Samenvatting Consumentenrecht deel 3

Consumentenrecht deel 3: Marktpraktijken en consumentenbescherming
I: Inleiding

1.1 Een beetje geschiedenis

HISTORIEK

 Wet 14 juli 1971 (WHP = Wet Handelspraktijken bescherming)
 Wet 14 juli 1991 (WHPC = Wet Handelspraktijken en Consumentenbescherming bescherming)
 Wet 6 april 2010 betreffende Marktpraktijken en Consumentenbescherming (WMPC = Wet
Marktspraktijken en Consumentenbescherming )
o Belgische  Europese markt (internationalisering)
o Grensoverschrijdende handel en consumptie
o Uitvoering van Europese richtlijnen
 Wetboek Economisch Recht (WER), Boek VI, Wet 3 april 2013  p. 1131 - 1504
o Men is gegaan naar een decriminalisering:
 Minder strafsancties
 Administratieve sanctie om te werken aan decriminalisatie
 Bevel tot stopzetting  met dwangsom = je wordt al onderneming
veroordeelt om een bepaalde geldboete te betalen per dag dat je nalaat om
te stoppen met die activiteit.



1.2 Opbouw en doel WER

OPBOUW

 2O boeken (Romeinse cijfers)
 (Her)groeperen belangrijkste bepalingen van het Belgische economische recht
o Dus ook (bepaalde aspecten van het consumentenrecht)
 Structuur goed te begrijpen!



DOEL

 Tweeledig
1. Bescherming van de consument
2. Waarborgen van vrije concurrentie
 Liberalisme vs. interventionisme



Artikel II.2 WER

“Dit Wetboek strekt ertoe de vrijheid van ondernemen en de loyauteit van economische transacties
te verzekeren, en een hoog niveau van bescherming van de consument te waarborgen.”

Je mag geen goederen met verlies verkopen.




1

,Artikel II.3 WER

Vrijheid van ondernemen: “Iedereen is vrij om enige economische activiteit naar keuze uit te
oefenen.”



1.3 Belang van definities

 Titel 1. Algemene definities (Boek I)
o Artikel I.1 WER
 Titel 2. Definities eigen aan bepaalde boeken
o Bv. Boek VI WER: art. I.8 WER



II: Toepassingsgebied

A. Ratione Personae (wie valt onder het toepassingsgebied?)

1. ONDERNEMING

 “Iedere natuurlijke persoon die zelfstandig een beroepsactiviteit uitoefent; (a)
 Iedere rechtspersoon; (b)
 Iedere andere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid” (c)

(Lees art. I.1,1° WER)

 Sleutelelement = duurzaam uitoefent van economisch doel (>< rechtsvorm)
 Zijn dus ook “onderneming” in de zin van het WER:
o Overheidsbedrijven (bv. NMBS, bpost)
o Ziekenhuizen
o Jeugdbewegingen die bepaalde producten (bv. oliebollen) verkopen (zelfs onder
winstoogmerk)
o Vzw’s en feitelijke verenigingen (bv. volleybalclub die een kantine uitbaat)
 Enkel een onderneming kan failliet worden verklaard!



Beoefenaar van een vrij beroep (?)

“Elke onderneming wiers activiteit er hoofdzakelijk in bestaat om, op onafhankelijke wijze en onder
eigen verantwoordelijkheid, intellectuele prestaties te verrichten waarvoor een voorafgaande
opleiding en een permanente vorming is vereist en die onderworpen is aan een plichtenleer waarvan
de naleving door of krachtens een door de wet aangeduide tuchtrechtelijke instelling kan worden
afgedwongen” (lees art. I.1, 14° WER)



Is onder meer een beoefenaar van een vrij beroep:

 Advocaat
 Architect
 Boekhouder
 Dierenarts

2

,  Arts
 Gerechtsdeurwaarder
 Journalist
 Kinesist
 Logopedist
 Notaris
 Psycholoog
 Tandarts



2. CONSUMENT

“Iedere natuurlijke persoon die handelt voor doeleinden die buiten zijn handels-, bedrijfs-,
ambachts- of beroepsactiviteit vallen” (lees art. I.1, 2° WER)

 Bestemmingscriterium : je gaat kijken naar het doel waarvoor iemand handelt
 Onderneming ≠ consument



B. Ratione materiae (onder wat valt het toepassingsgebied?)

 Producten
 Goederen
o Gas, water, elektriciteit? JA ZIJN GOEDEREN
o Bouw of verkoop van een huis? NEEN, IS MEER EEN DIENST
o Digitaal: software, games, muziek? NEEN, IS EEN DIENST
 Het is wel een goed als je een DVD/ cassette koopt !
 Diensten
o Financiële instrumenten?


III: Voorlichting van de consument
A. Algemene informatieverplichting
 Lees art. VI.2 WER
 Ondergeschikte (algemene) bepaling
 Informatieplicht heeft o.m. betrekking op
1. De belangrijkste kenmerken van het product
o Voorbeeld: cassatie 15 februari 2019
2. De identiteit van de onderneming, onder meer haar
ondernemingsnummer, haar handelsnaam, het geografische
adres waar zij gevestigd is en haar telefoonnummer
o Voorbeeld bol.com
3. De totale prijs van het product , met inbegrip van
alle belastingen, en alle diensten die door de
consument verplicht moeten worden bijbetaald
o Voorbeeld Ikea




3

, 4. (6)Desgevallend, de duur van de overeenkomst, of wanneer de overeenkomst van
onbepaalde duur is of automatisch verlengd
wordt, de voorwaarden voor het opzeggen
van de overeenkomst.
o Voorbeeld Streamz
5. (7) Desgevallend, de verkoopsvoorwaarden,
rekening houdend met de door de
consument uitgedrukte behoefte aan
informatie en met het door de consument
meegedeelde of redelijkerwijze voorzienbare
gebruik
o Lees arrest Cassatie 18 juni 2021 (syllabus 111-112)
Behoudens overmacht, enkel kan verbreken mits betaling van 30% van de
overeengekomen totaalprijs.
Behoudens = behalve als


B. Prijsaanduiding
Lees art. VI.3, §1 WER m.b.t. goederen
 Schriftelijk
 Ondubbelzinnig
o Prijs zelf berekenen? MAG NIET, behalve als elementen a.d.h.v. hoe je de prijs kan
berekenen duidelijk worden aangegeven.
o Richtprijs?
 Leesbaar en goed zichtbaar (indien goederen uitgestald)
o Prijslijst aan de kassa? MAG NIET, je moet de prijs effectief op voorhand weten.


Lees art. VI.3, §2 WER m.b.t. homogene diensten
Homogene diensten = vaste prijs die op voorhand wordt
afgesproken.
( art. I.8, 1° WER*)
 Schriftelijk
 Leesbaar
 Goed zichtbaar
 Ondubbelzinnig

 Strafsanctie: geldboete 26 – 10.000 euro (niveau 2)

o Zie artikel XV.83 WER

Niet homogene dienst:
- Keuken op maat laten maken
- Kast op maat laten maken
- …




4