Rechtsmethodiek — les 1 : inleidende college
11/02/2025
Waarvoor dient Rechtsmethodiek?
Je vertrouwd maken met de methodologie van de rechtswetenschap
- Aanleren van vaardigheden die bijdragen tot zelfwerkzaamheid als
toekomstig
jurist: hoe ga je aan de slag om toepasselijke regelgeving, rechtspraak en
wetenschappelijke literatuur over een juridisch vraagstuk te vinden en toe
te
passen?
- Nodig voor de vaardighedenoefeningen in andere rechtsvakken, de
masterthesis en
de latere beroepspraktijk
Elk studiejaar bestaat uit:
- Grondslagen en hulpwetenschappen
- Juridische plichtvakken (met oefeningen)
- Vaardigheden
Grondslagen en hulpwetenschappen
Juridische plichtvakken
Vaardighedenvakken
,Juridische vaardighedenlijn
Opzoeken van juridisch bronnenmateriaal: rechtsmethodiek (Ba1)
Lezen van juridisch bronnenmateriaal: rechtsmethodiek (Ba1)
Toepassen van juridisch bronnenmateriaal
- Rechtsmethodiek (Ba1): een eenvoudig juridisch advies schrijven
- Academisch en juridisch Nederlands (Engels/Frans) (Ba1 en Ba2): correct
academisch/juridisch Nederlands
- Juridische argumentatieleer (Ba1): redeneren op basis van juridische
argumenten
- Juridisch debatteren en pleiten(Ba 2): mondelinge voortzetting
- Bachelorthesis (Ba 3): combinatie van vaardigheden in kroonstuk bachelor
- Mastermodulevakken: papers, adviezen, procedurestukken schrijven
- Masterthesis
Rechtsmethodiek
Omvat juridische heuristiek (“de leer van het vinden”) in functie van het
beantwoorden van
juridische vragen
- Juridische vraag in de meest eenvoudige vorm: wat
zegt een wet, vonnis, arrest, … over een specifieke
aangelegenheid?
o Bijvoorbeeld: Wat staat er in het ministerieel besluit van 28
oktober 2020 ‘houdende dringende maatregelen om de
verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken’ over
de verplichting om een mondmasker te dragen?
Specifiek die bron (het ministerieel besluit) zoeken
- Meeste juridische vragen zijn in de realiteit complexer: hoe kan je die
juridische vraag beantwoorden en het juridisch probleem oplossen aan de
hand van
wetgeving, rechtspraak en rechtsleer?
o Bijvoorbeeld: mag de minister wel de verplichting om een
mondmasker te dragen invoeren?
Wat zegt de wet? Wat zeggen rechtscolleges? Wat zeggen
andere juristen?
Verzamelen van het nodige bronnenmateriaal om de vraag te
beantwoorden
,Rechtsmethodiek: opbouw
Finaliteit
- Juridisch probleem kunnen identificeren in een casus en correcte
rechtsvraag formuleren
- Materiaal verzamelen binnen de drie types van rechtsbronnen
- Met het oog op het beantwoorden van de rechtsvraag
- En verwerking van het antwoord in een juridisch gemotiveerde korte
geschreven nota/advies.
, Rechtsmethodiek — WG1 — normenhiërarchie
18/02/2025
Overzicht van het objectieve recht
Wetgeving
Normenhiërachie
- Elke juridische norm ontleent rechtskracht aan een
hogere norm
o cf. Hans Kelsen: Stufenbau der Rechtsordnung
- Veronderstelt dat lagere norm in overeenstemming is
met die hogere norm
- Bij strijdigheid zal de lagere norm geen rechtskracht
hebben
- Vraag (zie later): wie kan de strijdigheid vaststellen en
sanctioneren?
11/02/2025
Waarvoor dient Rechtsmethodiek?
Je vertrouwd maken met de methodologie van de rechtswetenschap
- Aanleren van vaardigheden die bijdragen tot zelfwerkzaamheid als
toekomstig
jurist: hoe ga je aan de slag om toepasselijke regelgeving, rechtspraak en
wetenschappelijke literatuur over een juridisch vraagstuk te vinden en toe
te
passen?
- Nodig voor de vaardighedenoefeningen in andere rechtsvakken, de
masterthesis en
de latere beroepspraktijk
Elk studiejaar bestaat uit:
- Grondslagen en hulpwetenschappen
- Juridische plichtvakken (met oefeningen)
- Vaardigheden
Grondslagen en hulpwetenschappen
Juridische plichtvakken
Vaardighedenvakken
,Juridische vaardighedenlijn
Opzoeken van juridisch bronnenmateriaal: rechtsmethodiek (Ba1)
Lezen van juridisch bronnenmateriaal: rechtsmethodiek (Ba1)
Toepassen van juridisch bronnenmateriaal
- Rechtsmethodiek (Ba1): een eenvoudig juridisch advies schrijven
- Academisch en juridisch Nederlands (Engels/Frans) (Ba1 en Ba2): correct
academisch/juridisch Nederlands
- Juridische argumentatieleer (Ba1): redeneren op basis van juridische
argumenten
- Juridisch debatteren en pleiten(Ba 2): mondelinge voortzetting
- Bachelorthesis (Ba 3): combinatie van vaardigheden in kroonstuk bachelor
- Mastermodulevakken: papers, adviezen, procedurestukken schrijven
- Masterthesis
Rechtsmethodiek
Omvat juridische heuristiek (“de leer van het vinden”) in functie van het
beantwoorden van
juridische vragen
- Juridische vraag in de meest eenvoudige vorm: wat
zegt een wet, vonnis, arrest, … over een specifieke
aangelegenheid?
o Bijvoorbeeld: Wat staat er in het ministerieel besluit van 28
oktober 2020 ‘houdende dringende maatregelen om de
verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken’ over
de verplichting om een mondmasker te dragen?
Specifiek die bron (het ministerieel besluit) zoeken
- Meeste juridische vragen zijn in de realiteit complexer: hoe kan je die
juridische vraag beantwoorden en het juridisch probleem oplossen aan de
hand van
wetgeving, rechtspraak en rechtsleer?
o Bijvoorbeeld: mag de minister wel de verplichting om een
mondmasker te dragen invoeren?
Wat zegt de wet? Wat zeggen rechtscolleges? Wat zeggen
andere juristen?
Verzamelen van het nodige bronnenmateriaal om de vraag te
beantwoorden
,Rechtsmethodiek: opbouw
Finaliteit
- Juridisch probleem kunnen identificeren in een casus en correcte
rechtsvraag formuleren
- Materiaal verzamelen binnen de drie types van rechtsbronnen
- Met het oog op het beantwoorden van de rechtsvraag
- En verwerking van het antwoord in een juridisch gemotiveerde korte
geschreven nota/advies.
, Rechtsmethodiek — WG1 — normenhiërarchie
18/02/2025
Overzicht van het objectieve recht
Wetgeving
Normenhiërachie
- Elke juridische norm ontleent rechtskracht aan een
hogere norm
o cf. Hans Kelsen: Stufenbau der Rechtsordnung
- Veronderstelt dat lagere norm in overeenstemming is
met die hogere norm
- Bij strijdigheid zal de lagere norm geen rechtskracht
hebben
- Vraag (zie later): wie kan de strijdigheid vaststellen en
sanctioneren?
