Biologie samenvatting
Bescherming
§1 De huid en bescherming
- Functie huid
1. Bescherming
2. Tegengaan waterverlies (door verdamping)
De huid en het onderhuid bindweefsel
- Opperhuid: hoornlaag + kiemlaag
- Geen bloedvaten
- Weefselvloeistof uit lederhuid verzorgt
- Hoornlaag: bestaat uit dode, verhoornde epitheelcellen
- Bescherming
- Kiemlaag: levende epitheelcellen
- Onderste deel deelt constant
- Bovenste deel schuiven naar boven, verhoornen en sterven af
- Melanocyten: pigmentvormende cellen, vormen melanine en
geven dit af aan opperhuidcellen
- Melanine beschermt tegen UV-straling
- Talgklieren geven talg (vettig) af dat haar en hoornlaag soepel
houdt
- Lederhuid
- Zie binas voor wat het bevat
- Onderhuids bindweefsel
- Liggen vetcellen in opgeslagen
Temperatuurregulatie
- Bloedvaten verwijden
- Warmteafgifte vergroot
- Bij warmte
- Door zweten > verdamping
- Bloedvaten vernauwen
- Bij kou
- Minder warmte afgegeven
- Haren gaan overeind staan (bij de mens effect te verwaarlozen)
§2 Afweer
- Pathogeen: organismen die ziekte veroorzaken
- Bacteriën, virussen, schimmels, dieren
, - Infectie: het binnendringen van pathogenen
- Lichaamsvreemd: stoffen/cellen die niet in je lichaam thuishoren
- Virus
- Kan zich niet zelf voortplanten
- Virusinfectie: virussen vermenigvuldigen zich in de cellen van de
gastheer
- Kunnen cellen dode/ beschadigen door afgifte van eiwit verterende
enzymen
- Schade is afhankelijk van het vermogen van het geïnfecteerde
weefsel om te herstellen
De eerste verdedigingslinie
- Mechanische afweer
- Chemische afweer
Het immuunsysteem (IS)
- Pathogenen toch binnengedrongen? > IS activatie
- Belangrijke organen
- Beenmerg, thymus, milt en lymfeknopen
- 2 typen afweermechanismen
1. Aspecifieke afweer
- Snelle afweer tegen infecties
- Gericht op verschillende typen pathogenen
2. Specifieke afweer
- Gericht op 1 type pathogeen
- Witte bloedcellen > Fagocyten & Lymfocyten
Aspecifieke afweer
- Fagocyten: waarnemen binnendringende pathogenen en doen
fagocytose
- Fagocytose: insluiten en verteren van ziekteverwekkers door
fagocyten
- 2 typen fagocyten
1. Granulocyten
- Specifiek 1 pathogeen
2. Macrofagen
- Ontstaan uit monocyten
- Fagocyteren pathogenen & ruimen dode cel resten op
- Meerdere pathogenen
- Veroorzaakt koorts door cytokinen af te geven
- Ontwikkeling pathogenen tegengegaan (optimum)
- Afweerreacties versneld (maximum)
- Cytokinen: Eiwitten met een regulerende functie die een rol
spelen in het afweersysteem (mediatoor)
- Lysosomen smelten samen met het blaasje waarin de bacterie is
ingesloten
- Enzymen in lysosoom doden, granulocyten gaan meestal dan ook
dood
- Antibiotica: medicijnen die bacteriën doden
Bescherming
§1 De huid en bescherming
- Functie huid
1. Bescherming
2. Tegengaan waterverlies (door verdamping)
De huid en het onderhuid bindweefsel
- Opperhuid: hoornlaag + kiemlaag
- Geen bloedvaten
- Weefselvloeistof uit lederhuid verzorgt
- Hoornlaag: bestaat uit dode, verhoornde epitheelcellen
- Bescherming
- Kiemlaag: levende epitheelcellen
- Onderste deel deelt constant
- Bovenste deel schuiven naar boven, verhoornen en sterven af
- Melanocyten: pigmentvormende cellen, vormen melanine en
geven dit af aan opperhuidcellen
- Melanine beschermt tegen UV-straling
- Talgklieren geven talg (vettig) af dat haar en hoornlaag soepel
houdt
- Lederhuid
- Zie binas voor wat het bevat
- Onderhuids bindweefsel
- Liggen vetcellen in opgeslagen
Temperatuurregulatie
- Bloedvaten verwijden
- Warmteafgifte vergroot
- Bij warmte
- Door zweten > verdamping
- Bloedvaten vernauwen
- Bij kou
- Minder warmte afgegeven
- Haren gaan overeind staan (bij de mens effect te verwaarlozen)
§2 Afweer
- Pathogeen: organismen die ziekte veroorzaken
- Bacteriën, virussen, schimmels, dieren
, - Infectie: het binnendringen van pathogenen
- Lichaamsvreemd: stoffen/cellen die niet in je lichaam thuishoren
- Virus
- Kan zich niet zelf voortplanten
- Virusinfectie: virussen vermenigvuldigen zich in de cellen van de
gastheer
- Kunnen cellen dode/ beschadigen door afgifte van eiwit verterende
enzymen
- Schade is afhankelijk van het vermogen van het geïnfecteerde
weefsel om te herstellen
De eerste verdedigingslinie
- Mechanische afweer
- Chemische afweer
Het immuunsysteem (IS)
- Pathogenen toch binnengedrongen? > IS activatie
- Belangrijke organen
- Beenmerg, thymus, milt en lymfeknopen
- 2 typen afweermechanismen
1. Aspecifieke afweer
- Snelle afweer tegen infecties
- Gericht op verschillende typen pathogenen
2. Specifieke afweer
- Gericht op 1 type pathogeen
- Witte bloedcellen > Fagocyten & Lymfocyten
Aspecifieke afweer
- Fagocyten: waarnemen binnendringende pathogenen en doen
fagocytose
- Fagocytose: insluiten en verteren van ziekteverwekkers door
fagocyten
- 2 typen fagocyten
1. Granulocyten
- Specifiek 1 pathogeen
2. Macrofagen
- Ontstaan uit monocyten
- Fagocyteren pathogenen & ruimen dode cel resten op
- Meerdere pathogenen
- Veroorzaakt koorts door cytokinen af te geven
- Ontwikkeling pathogenen tegengegaan (optimum)
- Afweerreacties versneld (maximum)
- Cytokinen: Eiwitten met een regulerende functie die een rol
spelen in het afweersysteem (mediatoor)
- Lysosomen smelten samen met het blaasje waarin de bacterie is
ingesloten
- Enzymen in lysosoom doden, granulocyten gaan meestal dan ook
dood
- Antibiotica: medicijnen die bacteriën doden