Cognitie en communicatie
Hoorcollege 2
Hoe werkt ChatGPT?
Het is niet precies bekend
Lange antwoorden:
- Large language model transformer model (=machine learning model)
ChatGPT 3:
- leert puur vervolgen op bepaalde woorden. Het werkt niet zoals google. ChatGPT
leert statistieken over woorden waardoor ze woorden achter elkaar kan plaatsen.
- Is getraind op 300+ miljard woorden
- Ontwikkelen van het model kostte 355 jaar
- Trainen van dit model kost eenmalig €15.000.000
- Telefoon kijkt 1 woord terug, ChatGPT 1000 woorden
RFHF: (Reinforcement Learning based on Human Feedback)
Mens geeft aan wat wel of een goede reactie is. Hierdoor leert de computer wat wel of geen
goede reactie is.
AI-modellen zouden niet bestaan zonder
- Mensen die teksten hebben geschreven en die hebben gepubliceerd
- Mensen die de computer leren wat wel of niet goed is
,Hoorcollege 3
Het brein draait om wat je ziet, proces is heel ingewikkeld maar gebeurt iedere seconde heel
vaak
Visuele waarneming theorieën:
Onbewuste gevolgtrekking: statistisch proces, je brein maakt onbewust gebruik van
statistische regels, gebaseerd op eerdere ervaringen in de wereld
Gestaltpsychologen: een aantal principes waardoor het brein tot een soort conclusie
komt, de principes verklaren delen van de visuele waarneming, maar niet alles want
daar is het te complex voor
Soorten illusies:
1. Fysiologische illusies: alleen werking van het oog, niet het brein
2. Cognitieve illusies: ook te maken met de werking van het brein, het brein voegt
informatie toe aan wat het oog ziet,! onbewuste gevolgtrekking!
Waarneming gezichten
Pareidolia de neiging die mensen hebben om ergens gezichten in te zien
Blok-illusie door je ogen dicht te knijpen of op grote afstand te kijken, vervagen de
blokken waardoor je 1 beeld ziet. Zie voorbeeld Lincoln in pwp
Holle gezicht-illusie mensen kunnen een hol gezicht niet waarnemen als iemand de
persoon al kent. Mensen zien het dan als een bol gezicht
Een model voor gezichtsherkenning
Structurele codering van het gezicht: wij herkennen gezichten ongeacht de oriëntatie of
uitdrukking. Vervolgens kunnen wij de identiteit en naam aan een gezicht koppelen.
Het herkennen van een lach staat los van het herkennen van iemands gezicht. Mensen
kunnen bij iedereen een emotie herkennen.
Onbekende gezichten
, Hoorcollege 4
Visuele waarneming is een cognitief proces, omdat de hersenen de informatie daadwerkelijk
gaan interpreteren.
Geluid
- Golven zijn turbulenties die zich in een medium verplaatsen (bijvoorbeeld water); ze
worden veroorzaakt door de beweging van een of meerdere objecten
- Geluid is de verplaatsing van energie in de vorm van veranderingen in de luchtdruk
(=medium). Zoals een golf in de oceaan is geluid als een golf in de lucht
- Op het moment dat je geen medium hebt, kan je geen geluid produceren (denk aan
ruimteschepen buiten de atmosfeer)
Geluid is pas nuttig als het kan worden opgevangen door een oor
Het oor bestaat uit 3 delen buiten/midden/binnen oor. Deze 3 delen moeten
samenwerken om een oor te laten werken
De akoestische informatie bereikt via het buitenoor het middenoor. Dat is in eerste instantie
bij het trommelvies. Hier komen trillingen uit voort. Deze trillingen komen tegen botjes aan
(aambeeld etc.) deze informatie wordt doorgegeven aan het binnenoor.
De reis van het geluid
- Het buitenoor verplaatst golfvormen naar het middenoor
- Het middenoor zet de akoestische informatie om in mechanisch energie d.m.v. het
trommelvlies
- Het binnenoor zet mechanische energie om in een elektrisch signaal deze kunnen
door ons brein geinterpreteerd worden
Het meeste simpele en vaste geluid
Weer te geven in een sinus.
Frequentie of wavelength (trillingen per seconde) wordt gemeten in HERTZ
Amplitude wordt gemeten in DECIBEL
Complexe periodieke signalen
Lage vs hoge frequenties
Lage frequenties zijn sterker en kunnen grotere afstanden afleggen
Kunnen zich door muren verplaatsen en bereiken je makkelijker en
op grotere afstanden
Cognitieve aspecten van geluidwaarneming
Auditieve waarnemingen zijn niet passief, want binnenkomende geluiden worden
geïnterpreteerd
- Cognitieve principes die gelden voor visuele stimulant gelden ook voor auditionele
audio
Belangrijk! Context bepaalt ook hoe we geluiden waarnemen. Denk aan het gebruik van
natuurlijke geluiden die gebruikt worden in bijvoorbeeld films.
