Inhoud
Hoofdstuk 1: processen en procesmanagement...................................................................................2
Hoofdstuk 2: Processen herkennen.......................................................................................................7
Hoofdstuk 3: processen analyseren.....................................................................................................10
Hoofdstuk 4: processen ontwerpen.....................................................................................................14
Hoofdstuk 5: processen implementeren.............................................................................................18
Leanmanagement I (lesmateriaal).......................................................................................................21
Leanmanagement II (lesmateriaal)......................................................................................................24
Changemanagement (beperkte samenvatting)...................................................................................26
Extra: schematisch overzicht leanmanagement..................................................................................30
Extra: schematisch overzicht change management (lesmateriaal)......................................................34
Bibliografie...........................................................................................................................................35
unoconv_2950696183.docx Jessica De Gendt
OLOD Process & Lean Management – Academiejaar 22-23 Pagina 1 van 35
,Hoofdstuk 1: processen en procesmanagement
1.1. Processen zijn overal
Waar zorgt procesmanagement voor?
Op elkaar afstemmen van processen
Verbeteren van processen
1.2. Wat zijn processen?
Wat zijn de kenmerken van een proces? (7)
Fasen (processtappen)
Proces (opeenvolging van gebeurtenissen)
Input/output (gewenst: patiënt die beter wordt of ongewenst: het eindproduct voldoet niet
aan de kwaliteitsnormen)
Dynamisch (nooit statisch en verandert per definitie altijd)
Transformatie (tijdens het proces treedt een verandering op)
Bijv. water is eerst vloeibaar en daarna gasvormig
Continue en discontinue (een proces dat nooit stopt (bv. energiecentrale) en assemblage
van een fiets (samenvoegen van verschillende onderdelen: onderdeel per onderdeel
makkelijker processtappen te benoemen)
Natuurlijk en onnatuurlijk (van rups naar vlinder en met hulp van mensen, materialen,
middelen, bv productieproces)
Wat is het verschil tussen een proces en een deelproces
Een proces: je zet alle processtappen achter elkaar
Een deelproces: een processtap opknippen in delen (maakt deel uit van een groter proces)
Geef hiervan een voorbeeld
Proces schoonmaken auto:
wassen wasstraat > velgen reinigen > ontvetten ramen buitenkant > stofzuigen binnenkant..
Deelproces wassen auto (wassen wasstraat):
wassen binnenkant > wassen buitenkant
Deelproces velgen reinigen:
aanbrengen ontvetter > schrobben > afspoelen > oppoetsen
Hoe worden de plaatjes van de processchema’s genoemd?
Chevron-schema’s (Amerikaans oliebedrijf waarbij gelijkenis met hun logo)
Wat wil men zeggen met verschillende aggregatieniveaus + illustratie?
unoconv_2950696183.docx Jessica De Gendt
OLOD Process & Lean Management – Academiejaar 22-23 Pagina 2 van 35
,Dat je op verschillende niveaus of schalen naar processen kan kijken
Op een hoog aggregatieniveau kijken: bijv verkoopproces/ opleiding ORM
Op een laag aggregatieniveau kijken: bijv reinigen van velgen/ een opleidingsonderdeel
Wat zijn de verschillende aggregatieniveaus in de bedrijfswereld?
Brancheniveau
Bedrijfstakniveau
Organisatieniveau
Afdelingsniveau
Procesniveau
Deelprocesniveau
schema + oef aggregatieniveaus
Wat is het voordeel van op verschillende niveaus te kijken en van een hoog aggregatieniveau in te
zoomen naar een steeds lager niveau?
Op elk niveau zie je relaties of problemen die je op een ander niveau niet ziet, zo kom je tot de kern
van het probleem en de oorzaak ervan
Hoe noemt de techniek die dwingt naar verschillende aggregatieniveaus binnen een proces te kijken
en leg uit.
De blackboxbenadering:
processen of deelprocessen worden als een zwarte doos beschouwd waarbij alleen gezien wordt wat
er ingaat en wat er uitkomt.
Soms wordt er bijv te weinig input gegeven
Wat is transformatie?
Transformatie heeft te maken met het overgaan van de ene vorm in de andere vorm
Op welke manieren kan transformatie plaatsvinden?
Het veranderen van de uiterlijke vorm
Bv productie van een auto bij Volvo
Het veranderen van de chemische aard
Bv van grondstoffen verf maken
Verplaatsing
Bv een product in een fabriek van punt A naar B brengen
Opslag
Bv waardetoevoeging door opslag: vlees in een koelcel bewaren
Behandeling
Bv bij een kinesist of tandarts
Hoe kan je de omgeving van een proces definiëren?
