Samenvatting Europees Recht.
Week 1.
Openbaar bestuur.
Het openbaar bestuur bestaat enerzijds uit overheidsorganisaties in de vorm van openbare lichamen
en andere rechtspersonen die krachtens publiekrecht zijn ingesteld (ZBO’s) en anderzijds uit
organisaties of personen die niet tot de overheid behoren, maar wel overheidstaken uitvoeren. Zie
schema:
Openbaar Bestuur
Andere organisaties/
Overheidsorganisaties personen met
overheidstaken. (b-
organen)
Andere rechtspersonen die
Openbare lichamen. krachtens publiekrecht zijn
(a-organen) ingesteld. (ZBO) (a-organen)
Instrumenten openbaar bestuur.
Geven van voorlichtingen
Privaatrechtelijke afspraken maken met organisaties over het uitvoeren van bepaalde taken
Activiteiten toestaan
Activiteiten verbieden
Activiteiten financieren
Optreden tegen overtredingen
,Nationale bestuursorganen:
A-organen:
Centrale overheid.
o Regering
o Ministers
o Staatssecretarissen
o Gedeconcentreerde diensten/ambten.
Decentrale overheid.
o Openbare lichamen. Bestuursorganen daarvan
o Gemeente College B&W, gemeenteraad, BM
o Provincies PS, GS, CvdK
o Waterschappen Algemeen bestuur, dagelijks bestuur,
voorzitter/dijkgraaf
o Openbare lichamen voor Algemeen bestuur, dagelijks bestuur, voorzitter
beroep en bedrijf en andere
lichamen (orde van advocaten,
sociaaleconomische raad)
Zelfstandige publiekrechtelijke rechtspersonen. (ZBO)
o Behoren tot een overheidslichaam maar zijn geen orgaan daarvan en zijn ook niet
ondergeschikt daaraan.
o Verrichten taken van de centrale overheid ‘’buitenhuis’’. (UWV, DUO)
B-organen:
Personen of colleges met enig openbaar gezag bekleed.
o Behoren niet tot de overheid, maar bezitten wel overheidsgezag.
o Ten dele bevoegd om een overheidstaak uit te voeren.
o Worden bij koninklijk besluit aangewezen.
o Voeren in de meeste gevallen taken uit voor een specifiek doel.
o Voorbeelden van b-organen: De Nederlandsche Bank N.V. & APK-Keurmeester
,Doel decentralisatie.
Doel van de decentralisaties is om zorg en ondersteuning dichterbij de burger te organiseren om zo
meer maatwerk te kunnen leveren en kosten te besparen.
Taken en bevoegdheden van de gemeente.
Over veel zaken mag de gemeente zelfstandig beslissen. Bijvoorbeeld het bouwen van een theater,
het aanleggen van een fietspad of het bouwen van woningen. Het maken van die keuzes is de
belangrijkste taak van het gemeentebestuur. Daarnaast voert de gemeente ook veel landelijke
wetten uit. Dit heet medebewind. Zo moet elke gemeente paspoorten en identiteitskaarten uitgeven
aan haar inwoners.
Taken en bevoegdheden van waterschappen.
Afvalwater zuiveren; dijken beheren; natuurbeheer in en aan het water; kwaliteit zwemwater
controleren.
Taken en bevoegdheden van de provincie.
Over veel zaken mag de provincie zelfstandig beslissen. Bijvoorbeeld waar ze wegen aanleggen.
Daarnaast voert de provincie ook een aantal landelijke wetten uit. Zo is elke provincie
verantwoordelijk voor de aanleg van nieuwe natuur. Ook houden ze toezicht op de waterschappen
en gemeenten.
Het verkrijgen van bevoegdheid.
Een bestuursorgaan kan de bevoegdheid om een besluit in de zin van de Awb te nemen, verkrijgen
via attributie of delegatie.
Attributie.
Attributie is het bij wettelijk voorschrift toekennen van een publiekrechtelijke bevoegdheid aan
een bestuursorgaan. Een voorbeeld hiervan is de bevoegdheid van de inspecteur der belastingen
om op grond van art. 11 lid 1 Algemene wet inzake rijksbelastingen een belastingaanslag vast te
stellen.
Delegatie.
Bij delegatie draagt een bestuursorgaan zijn bevoegdheid tot het nemen van besluiten over aan
een ander, die deze onder eigen verantwoordelijkheid uitoefent (art. 10:13 Awb). Delegatie aan
ondergeschikten is niet toegestaan (art. 10:14 Awb), omdat degene die de bevoegdheid krijgt die
bevoegdheid zelfstandig mag uitoefenen. Delegatie past niet bij de hiërarchische verhouding die
er bestaat tussen een bestuursorgaan en een ondergeschikte. Daarentegen is mandaat de
aangewezen vorm om een bevoegdheid aan een ondergeschikte te geven.
Mandaat.
Mandaat is de bevoegdheid om in naam van een bestuursorgaan een besluit te nemen (art. 10:1
Awb).
