NG Samenvatting periode 4 leerjaar 1

NG Samenvatting periode 4
1.4cNG1 SPECT techniek deel 1




Wat is SPECT:
Single Photon Emission Computed Tomography: techniek waarbij in stapjes rondom de patiënt
afbeeldingen worden gemaakt met opnametijden tussen de 40 en 70 sec per projectie. Hierna
worden van de 2D-beelden een 3D-beeld gemaakt. Door de lage opname tijd is je telstatistiek van de
afbeelding laag. Telstatistiek wordt bepaald door: opname tijd, ingespoten dosis, collimator, matrix.
Je hebt daarom een grove matrix nodig om nog voldoende telstatistiek te krijgen.
Na het maken van de foto’s komt nog de reconstructie tot het 3D beeld. Je krijgt dan een presentatie
via doorsneden en 3D beelden.
Nadat deze beelden zijn gemaakt, kun je doorsneden gaan creëren. De 3 standaard
reconstructievlakken zijn sagittaal, transversaal en frontaal/coronaal. Daarnaast kan je nog oblique
vlakken maken.

,Waarom SPECT:
Je hebt geen last van over projectie doordat je van alle kanten foto’s hebt gemaakt. Hierdoor kun je
een betere plaatsbepaling van de afwijking doen in vergelijking met statisch onderzoek. De
sensitiviteit en specificiteit zijn vaak groter dan bij statische onderzoeken.
Toepassingen:
- Oncologie
- Cardiologie
- Neurologie
- Orthopedie

Kenmerken:
Voor- en nadelen t.o.v. statisch onderzoek.
Nadelen:
- Beperkte resolutie door de beperkte opname tijd: lage telstatistiek dus een grove matrix.
- Beperkte telstatistiek door de beperkte opname tijd
Voordelen:
- Hogere SNR want er is per plakje relatief minder ruis dan op een volledige foto.




- Verbeterde plaatsbepaling doordat er geen over projectie is doordat er meer afbeeldingen
gemaakt worden.
- Contrast is beter doordat de bijdrage van de achtergrondstraling verminderd wordt.
Afwijkingen zijn zo beter te zien.

1.4zNG1: SPECT techniek/acquisitie
Het voordeel van SPECT t.o.v. conventioneel onderzoek is dat de plaatsbepaling bij SPECT vele malen
groter is door het 3D beeld. Ook heb je minder last van overprojecties.

Het radiofarmacon dat voor statisch onderzoek gebruikt wordt, kan ook voor SPECT-onderzoek
gebruikt worden omdat het radiofarmacon vast zit in de te onderzoeken structuren. Hierdoor kan er
een opname van een half uur gemaakt worden zonder dat het radiofarmacon in dat half uur
verplaatst is. Dit is niet het geval bij de radiofarmaca die je gebruikt voor dynamisch onderzoek want
het radiofarmacon van een dynamisch onderzoek beweegt in het lichaam tijdens het onderzoek.
Hierdoor krijg je geen mooi beeld van het te onderzoeken orgaan.

Bij het uitvoeren van een SPECT onderzoek maak je keuzes t.a.v. de volgende acquisitieparameters:
- 360° of 180° (dus een hele rotatie of een halve rotatie);
360° krijgt doorgaans de voorkeur omdat bij een 180°-acquisitie afwijkingen in de
gereconstrueerde activiteitsverdeling kunnen ontstaan. Zo kunnen twee projectiebeelden die
zich 180° ten opzichte van elkaar bevinden, van elkaar verschillen omdat er twee effecten
optreden.
o Door verzwakking van de gammastraling in de patiënt zelf, zal een structuur die niet
in het midden van de patiënt ligt, minder counts geven op de projectie.

, o Door afnemende plaatsresolutie bij toenemende diepte. Hierdoor zal een structuur
minder scherp afgebeeld worden op de projectie als de afstand tot de collimator het
grootst is.
Bij een onderzoek naar een oppervlakkig gelegen orgaan kan je beter kiezen voor een
180°-acquisitie omdat beelden van de tegenovergestelde kant niet zo veel informatie
geven over dat orgaan door verzwakking en afnemende plaatsresolutie.
- Vorm van draaibeweging van de gammacamera rond de patiënt (circular of non-circular;
Circular: de gammacamera maakt een cirkel om de patiënt. Voordeel: de resolutie is steeds
gelijk omdat de afstand tot het midden steeds gelijk is. Nadeel: moeilijk om een kleine
draaicirkel te realiseren.
Non-circular: de gammacamera volgt de contouren van het lichaam  een eliptische baan.
De geringere afstand tussen detector en object geeft dan een verbetering in beeldkwaliteit.
Het voordeel is dat er een kleine detector-bronafstand is waardoor er een betere resolutie is.
Nadeel: steeds andere afstanden en daarvoor moet je corrigeren.
- Continuous rotation of step and shoot;
Continuous rotation: de gammacamera detecteert gedurende de gehele acquisitie counts, de
camera staat niet stil. Het gevolg is dat de onderzoekstijd korter wordt, wat bijdraagt aan de
patiëntvriendelijkheid. Echter, de kans op verlies van beeldkwaliteit neemt toe door de
continue camerabeweging.
Step and shoot: de camera roteert in stappen rondom de patiënt waarin per projectie, in een
vooraf ingestelde tijd, counts verzameld worden. Dit wordt herhaald totdat het aantal
ingestelde projecties is bereikt. Tijdens de camerabeweging naar de volgende stap,
detecteert de camera geen counts. De tijd tijdens de camerabeweging heeft een langere
onderzoekstijd tot gevolg, want het draagt niet bij aan de acquisitie.
- Aantal projecties;
Meer projecties geeft meer plaatjes dus een duidelijker beeld, maar een langere opname tijd.
Ook moeten er voldoende counts per pixel verkregen worden voor een goed beeld. Voor het
verkrijgen van gereconstrueerde beelden met een goede resolutie zonder artefacten, wordt
de vuistregel N= pi * D/d gehanteerd met N=aantal projecties per 360° D=diameter van
patiënt en d= systeemresolutie. 64 projecties is meestal een acceptabele keuze.




- Acquisitietijd per projectie;
deze wordt bepaald door:
o Toelaatbare totale acquisitietijd van 30-45 min in relatie tot het aantal gekozen
projecties
o De matrixgrootte; voor genoeg counts/pixel
o Toegediende dosis radiofarmacon
De acquisitietijd zal, afhankelijk van de parameters, variëren tussen de 10 en 40 seconden
per projectie.
- Collimator;
Hiervoor dient rekening gehouden te worden met:
o Fotonenergie van het radiofarmacon
o De te realiseren signaal-ruisverhouding
o Vereiste plaatsresolutie
Een hoge resolutie is belangrijker dan een grote gevoeligheid. Voor onderzoeken met 99mTc
wordt vaak gekozen voor een LEHR-collimator.
- Matrix;