samenvatting pedagogisch handelen artevelde

Op weg naar meesterschap A: Pedagogisch handelen
Examen januari: veel toepassingen

Cursus is basis

Pedagogiek als wetenschap

oude Griekenland

Nu: wetenschappelijke studie of theorie van opvoeding

Pedagogisch handelen = opvoedkundig handelen = waarden bij brengen, zorgen dat ze goed in
maatschappij staan.

 Pedagogisch model (OLO)




Wordt echt ingezoomd op kind,

Groen welke basisbehoeften hebben kinderen

Geel: wat je kan doen om basisbehoeften te ondersteunen en ze te stimuleren

Blauw: alle contexten waar kinderen zich in bevinden (bep. Buurt, peergroep =leeftijdsgenoten…)



• We vragen ons af hoe we als leerkracht gepast kunnen reageren in onze relatie met kinderen.

 Veilig leer- en leefklimaat in de klas
 Leerlingen motiveren



1

,1. Componenten van het pedagogisch handelen


2. Het kind en zijn psychologische basisbehoeften




3 basisbehoeften: elk kind (volwassen) heeft 3 fundamentele basisbehoeften om zich goed te
voelen..

Behoeften aan verbondenheid (gevoel hebben van deelname aan groep, interactie met leerkracht,
tijdens conflicten, kind terechtstellen vanuit waarderende aanpak, verbondenheid aan elkaar -->
vriendjes hebben…), aan autonomie (laat kinderen dingen die ze kunnen en zelf laten doen, vrijheid
aan kinderen geven…), aan competentie (gevoel hebben dat hij iets kan dat hij mee is, anders gaat
kind niets meer doen om te groeien, gaat toeslaan, kinderen uitdagen…)

- Kind en z’n psychologische basisbehoeften centraal: kinderen komen pas ten volle tot leren
als hun basisbehoeften vervuld zijn.

- Vgl: didactiek (lln en leerprocessen) – pedagogiek (kind en ontwikkelingsprocessen)

- Elk kind is uniek: diversiteit tussen lln > Hebben studenten deze diversiteit opgemerkt in
hun smartschool?

3. De basishouding van de leerkracht
Basisbehoeften gestimuleerd worden.
Ondersteunen
Zorgen dat ze uitgedaagd worden, werken tussen zone met wat ze al kunnen en wat nog niet
Waarderen (gevoel dat je hen waardeert)
Vertrouwen (naar achterliggende reden van gedrag zoeken, niet te snel opgeven)




2

,4. Contexten waarbinnen opvoeden plaatsvindt




Thuiscontext: Kind dat thuis bijvoorbeeld een vechtscheiding meemaakt. Kinderen die het moeilijk
hebben, hebben extra moeite aan verbondenheid (huisdier dat gestorven is)
buurt: waar kind naar school gaat heeft ook een invloed op het kind (platteland en stad)
peergroup: vrienden zijn zeer belangrijk, gaan zeer loyaal zijn voor elkaar.
Hobby’s:
school: type school speelt ook een rol, hoe streng het is… scholen waar kinderen vanaf bij belsignaal
stil in rij. Maar ook methodescholen waar geen belsignaal is of waar kinderen na belsignaal direct
naar de klas mogen.
Leerkracht: wie je bent heeft andere invloed op kinderen dan bij andere lk.. iedereen pakt alles
anders aan.



5. Algemene context waarbinnen opvoeden plaatsvindt




3

, • Pedagogisch handelen = plaats- en tijdsgebonden

• School = socialiserend functie

• Gelijkheid

• Emancipatorisch opvoeden



Bep. Maatschappij- en mensbeeld.

Tijd en plaats waar kinderen opvoeden heeft grote impact. (verschillende landen)



Pedagogisch handelen is complex…

1. Pedagogisch handelen is moeilijk te plannen. Je kan je reactie niet altijd uitstellen.

2. Je kan niet niet reageren… Maar: choose your battles!

3. Verlies de verschillen tussen kinderen ook niet uit het oog bij pedagogisch handelen.

Flexibiliteit is nodig! Niets is voorspelbaar, elke dag is anders, jij en kinderen gaan veranderingen
meemaken.

Altijd consequent handelen is niet altijd evident.

Door niet te reageren reageer je ook, je geeft een signaal aan kinderen. (soms kan je dit wel eens
doen als je bv. Weet dat kind een moeilijke dag heeft)

Welk gedrag aanvaart je en welk niet, niet op alle kleine dingen reageren. Soms het gewoon laten.

Voor sommige kinderen is iets moeilijker dan voor anderen, individueel of groep….




4