3VE Geneeskunde: Farmacologie
1 Cisplatine®
= cytostaticum (cel statisch houden niet meer kan delen), platinumderivaat
- Sterk reactieve alkylgroep dat platinum crosslinks (draadjes) maakt tss DNA basen, de structuur v
DNA verandert en de tumorcel kan niet meer delen
- Ook immunosuppressieve eigenschappen
- = chemotherapie bij een aantal carcinomen (oa larynxcarcinoom)
- Kans op nefrotoxiciteit, dus IV-hydratatie 6-12u voor toedienen en 6-12u na toediening
(nierprotectie)
- Bij doses cisplatine >60 mg/m2 lichaamsopp is toevoeging v een osmotisch diureticum (vb
mannitol) noodzakelijk
Bijwerkingen
- Zeer vaak (>10%): GI klachten (neasseau, braken, diarre): beenmergdepressie, trombocytopenie,
leukopenie, anemie, hyponatriëmie, koorts
- Vaak (1- 10%): sepsis, aritmien bradycardie, tachycardie, veneuze trombo-embolie, dyspneu,
pneumonie, ademhalingsproblemen
- Urinezuurproductie stijgt (allopurinol, colchicine of rasburicase toedienen)
o Jicht
- = cumulatief ototoxisch (oren), nefrotoxisch en neurotoxisch
o Cave! Gelijktijdig gebruik v gm die voor deze orgaantoxisch zijn, zoals aminoglycosiden,
lisdiuretica, amfotericine B (AB)
o Gelijktijdig gebruik met lisdiuretica voor geforceerde diurese alleen bij doses cisplatine >
60 mg/m² lichaamsoppervlak én een urineproductie v < 1000 ml/24 uur, ivm versterking
vd ototoxiciteit en nefrotoxiciteit v cisplatine.
o Bij gedaalde nierfunctie: voorkeur gegeven aan carboplatine boven cisplatine
2 Rasburicase®
- Rasburicase= uraatoxidase enzym dat katalyseert (versnellen) de omzetting v urinezuur in
allantoïne (allantoïne wordt via de nieren makkelijk uitgescheiden)
- Indicatie: hyperurikemie
o Preventie acuut nierfalen bij hematologische maligniteiten met hoge tumorlast en risico
op een snelle tumorlysis of inkrimping, onmiddellijk voor en tijdens starten v
chemotherapie
o Preventie jicht geassocieerd (samen met) met cardiovasculaire en metabole
comorbiditeit (beschadiging)
- In 4u is hyperurikemie (te hoog urinezuur in bloed) opgelost
- Recombinant met genetisch gemodificeerde Saccharomyces cerevisiae-stam stukje gen
binnenbrengen en zo kan enzym aangemaakt worden
- Urinezuur komt vrij bij afbraak tumorcellen
- Bijwerkingen:
o Zeer vaak (> 10%): hoofdpijn, diarree, braken, misselijkheid, koorts.
o Vaak (1-10%): allergische reacties (vooral huiduitslag en urticaria).
3 Glucose 20% + Actrapid®
- = hypertonisch glucose infuus (isotoon = 5% glucose oplossing) ter preventie v hypoglycemie
1
1 Cisplatine®
= cytostaticum (cel statisch houden niet meer kan delen), platinumderivaat
- Sterk reactieve alkylgroep dat platinum crosslinks (draadjes) maakt tss DNA basen, de structuur v
DNA verandert en de tumorcel kan niet meer delen
- Ook immunosuppressieve eigenschappen
- = chemotherapie bij een aantal carcinomen (oa larynxcarcinoom)
- Kans op nefrotoxiciteit, dus IV-hydratatie 6-12u voor toedienen en 6-12u na toediening
(nierprotectie)
- Bij doses cisplatine >60 mg/m2 lichaamsopp is toevoeging v een osmotisch diureticum (vb
mannitol) noodzakelijk
Bijwerkingen
- Zeer vaak (>10%): GI klachten (neasseau, braken, diarre): beenmergdepressie, trombocytopenie,
leukopenie, anemie, hyponatriëmie, koorts
- Vaak (1- 10%): sepsis, aritmien bradycardie, tachycardie, veneuze trombo-embolie, dyspneu,
pneumonie, ademhalingsproblemen
- Urinezuurproductie stijgt (allopurinol, colchicine of rasburicase toedienen)
o Jicht
- = cumulatief ototoxisch (oren), nefrotoxisch en neurotoxisch
o Cave! Gelijktijdig gebruik v gm die voor deze orgaantoxisch zijn, zoals aminoglycosiden,
lisdiuretica, amfotericine B (AB)
o Gelijktijdig gebruik met lisdiuretica voor geforceerde diurese alleen bij doses cisplatine >
60 mg/m² lichaamsoppervlak én een urineproductie v < 1000 ml/24 uur, ivm versterking
vd ototoxiciteit en nefrotoxiciteit v cisplatine.
o Bij gedaalde nierfunctie: voorkeur gegeven aan carboplatine boven cisplatine
2 Rasburicase®
- Rasburicase= uraatoxidase enzym dat katalyseert (versnellen) de omzetting v urinezuur in
allantoïne (allantoïne wordt via de nieren makkelijk uitgescheiden)
- Indicatie: hyperurikemie
o Preventie acuut nierfalen bij hematologische maligniteiten met hoge tumorlast en risico
op een snelle tumorlysis of inkrimping, onmiddellijk voor en tijdens starten v
chemotherapie
o Preventie jicht geassocieerd (samen met) met cardiovasculaire en metabole
comorbiditeit (beschadiging)
- In 4u is hyperurikemie (te hoog urinezuur in bloed) opgelost
- Recombinant met genetisch gemodificeerde Saccharomyces cerevisiae-stam stukje gen
binnenbrengen en zo kan enzym aangemaakt worden
- Urinezuur komt vrij bij afbraak tumorcellen
- Bijwerkingen:
o Zeer vaak (> 10%): hoofdpijn, diarree, braken, misselijkheid, koorts.
o Vaak (1-10%): allergische reacties (vooral huiduitslag en urticaria).
3 Glucose 20% + Actrapid®
- = hypertonisch glucose infuus (isotoon = 5% glucose oplossing) ter preventie v hypoglycemie
1