Al wat buiten het proces ligt, maar wel invloed op het proces heeft of beïnvloed wordt door het
proces
unoconv_2950696183.docx Jessica De Gendt
OLOD Process & Lean Management – Academiejaar 22-23 Pagina 3 van 35
, Waarin is de omgeving van het proces onderverdeeld?
Directe omgeving
Hierop kan de procesmanager invloed uitoefenen
Beide omgevingen hebben invloed op het proces
Indirecte omgeving
Hierop kan de procesmanager geen invloed uitoefenen (opvolgen en tijdig op inspelen)
Beide omgevingen hebben invloed op het proces
Wie vormen een belangrijk onderdeel in de omgeving van een proces?
De stakeholders: elke belanghebbende die tot de directe omgeving behoort
Wat is belangrijk om te achterhalen tijdens een stakeholderanalyse?
Wie is bij het proces betrokken (direct en indirect)?
Wat zijn hun rollen?
Wat zijn hun belangen?
Wie zijn probleemeigenaren?
Wat behoort tot de omgeving?
Wat zijn omgevingsinvloeden?
3.1. Procesmanagement
Wat is procesmanagement?
Enerzijds het herkennen, analyseren, ontwerpen, implementeren en aansturen van processen;
Anderzijds het beïnvloeden en communiceren van processen
Wat zijn de overeenkomsten van de verschillende stappen, ongeacht waar toegepast (in een
productieomgeving, maar ook doorvoeren van een reorganisatie, ontwikkeling van een nieuw
product, …).
Wat zijn de verschillende aspecten van procesmanagement?
Organisatie
Bijv. organiseren van processen en menselijk kapitaal
Normen en regels
Bijv. bepaalde kwaliteitsstandaarden
Input en output
Beheersing van wat er in gaat en wat er uit komt
Informatie en communicatie
Informatie over het te besturen proces
Tijd
De ene processtap is bijvoorbeeld afhankelijk van de andere
Plaats
Waar laat je iets plaatsvinden en waarom
unoconv_2950696183.docx Jessica De Gendt
OLOD Process & Lean Management – Academiejaar 22-23 Pagina 4 van 35
Hoofdstuk 1: processen en procesmanagement...................................................................................2
Hoofdstuk 2: Processen herkennen.......................................................................................................7
Hoofdstuk 3: processen analyseren.....................................................................................................10
Hoofdstuk 4: processen ontwerpen.....................................................................................................14
Hoofdstuk 5: processen implementeren.............................................................................................18
Leanmanagement I (lesmateriaal).......................................................................................................21
Leanmanagement II (lesmateriaal)......................................................................................................24
Changemanagement (beperkte samenvatting)...................................................................................26
Extra: schematisch overzicht leanmanagement..................................................................................30
Extra: schematisch overzicht change management (lesmateriaal)......................................................34
Bibliografie...........................................................................................................................................35
unoconv_2950696183.docx Jessica De Gendt
OLOD Process & Lean Management – Academiejaar 22-23 Pagina 1 van 35
,Hoofdstuk 1: processen en procesmanagement
1.1. Processen zijn overal
Waar zorgt procesmanagement voor?
Op elkaar afstemmen van processen
Verbeteren van processen
1.2. Wat zijn processen?
Wat zijn de kenmerken van een proces? (7)
Fasen (processtappen)
Proces (opeenvolging van gebeurtenissen)
Input/output (gewenst: patiënt die beter wordt of ongewenst: het eindproduct voldoet niet
aan de kwaliteitsnormen)
Dynamisch (nooit statisch en verandert per definitie altijd)
Transformatie (tijdens het proces treedt een verandering op)
Bijv. water is eerst vloeibaar en daarna gasvormig
Continue en discontinue (een proces dat nooit stopt (bv. energiecentrale) en assemblage
van een fiets (samenvoegen van verschillende onderdelen: onderdeel per onderdeel
makkelijker processtappen te benoemen)
Natuurlijk en onnatuurlijk (van rups naar vlinder en met hulp van mensen, materialen,
middelen, bv productieproces)
Wat is het verschil tussen een proces en een deelproces
Een proces: je zet alle processtappen achter elkaar
Een deelproces: een processtap opknippen in delen (maakt deel uit van een groter proces)
Geef hiervan een voorbeeld
Proces schoonmaken auto:
wassen wasstraat > velgen reinigen > ontvetten ramen buitenkant > stofzuigen binnenkant..
