Samenvatting_Ruimte_ Wetenschappen en techniek

SAMENVATTING: AARDE, WEER EN
KLIMAAT
1.1 DE AARDE IN DE RUIMTE

1.1.1 HET HEELAL

 Ontstaan door de oerknal 13,8 miljard jaar geleden
 Het is ontstaan in een heel minuscuul puntje dat ongelofelijk heet is en een oneindig grote dichtheid
heeft. Dit wordt de singulariteit genoemd. Dat puntje is ontploft, dat puntje bevatte oneindig veel
energie waaruit later de elementaire deeltjes ontstonden

1.1.2 STERRENSTELSELS

 Wanneer de ruimte genoeg was afgekoeld, ontstonden de eerste atomen,  waterstofgas. Door
de zwaartekracht werden sommige deeltje tot elkaar aangetrokken en ontstonden er dichte
gaswolken. Ze vormden heliumatomen. Dit waren de eerste sterren. Door de zwaartekracht gaan
vormen tot sterrenstelsels
 Wij, met de aarde leven met de zon en de andere planten in het melkwegstelsel.

1.1.3 ONS ZONNESTELSEL

 Zon een cruciale rol  8 planeten door de zwaartekracht gebonden eromheen cirkelen
 Wordt ook soms planetenstelsel genoemd
 Planetenstelsel = een verzameling van hemellichamen die om een centrale ster draaien




ZON
 Grootste, warmste en zwaarste hemellichaam in ons zonnestelsel
 Ontstaan door een gaswolk die door haar eigen zwaartekracht is gaan samenkrimpen. Gaswolk
bestond uit waterstof en helium. Door die druk dat ze bij elkaar kwamen ontstond er veel warmte.
 Hoe werkt de zon?
o In de zon vindt kernfusie plaats  proces waarbij onder grote druk & hoge temp. deeltjes
woorden samengevoegd
o Er fuseren 4 waterstofatomen tot 1 heliumatoom die minder weegt als die 4
waterstofatomen. De massa die je tekortkomt, heeft zich omgezet in energie.
o Zonnevlekken zijn plaatsen waar de zon minder warm is & fakkelvlekken zijn plaatsen waar de
zon warmer is.
o Zon draait 25-36 dagen rond haar as
o Zonnewind ontstaan door ontploffingen door de intense hitte. Er worden dan geladen
deeltjes de ruimte ingestuurd. Dit komt soms in onze atmosfeer, wij zien dit dan als poollicht


PLANETEN

, MERCURIUS
 Dichts bij de zon
 Heeft geen atmosfeer die warmte vasthoudt, daardoor ook geen wolken aanwezig
 Draait traag rond haar eigen as en vrij snel om de zon, een dag op mercurius duurt 176 aardse dagen

VENUS
 Op de zon en de maan na, het helderste object, en is vernoemd naar de Romeinse godin van de liefde
 Temp boven 300°, verpletterende luchtdruk, grote wolkenpakken in de atmosfeer waaruit zwavelzuur
regent
 Wolkendek bestaat verder grotendeels uit koolstofdioxide (gas dat de eig. heeft warmtestraling op te
houden)

MARS
 Kan je geregeld waarnemen met het blote oog als een heldere roodachtige ster
 Romeinen associeerde rood met oorlog  ze vernoemen daarom de planeet naar hun god van de
oorlog
 Na de maan en aarde het best bestudeerde object in ons zonnestelsel.
 Overeenkomsten met onze aarde
o Seizoenen  duren dubbel zo lang
o Draait de rode planeet in iets langer dan 24 uur om haar as
o 2015 bewijs gevonden van water

JUPITER
 Grootste planeet in ons zonnetstelsel
 Vernoemd naar Romeinse oppergod
 Bestaat uit gas maar is zwaarder dan alle andere planeten in ons planetenstelsel samen.
 Heeft kenmerkende gebandeerd uiterlijk  kleurbanden ontstaan door condensatie van verschillende
gassen en water in de atmosfeer
 Telt meer dan 60 manen

SATURNUS
 Kleine broertje van jupiter
 Ringen rond de planeet  duizend kringen van brokken vervuild waterijs, die qua grootte variëren
 Enorme bol van gas en vloeistof
 Geen waarneembaar oppervlak
 Saturnus draait snel om haar eigen as  dag duurt 10 uur
 Telt meer dan 60 manen  waarvan Titan de grootste

URANUS
 Ijsreus  naam van de god Uranus, de personificatie v.d hemel in de Griekse mythologie
 Een jaar op uranus is 84 aardse jaren

NEPTUNES
 Vernoemd naar de romeinse god van de zee
 Blauw  niet van water maar van de relatief hoge concentraties methaan
 Tot nu toe 14 manen ontdekt rond Neptunes. Triton is er eentje



1.1.4 AARDE, ZON EN MAAN


AARDE