, Week 2 & 3.
Nationaal en internationaal recht.
Soevereiniteit.
binnen zijn grondgebied bepaalt ieder land de omvang en inhoud van zijn nationale rechtsstelsel. Het
staat ieder land in beginsel vrij in zijn wetgeving te regelen wat het nodig acht, en te bepalen welke
bevoegdheden aan het bestuur en de rechterlijke macht toekomen. Dit verschijnsel wordt
soevereiniteit genoemd.
Volkenrecht.
het deel van het internationaal recht dat rechtsregels bevat over het verkeer tussen staten onderling
en het verkeer tussen staten en volkenrechtelijke organisaties, wordt het volkenrecht genoemd.
Verdragen. (internationale verdragen!)
een vedrag kan worden omschreven als een schriftelijke, bindende regeling tussen staten onderling
of tussen staten en volkenrechtelijke organisaties. Er bestaan verschillende typen verdragen en
daarmee verschillende soorten verdragsbepalingen:
Traites- contrats Verdragen kunnen ertoe strekken de ene partij iets te laten doen,
waartegenover de andere partij een tegenprestatie belooft.
Traites- lois Een verdrag waarin vooral nieuwe regels van recht worden vastgelegd. Deze
verdragen lijken in de praktijk veel op nationaal geldende formele wetten.
Traites- constitutions Verdrag waarbij een internationale organisatie wordt opgericht waarbij
dan het verdrag min of meer als constitutie of grondwet van de organisatie fungeert.
Codificatieverdragen Een verdrag kan gesloten worden om bepaalde algemeen geldende
regels (gewoonteregels) vast te leggen.
Er is bepaald dat een regel of besluit van internationale herkomst voorrang heeft boven de nationale
regel.
Verschillen nationaal en internationaal recht.
- Nationaal recht = machtenscheiding & internationaal niet
- Er is dus een belangrijk verschil tussen nationaal recht en internationaal recht. Het nationaal
recht gaat vooral over burgers in een bepaald land, terwijl het internationaal recht over staten
en internationale organisaties gaat
- Rechtsbronnen zoals gewoonterecht heb je veel meer in het internationale recht dan in het
nationale recht.
-rechtsgang is anders, er is maar 1 rechter (het internationale gerechtshof), dit heeft geen bindende
werking.
- doctrine (geschreven artikelen van gezaghebbende juristen) geldt in het internationale recht wel als
rechtsbron maar in het nationale recht niet.
Week 1.
Openbaar bestuur.
Het openbaar bestuur bestaat enerzijds uit overheidsorganisaties in de vorm van openbare lichamen
en andere rechtspersonen die krachtens publiekrecht zijn ingesteld (ZBO’s) en anderzijds uit
organisaties of personen die niet tot de overheid behoren, maar wel overheidstaken uitvoeren. Zie
schema:
Openbaar Bestuur
Andere organisaties/
Overheidsorganisaties personen met
overheidstaken. (b-
organen)
Andere rechtspersonen die
Openbare lichamen. krachtens publiekrecht zijn
(a-organen) ingesteld. (ZBO) (a-organen)
Instrumenten openbaar bestuur.
Geven van voorlichtingen
Privaatrechtelijke afspraken maken met organisaties over het uitvoeren van bepaalde taken
Activiteiten toestaan
Activiteiten verbieden
Activiteiten financieren
Optreden tegen overtredingen
,Nationale bestuursorganen:
A-organen:
Centrale overheid.
o Regering
o Ministers
o Staatssecretarissen
o Gedeconcentreerde diensten/ambten.
Decentrale overheid.
o Openbare lichamen. Bestuursorganen daarvan
o Gemeente College B&W, gemeenteraad, BM
o Provincies PS, GS, CvdK
o Waterschappen Algemeen bestuur, dagelijks bestuur,
voorzitter/dijkgraaf
o Openbare lichamen voor Algemeen bestuur, dagelijks bestuur, voorzitter
beroep en bedrijf en andere
lichamen (orde van advocaten,
sociaaleconomische raad)
Zelfstandige publiekrechtelijke rechtspersonen. (ZBO)
o Behoren tot een overheidslichaam maar zijn geen orgaan daarvan en zijn ook niet
ondergeschikt daaraan.
o Verrichten taken van de centrale overheid ‘’buitenhuis’’. (UWV, DUO)
B-organen:
Personen of colleges met enig openbaar gezag bekleed.
o Behoren niet tot de overheid, maar bezitten wel overheidsgezag.
o Ten dele bevoegd om een overheidstaak uit te voeren.
o Worden bij koninklijk besluit aangewezen.
o Voeren in de meeste gevallen taken uit voor een specifiek doel.
o Voorbeelden van b-organen: De Nederlandsche Bank N.V. & APK-Keurmeester
,Doel decentralisatie.
