Eindopdracht Media Narratieven Analyse
Nederlandse media en Zweeds bendegeweld
Groep: gangs
1 april 2022
1632 woorden
, 1. Inleiding
In Zweden lijkt er sprake van een probleem op het gebied van veiligheid en criminaliteit. Verschillende
wetenschappelijke onderzoeken tonen aan dat er in Zweden sinds 2009 sprake is van een aanzienlijke
stijging van vuurwapen gerelateerd geweld. Tussen 2012 en 2017 is het aantal slachtoffers van
schietdelicten met 50 procent gestegen (Khoshnood, 2019). Daarbij toont het onderzoek van Sturup
et al. (2019) aan dat Zweden in vergelijking met andere West-Europese landen het hoogste percentage
dodelijk vuurwapengeweld kent.
Meerdere studies brengen deze stijging in verband met een toename van de hoeveelheid
street gangs in Zweden. Vanaf eind jaren negentig kwamen street gangs op in Zweden en
tegenwoordig worden zij beschouwd als een van de voornaamste veiligheidsproblemen van het land
(Khoshnood, 2019; Rostami, 2017). Deze bendes bestaan voornamelijk uit jonge mannen (Rostami,
Leinfelt & Holgersson, 2012) en zijn met name gesitueerd in zogenoemde kwetsbare wijken. Deze
buurten worden gekenmerkt door hoge misdaad- en armoedecijfers (Gerell, Magnusson, Nilvall,
Khoshnood & Rostami, 2021). De straatbendes hebben een veelzijdig crimineel gedragspatroon. Zo
plegen zij onder andere drugs- en wapendelicten en ernstige geweldsmisdrijven zoals overvallen,
moorden en aanslagen met granaten (Rostami, 2017).
De afgelopen jaren zijn deze bendes brutaler en gewelddadiger geworden en de problematiek
krijgt steeds meer internationale aandacht (Khoshnood, 2019; Gerrel et al., 2021). Ook in Nederland
komt Zweden regelmatig in het nieuws met gewelds- of schietincidenten. Zo wordt er bericht over
schietpartijen, explosies en rellen tegen de politie1. Dit onderzoek richt zich op de wijze waarop deze
Zweedse steet gangs in beeld worden gebracht door Nederlandse nieuwsplatforms. De
onderzoeksvraag luidt daarom: Op welke manier berichten de Nederlandse media over het
toenemende bendegeweld in Zweden?
2. Data
In deze analyse is gebruikgemaakt van zowel wetenschappelijke literatuur als Nederlandse
mediaberichten. In bijlage 1 is een flowchart weergegeven met daarin een overzicht van het proces
van selectie. Voor het selecteren van deze artikelen zijn een aantal in- en exclusiecriteria opgesteld.
Voor het verkrijgen van een duidelijk beeld van wat in de wetenschap bekend is over Zweeds
bendegeweld is wetenschappelijke literatuur gebruikt. Bij de selectie van de literatuur is gelet op de
mate waarin zij informatie gaven over de aard en omvang van de Zweedse street gangs. Uitgebreide
informatie over de samenstelling, opbouw of werkwijze van deze bendes gaat voorbij aan het
uiteindelijke doel van dit onderzoek en dergelijke publicaties zijn niet meegenomen in de analyse.
1
Algemeen Dagblad, 22 oktober 2021; NOS, 22 augustus 2016; NU.nl, 21 februari 2017
2
Nederlandse media en Zweeds bendegeweld
Groep: gangs
1 april 2022
1632 woorden
, 1. Inleiding
In Zweden lijkt er sprake van een probleem op het gebied van veiligheid en criminaliteit. Verschillende
wetenschappelijke onderzoeken tonen aan dat er in Zweden sinds 2009 sprake is van een aanzienlijke
stijging van vuurwapen gerelateerd geweld. Tussen 2012 en 2017 is het aantal slachtoffers van
schietdelicten met 50 procent gestegen (Khoshnood, 2019). Daarbij toont het onderzoek van Sturup
et al. (2019) aan dat Zweden in vergelijking met andere West-Europese landen het hoogste percentage
dodelijk vuurwapengeweld kent.
Meerdere studies brengen deze stijging in verband met een toename van de hoeveelheid
street gangs in Zweden. Vanaf eind jaren negentig kwamen street gangs op in Zweden en
tegenwoordig worden zij beschouwd als een van de voornaamste veiligheidsproblemen van het land
(Khoshnood, 2019; Rostami, 2017). Deze bendes bestaan voornamelijk uit jonge mannen (Rostami,
Leinfelt & Holgersson, 2012) en zijn met name gesitueerd in zogenoemde kwetsbare wijken. Deze
buurten worden gekenmerkt door hoge misdaad- en armoedecijfers (Gerell, Magnusson, Nilvall,
Khoshnood & Rostami, 2021). De straatbendes hebben een veelzijdig crimineel gedragspatroon. Zo
plegen zij onder andere drugs- en wapendelicten en ernstige geweldsmisdrijven zoals overvallen,
moorden en aanslagen met granaten (Rostami, 2017).
De afgelopen jaren zijn deze bendes brutaler en gewelddadiger geworden en de problematiek
krijgt steeds meer internationale aandacht (Khoshnood, 2019; Gerrel et al., 2021). Ook in Nederland
komt Zweden regelmatig in het nieuws met gewelds- of schietincidenten. Zo wordt er bericht over
schietpartijen, explosies en rellen tegen de politie1. Dit onderzoek richt zich op de wijze waarop deze
Zweedse steet gangs in beeld worden gebracht door Nederlandse nieuwsplatforms. De
onderzoeksvraag luidt daarom: Op welke manier berichten de Nederlandse media over het
toenemende bendegeweld in Zweden?
2. Data
In deze analyse is gebruikgemaakt van zowel wetenschappelijke literatuur als Nederlandse
mediaberichten. In bijlage 1 is een flowchart weergegeven met daarin een overzicht van het proces
van selectie. Voor het selecteren van deze artikelen zijn een aantal in- en exclusiecriteria opgesteld.
Voor het verkrijgen van een duidelijk beeld van wat in de wetenschap bekend is over Zweeds
bendegeweld is wetenschappelijke literatuur gebruikt. Bij de selectie van de literatuur is gelet op de
mate waarin zij informatie gaven over de aard en omvang van de Zweedse street gangs. Uitgebreide
informatie over de samenstelling, opbouw of werkwijze van deze bendes gaat voorbij aan het
uiteindelijke doel van dit onderzoek en dergelijke publicaties zijn niet meegenomen in de analyse.
1
Algemeen Dagblad, 22 oktober 2021; NOS, 22 augustus 2016; NU.nl, 21 februari 2017
2
