Samenvatting Burgerlijk recht

HOOFDSTUK 3
RELATIEVERMOGENRECHT
HUWELIJKSVERMOGENSRECHT

INLEIDING

Het huwelijksvermogensrecht = omvat de regels met betrekking tot de
vermogensrechtelijke gevolgen van het huwelijk in de relatie tussen de echtgenoten zelf
en in de relatie tussen echtgenoten en derden

 Deze regels zijn opgenomen in het ‘primair’ en ‘secundair’ stelsel
 Het secundair stelsel, wordt gekenmerkt door een belangrijke keuzevrijheid van de
partners, de echtgenoten zijn m.a.w. in grote mate vrij in de keuze van het voor
hen toepasselijks stelsel.

VOORAFGAANDE BEMERKINGEN BIJ HET SECUNDAIR STELSEL

 De echtgenoten zijn nagenoeg volledig vrij in de keuze van het voor hen
toepasselijke huwelijksvermogensstelsel
 Naargelang hun keuze kunnen er drie verschillende vermogens aanwezig zijn: het
eigen vermogen van partner 1, partner 2 en het gemeenschappelijk vermogen
 Er kunnen zogenaamde onverdeeldheden bestaan
 Deze keuze van het toepasselijke stelsel gebeurt bij huwelijksovereenkomst, als
de echtgenoten geen huwelijksovereenkomst sluiten, geldt het wettelijk stelstel
 Op het vlak van huwelijksovereenkomsten is er de laatste jaren overigens een
belangrijke evolutie geweest, waarbij allerhande soorten clausules en
huwelijksovereenkomsten werden ontwikkeld
 We beperken ons tot de ‘klassieke’ stelsels en een aantal vaak gebruikte clausules

HET WETTELIJKS STELSEL


DE SAMENSTELLING VAN DE VERMOGENS
Het wettelijk stelsel = scheiding van goederen en gemeenschap van aanwinsten

Het wettelijk stelsel brengt mee dat er drie vermogens bestaan : het eigen vermogen van
elk van de echtgenoten ( EV1 en EV2 ) en een gemeenschappelijk vermogen ( GV )

Elk van deze vermogens kan zowel positieve (= baten, activa) als negatieve (= lasten,
passiva) bestanddelen bevatten

EIGEN VERMOGENS ( EV1 EN EV2 )
BATEN

In het Burgerlijk Wetboek wordt bepaald dat er drie categorieën goederen in het eigen
vermogen vallen.

1 Vooreerst is dat het geval voor de goederen en schuldvorderingen die aan elk van
beide echtgenoten toebehoren op de dag van het huwelijk en die welke ieder van hen
tijdens het stelsel verkrijgt door een nalatenschap of een gift

,  De meubelen die een van de echtgenoten al had voor het huwelijk, geld op een
bankrekening dat een echtgenoot al had voor het huwelijk, …
2 Er zijn ook een aantal goederen die eigen zijn ongeacht het tijdstip van verkrijging.
Het gaat o.a. om :
 Kleding en voorwerpen voor persoonlijk gebruik
 Het recht op een pensioen, lijflengte of soortgelijke uitkering, dat een van de
echtgenoten alleen bezit
 Het recht op herstel van persoonlijke lichamelijke of morele schade
 De schadevergoeding uitgekeerd aan een echtgenoot
 De verzekerde prestatie verbonden aan een individuele
levensverzekeringsovereenkomst die door een van de echtgenoten tijdens het
stelsel gesloten is

Verder zijn ook een aantal rechten eigen. De vermogenswaarde van deze
vermogensbestanddelen wel gemeenschappelijk. Het gaat hierbij om :

 De lidmaatschappen verbonden aan bepaalde vennootschapsaandelen die met
gemeenschappelijke gelden zijn verkregen en op naam van één echtgenoot zijn
ingeschreven
 Het recht op goederen die een echtgenoot exclusief voor de uitoefening van zijn
beroep of de uitbating van zijn bedrijf aanwendt
 Het recht op cliënteel, met inbegrip van het recht om als eigenaar van het
cliënteel te handelen

3 Een derde reeks eigen goederen zijn diegene die eigen zijn met een vergoedingsplicht
als er daartoe aanleiding bestaat, het gaat o.a. om :
 Het toebehoren van eigen goederen of rechten
 Het aandeel door een van echtgenoten verkregen in een goed waarvan jij reeds
mede-eigenaar is
 De goederen en rechten die ten gevolge van zaakvervanging in de plaats treden
van eigen goederen, alsook goederen verkregen uit belegging
 De verzekerde prestatie verbonden aan een individuele
levensverzekeringsovereenkomst die door een van de echtgenoten tijdens het
stelsel is gesloten

De echtgenoot die inroept dat het goed of de schuldvordering behoort tot het eigen
vermogen, moet hiervan het bewijs leveren, dat kan met alle middelen in de relatie
tussen de echtgenoten. Als de echtgenoot het bewijs van het behoren tot eigen
vermogen niet kan leveren, worden de goederen geacht gemeenschappelijk te zijn.

Mark huwde met Cindy. Cindy kocht voor haar huwelijk met haar spaargeld een eiken
eetkamer. De echtgenoten maakten geen huwelijksovereenkomst op. In dat geval zal de
eetkamer behoren tot Cindy’s vermogen. Er bestaat een vermoeden dat goederen
behoren tot het gemeenschappelijk vermogen. Als zij het eigen vermogen niet kan
bewijzen, dan valt het in het gemeenschappelijk vermogen.

LASTEN

 We behandelen de vraag naar het statuut van een bepaalde schuld in de relatie
tussen de echtgenoten. Dat is voor hen van groot belang als het huwelijk wordt
ontbonden.
 In dat geval moet namelijk worden bepaald of de schuld een eigen schuld was dan
wel een gemeenschappelijke schuld.