> onderscheid maken lichaamsvreemd (gevaarlijk –
ongevaarlijk) - lichaamseigen

Oorsprong & opleiding
CD34+ multipotentiële humane stamcel -> kan nog alle richtingen uit

 2 subpopulaties:
 CMP: differentiëerd naar myeloïde reeks via IL-3: granulocyten, monocyten,
erythrocyten, megakaryocyten
 CLP: differentiëerd naar lymfoïde reeks via IL-7: T- en B-cellen, NK-cellen, innate
lymfocyten

Alleen T- en B-cellen die affiniteit hebben zullen betrokken zijn bij de immuunrespons -> overgrote
meerderheid 99,99% is niet betrokken

, Cellen aangeboren immuunsysteem
 Mononucleaire fagocyten (monocyten en macrofagen)
 Polymorfnucleaire granulocyten : neutrofielen, eosinofielen, basofielen
 Natural killer cellen
 Innate lymfoïde cellen (ILC’s)
 Megakaryocyten
 Mestcellen, basofielen
 Dendritische cellen (DC)

Leukocyten : aanwezig in perifeer bloed -> neutrofielen, eosinofielen, basofielen, monocyten,
lymfocyten onderdeel van lymfocyten

Stamcellen:

 Oorsprong: antenataal: dooierzak; postnataal: beenmerg
 Omni- of pluripotent + zelf-regenererend  belangrijk bij regeneratieve geneeskunde
 Merker = CD34+!!  human progenitor cell antigen 1 (HPCA-1)

Macrofagen/monocyten

 Oorsprong: stamcel -> CMP -> promonocyte -> monocyt -> macrofaag (weefselspecifiek)
 BW: histiocyten
 Lever: küpffer cellen
 Longen: alveolaire macrofagen
 Lymfeklieren en milt: sinusoïdale cellen
 Nier: mesengiale cellen
 Beenderen: osteoclasten
 Zenuwweefsel: microglia
 Sereuse holten: peritoneale en pleurale macrofagen
 24u-48u in bloed -> naar weefsels
 CD14 = celmembraankenmerk monocyten -> anti-CD14 toevoegen aan bloedstraal -> alle
CD14 gaan oplichten -> gramnegatieve bacteriën herkennen
 MHC1 en MHC2: antigeenpresentatie
 Functies:
 Fagocytose/cellyse (vertering)/herstel: pathogeen vernietigen op 2 manieren:
- PAMP door PRR -> CD14
- Opsonisatie via opsonine receptoren  optimaliseren van fagocytose:
pathogeen wordt beter herkend
Opsonine receptoren aangeboren IS: complement en CRP (stof dat gemeten
wordt in bloed bij inflammatie, verhoogde CRP = inflammatie)
Opsonine receptoren verworven IS: antilichamen
 Cellyse: potentialisatie fagocytose door interactie met andere cellen van het immuunsysteem
vb. interferon gamma (=cytokine die fagocytose activeert) geproduceerd door NK cellen
(aangeboren) en Th effectorcellen (verworven)
 Antigeenpresenterende cellen: MHC2
 Inductie ontsteking: degranuleren, stoffen vrijgeven -> remmende/dodende werking
- Fagocyten bevatten granulen -> humorale factoren worden vrijgezet na
fagocytose + synthese pro-inflammatoire cytokines -> lokale en systemische
inflammatie