Doel van de decentralisaties is om zorg en ondersteuning dichterbij de burger te organiseren om zo
meer maatwerk te kunnen leveren en kosten te besparen.
Taken en bevoegdheden van de gemeente.
Over veel zaken mag de gemeente zelfstandig beslissen. Bijvoorbeeld het bouwen van een theater,
het aanleggen van een fietspad of het bouwen van woningen. Het maken van die keuzes is de
belangrijkste taak van het gemeentebestuur. Daarnaast voert de gemeente ook veel landelijke
wetten uit. Dit heet medebewind. Zo moet elke gemeente paspoorten en identiteitskaarten uitgeven
aan haar inwoners.
Taken en bevoegdheden van waterschappen.
Afvalwater zuiveren; dijken beheren; natuurbeheer in en aan het water; kwaliteit zwemwater
controleren.
Taken en bevoegdheden van de provincie.
Over veel zaken mag de provincie zelfstandig beslissen. Bijvoorbeeld waar ze wegen aanleggen.
Daarnaast voert de provincie ook een aantal landelijke wetten uit. Zo is elke provincie
verantwoordelijk voor de aanleg van nieuwe natuur. Ook houden ze toezicht op de waterschappen
en gemeenten.
Het verkrijgen van bevoegdheid.
Een bestuursorgaan kan de bevoegdheid om een besluit in de zin van de Awb te nemen, verkrijgen
via attributie of delegatie.
Attributie.
Attributie is het bij wettelijk voorschrift toekennen van een publiekrechtelijke bevoegdheid aan
een bestuursorgaan. Een voorbeeld hiervan is de bevoegdheid van de inspecteur der belastingen
om op grond van art. 11 lid 1 Algemene wet inzake rijksbelastingen een belastingaanslag vast te
stellen.
Delegatie.
Bij delegatie draagt een bestuursorgaan zijn bevoegdheid tot het nemen van besluiten over aan
een ander, die deze onder eigen verantwoordelijkheid uitoefent (art. 10:13 Awb). Delegatie aan
ondergeschikten is niet toegestaan (art. 10:14 Awb), omdat degene die de bevoegdheid krijgt die
bevoegdheid zelfstandig mag uitoefenen. Delegatie past niet bij de hiërarchische verhouding die
er bestaat tussen een bestuursorgaan en een ondergeschikte. Daarentegen is mandaat de
aangewezen vorm om een bevoegdheid aan een ondergeschikte te geven.
Mandaat.
Mandaat is de bevoegdheid om in naam van een bestuursorgaan een besluit te nemen (art. 10:1
Awb).
, Week 2 & 3.
Nationaal en internationaal recht.
Soevereiniteit.
binnen zijn grondgebied bepaalt ieder land de omvang en inhoud van zijn nationale rechtsstelsel. Het
staat ieder land in beginsel vrij in zijn wetgeving te regelen wat het nodig acht, en te bepalen welke
bevoegdheden aan het bestuur en de rechterlijke macht toekomen. Dit verschijnsel wordt
soevereiniteit genoemd.
Volkenrecht.
het deel van het internationaal recht dat rechtsregels bevat over het verkeer tussen staten onderling
en het verkeer tussen staten en volkenrechtelijke organisaties, wordt het volkenrecht genoemd.
Verdragen. (internationale verdragen!)
een vedrag kan worden omschreven als een schriftelijke, bindende regeling tussen staten onderling
of tussen staten en volkenrechtelijke organisaties. Er bestaan verschillende typen verdragen en
daarmee verschillende soorten verdragsbepalingen:
Traites- contrats Verdragen kunnen ertoe strekken de ene partij iets te laten doen,
waartegenover de andere partij een tegenprestatie belooft.
Traites- lois Een verdrag waarin vooral nieuwe regels van recht worden vastgelegd. Deze
verdragen lijken in de praktijk veel op nationaal geldende formele wetten.
Traites- constitutions Verdrag waarbij een internationale organisatie wordt opgericht waarbij
dan het verdrag min of meer als constitutie of grondwet van de organisatie fungeert.
Codificatieverdragen Een verdrag kan gesloten worden om bepaalde algemeen geldende
regels (gewoonteregels) vast te leggen.
Er is bepaald dat een regel of besluit van internationale herkomst voorrang heeft boven de nationale
regel.
Verschillen nationaal en internationaal recht.
- Nationaal recht = machtenscheiding & internationaal niet
- Er is dus een belangrijk verschil tussen nationaal recht en internationaal recht. Het nationaal
recht gaat vooral over burgers in een bepaald land, terwijl het internationaal recht over staten
en internationale organisaties gaat
- Rechtsbronnen zoals gewoonterecht heb je veel meer in het internationale recht dan in het
nationale recht.
-rechtsgang is anders, er is maar 1 rechter (het internationale gerechtshof), dit heeft geen bindende
werking.
- doctrine (geschreven artikelen van gezaghebbende juristen) geldt in het internationale recht wel als
rechtsbron maar in het nationale recht niet.