Hoorcollege 2
Hoe werkt ChatGPT?
Het is niet precies bekend
Lange antwoorden:
- Large language model transformer model (=machine learning model)
ChatGPT 3:
- leert puur vervolgen op bepaalde woorden. Het werkt niet zoals google. ChatGPT
leert statistieken over woorden waardoor ze woorden achter elkaar kan plaatsen.
- Is getraind op 300+ miljard woorden
- Ontwikkelen van het model kostte 355 jaar
- Trainen van dit model kost eenmalig €15.000.000
- Telefoon kijkt 1 woord terug, ChatGPT 1000 woorden
RFHF: (Reinforcement Learning based on Human Feedback)
Mens geeft aan wat wel of een goede reactie is. Hierdoor leert de computer wat wel of geen
goede reactie is.
AI-modellen zouden niet bestaan zonder
- Mensen die teksten hebben geschreven en die hebben gepubliceerd
- Mensen die de computer leren wat wel of niet goed is
,Hoorcollege 3
Het brein draait om wat je ziet, proces is heel ingewikkeld maar gebeurt iedere seconde heel
vaak
Visuele waarneming theorieën:
Onbewuste gevolgtrekking: statistisch proces, je brein maakt onbewust gebruik van
statistische regels, gebaseerd op eerdere ervaringen in de wereld
Gestaltpsychologen: een aantal principes waardoor het brein tot een soort conclusie
komt, de principes verklaren delen van de visuele waarneming, maar niet alles want
daar is het te complex voor
Soorten illusies:
1. Fysiologische illusies: alleen werking van het oog, niet het brein
2. Cognitieve illusies: ook te maken met de werking van het brein, het brein voegt
informatie toe aan wat het oog ziet,! onbewuste gevolgtrekking!
Waarneming gezichten
Pareidolia de neiging die mensen hebben om ergens gezichten in te zien
Blok-illusie door je ogen dicht te knijpen of op grote afstand te kijken, vervagen de
blokken waardoor je 1 beeld ziet. Zie voorbeeld Lincoln in pwp
Holle gezicht-illusie mensen kunnen een hol gezicht niet waarnemen als iemand de
persoon al kent. Mensen zien het dan als een bol gezicht
Een model voor gezichtsherkenning
Structurele codering van het gezicht: wij herkennen gezichten ongeacht de oriëntatie of
uitdrukking. Vervolgens kunnen wij de identiteit en naam aan een gezicht koppelen.
Het herkennen van een lach staat los van het herkennen van iemands gezicht. Mensen
kunnen bij iedereen een emotie herkennen.
Onbekende gezichten
, Hoorcollege 4
Visuele waarneming is een cognitief proces, omdat de hersenen de informatie daadwerkelijk
gaan interpreteren.
Geluid
- Golven zijn turbulenties die zich in een medium verplaatsen (bijvoorbeeld water); ze
worden veroorzaakt door de beweging van een of meerdere objecten
- Geluid is de verplaatsing van energie in de vorm van veranderingen in de luchtdruk
(=medium). Zoals een golf in de oceaan is geluid als een golf in de lucht
- Op het moment dat je geen medium hebt, kan je geen geluid produceren (denk aan
ruimteschepen buiten de atmosfeer)
Geluid is pas nuttig als het kan worden opgevangen door een oor
Het oor bestaat uit 3 delen buiten/midden/binnen oor. Deze 3 delen moeten
samenwerken om een oor te laten werken
De akoestische informatie bereikt via het buitenoor het middenoor. Dat is in eerste instantie
bij het trommelvies. Hier komen trillingen uit voort. Deze trillingen komen tegen botjes aan
(aambeeld etc.) deze informatie wordt doorgegeven aan het binnenoor.
De reis van het geluid
- Het buitenoor verplaatst golfvormen naar het middenoor
- Het middenoor zet de akoestische informatie om in mechanisch energie d.m.v. het
trommelvlies
- Het binnenoor zet mechanische energie om in een elektrisch signaal deze kunnen
door ons brein geinterpreteerd worden
Het meeste simpele en vaste geluid
Weer te geven in een sinus.
Frequentie of wavelength (trillingen per seconde) wordt gemeten in HERTZ
Amplitude wordt gemeten in DECIBEL
Complexe periodieke signalen
Lage vs hoge frequenties
Lage frequenties zijn sterker en kunnen grotere afstanden afleggen
Kunnen zich door muren verplaatsen en bereiken je makkelijker en
op grotere afstanden
Cognitieve aspecten van geluidwaarneming
Auditieve waarnemingen zijn niet passief, want binnenkomende geluiden worden
geïnterpreteerd
- Cognitieve principes die gelden voor visuele stimulant gelden ook voor auditionele
audio
Belangrijk! Context bepaalt ook hoe we geluiden waarnemen. Denk aan het gebruik van
natuurlijke geluiden die gebruikt worden in bijvoorbeeld films.