Deelproces wassen auto (wassen wasstraat):
wassen binnenkant > wassen buitenkant
Deelproces velgen reinigen:
aanbrengen ontvetter > schrobben > afspoelen > oppoetsen
Hoe worden de plaatjes van de processchema’s genoemd?
Chevron-schema’s (Amerikaans oliebedrijf waarbij gelijkenis met hun logo)
Wat wil men zeggen met verschillende aggregatieniveaus + illustratie?
unoconv_2950696183.docx Jessica De Gendt
OLOD Process & Lean Management – Academiejaar 22-23 Pagina 2 van 35
,Dat je op verschillende niveaus of schalen naar processen kan kijken
Op een hoog aggregatieniveau kijken: bijv verkoopproces/ opleiding ORM
Op een laag aggregatieniveau kijken: bijv reinigen van velgen/ een opleidingsonderdeel
Wat zijn de verschillende aggregatieniveaus in de bedrijfswereld?
Brancheniveau
Bedrijfstakniveau
Organisatieniveau
Afdelingsniveau
Procesniveau
Deelprocesniveau
schema + oef aggregatieniveaus
Wat is het voordeel van op verschillende niveaus te kijken en van een hoog aggregatieniveau in te
zoomen naar een steeds lager niveau?
Op elk niveau zie je relaties of problemen die je op een ander niveau niet ziet, zo kom je tot de kern
van het probleem en de oorzaak ervan
Hoe noemt de techniek die dwingt naar verschillende aggregatieniveaus binnen een proces te kijken
en leg uit.
De blackboxbenadering:
processen of deelprocessen worden als een zwarte doos beschouwd waarbij alleen gezien wordt wat
er ingaat en wat er uitkomt.
Soms wordt er bijv te weinig input gegeven
Wat is transformatie?
Transformatie heeft te maken met het overgaan van de ene vorm in de andere vorm
Op welke manieren kan transformatie plaatsvinden?
Het veranderen van de uiterlijke vorm
Bv productie van een auto bij Volvo
Het veranderen van de chemische aard
Bv van grondstoffen verf maken
Verplaatsing
Bv een product in een fabriek van punt A naar B brengen
Opslag
Bv waardetoevoeging door opslag: vlees in een koelcel bewaren
Behandeling
Bv bij een kinesist of tandarts
Hoe kan je de omgeving van een proces definiëren?
Al wat buiten het proces ligt, maar wel invloed op het proces heeft of beïnvloed wordt door het
proces
unoconv_2950696183.docx Jessica De Gendt
OLOD Process & Lean Management – Academiejaar 22-23 Pagina 3 van 35
, Waarin is de omgeving van het proces onderverdeeld?
Directe omgeving
Hierop kan de procesmanager invloed uitoefenen
Beide omgevingen hebben invloed op het proces
Indirecte omgeving
Hierop kan de procesmanager geen invloed uitoefenen (opvolgen en tijdig op inspelen)
Beide omgevingen hebben invloed op het proces
Wie vormen een belangrijk onderdeel in de omgeving van een proces?
De stakeholders: elke belanghebbende die tot de directe omgeving behoort
Wat is belangrijk om te achterhalen tijdens een stakeholderanalyse?
Wie is bij het proces betrokken (direct en indirect)?
Wat zijn hun rollen?
Wat zijn hun belangen?
Wie zijn probleemeigenaren?
Wat behoort tot de omgeving?
Wat zijn omgevingsinvloeden?
3.1. Procesmanagement
Wat is procesmanagement?
Enerzijds het herkennen, analyseren, ontwerpen, implementeren en aansturen van processen;
Anderzijds het beïnvloeden en communiceren van processen
Wat zijn de overeenkomsten van de verschillende stappen, ongeacht waar toegepast (in een
productieomgeving, maar ook doorvoeren van een reorganisatie, ontwikkeling van een nieuw
product, …).
Wat zijn de verschillende aspecten van procesmanagement?
Organisatie
Bijv. organiseren van processen en menselijk kapitaal
Normen en regels
Bijv. bepaalde kwaliteitsstandaarden
Input en output
Beheersing van wat er in gaat en wat er uit komt
Informatie en communicatie
Informatie over het te besturen proces
Tijd
De ene processtap is bijvoorbeeld afhankelijk van de andere
Plaats
Waar laat je iets plaatsvinden en waarom
unoconv_2950696183.docx Jessica De Gendt
OLOD Process & Lean Management – Academiejaar 22-23 Pagina 4 van 35
