1
Samenvatting: Functionele Anatomie:
Thorax en Thoracale Organen:
Thorax:
• Omvat:
o Muscoskeletale thoraxwand
▪ Bestaat uit:
• Skelet (ribben)
• Spieren (tussenribspieren of mm. intercostales)
o Thoraxholte of cavum thoracis
▪ Bevat 2 pleuraholten omgeven door de pleura
▪ Bevat mediastinum
• Cilindervormig van structuur met 2 openingen
o Bovenste opening is kleiner als onderste opening
▪ Respectievelijk
apertura thoracis
superior en inferior
Apertura thoracis superior:
• Achterste grens loopt gelijk met de T1-wervel
o Zal 2 wervels hoger liggen dan de
voorste grens
• Voorste grens loopt gelijk met manubrium sterni
o Bovenste deel van sternum
• Laterale grens loopt gelijk met 1ste rib
• Structuren doorheen de opening
o Zie verder
Apertura thoracis inferior:
• Onderste thoraxopening afgesloten
door het diafragma
o Structuren die naar het abdomen lopen
zullen gebruikmaken van speciale doorgangen
(zie verder)
▪ Bijvoorbeeld:
• Foramen vena cava
• Hiatus oesophagus
• Diafragma is de belangrijkste ademhalingsspier
Functionele Anatomie: Thorax en Thoracale Organen:
, 2
Pleura en pleuraholten:
• Pleura of longvliezen zijn een dubbele membraan dat de longen zal omgeven
o Lamina parietalis zal het vlies zijn tegen de wand
o Lamina visceralis zal het vlies zijn tegen de long
• Holte tussen de 2 lamina is de pleuraholte
• Linkerzijde zal kleiner zijn dan de rechterzijde
o Ruimte nodig voor het hart
Mediastinum:
• Ruimte tussen de 2 pleura
• Zal in de grote ruimten opgedeeld worden
o Mediastinum superius en inferius gescheiden door denkbeeldige lijn van angulus
sterni naar wervelniveau T4-T5
• Mediastinum superius:
o Gelegen boven de angulus sterni
o Bevat arcus aortae en
oesophagus
• Mediastinum inferius:
o Gelegen onder de angulus sterni
o Onderverdeeld in:
▪ Mediastinum anterius
• Klein en smal
• Bevat thymus
▪ Mediastinum medium
• Grootste ruimte
• Bevat hart en
pericard
▪ Mediastinum posterius
• Kleinere ruimte
• Bevat aorta descendens en oesophagus
Angulus sterni:
• Overgang van manubrium sterni naar corpus sterni
• Belangrijk referentiepunt
o Zie verder
Ossa thoracis:
• Beenderige thoraxwand
• Zal bestaan uit:
o Sternum of borstbeen
o 12 thoracale wervels
o 12 paar ribben of costae
Functionele Anatomie: Thorax en Thoracale Organen:
, 3
Costae:
• Ribben zullen gewrichten vormen met de thoracale wervels en
het sternum
• 2 types ribben:
o 7 paar costae verae of echte ribben
o 5 paar costae spuriae of valse ribben
Costae verae:
• Rib I tot en met rib VII
• Zullen verbonden zijn op het sternum met het cartilago costalis
o Gewrichten zijn rechtstreeks verbonden
Costae spuriae:
• Rib VIII tot en met rib XII
• Zullen niet rechtstreeks verbonden zijn op het sternum
o Rib VIII tot en met X zijn verbonden via de arcus
costalis
o Rib XI en XII staan los van het sternum
▪ 2 costae fluctuantes of zwevende ribben
Sternum:
• Bestaat uit 3 verschillende onderdelen:
o Manubrium sterni
o Corpus sterni
o Processus xiphoideus
• Manubrium sterni heeft meerdere inkepingen
o Incisura jugularis op de mediaan van het sternum
o Incisura clavicularis op de laterale zijde
▪ Gewrichtsoppervlak tussen clavicula en
sternum
o Incisura costales
▪ Gewrichtsoppervlak voor de rib I en II
• Overgang tussen manubrium en corpus is angulus sterni
o Locatie van denkbeeldige scheidingslijn tussen de mediastinum ruimtes
o Bevat gewrichtsoppervlak van rib II
o Klinische referentie voor het lokaliseren van de 2de intercostale ruimte en splitsing
van de trachea
• Corpus sterni bevat de incisura costales voor rib II tot en met rib VII
• Processus xiphoideus bevat gewrichtsoppervlak voor rib VII
Functionele Anatomie: Thorax en Thoracale Organen:
, 4
Bouw van vertebra:
• Anterior gelegen wervellichaam:
o Corpus vertebrae
o Draagt het lichaamsgewicht
o Omsluit samen met arcus het foramen vertebrale
• Posterior gelegen wervelboog:
o Arcus vertebrae
o Omsluit samen met corpus het foramen vertebrale
• Opeenstapeling van wervels en foramina vertebrales
o Ontstaan van canalis vertebralis, waarin het medulla spinalis ligt
• Discus intervertebralis:
o Zorgt er voor dat wervellichamen met elkaar in verbinding staan
o Tussenwervelschijf
Arcus vertebrae:
• Gevormd door een linker en rechter lamina arcus vertebrae
• Hangt vast aan het wervellichaam
o Door middel van pediculus arcus vertebrae
• Loopt puntvormig naar achter (naar elkaar toegroeien van de lamina arcus vertebrae)
o Vormen van processus spinosus te vormen
Uitsteeksels van de wervel:
• Processus transversi:
o 2 dwarsuitsteeksels naar lateraal
• Processus articulares superiores:
o 2 gewrichtsuitsteeksels naar boven
• Processus articulares inferiores:
o 2 gewrichtsuitsteeksels naar beneden
• Articulatio zygapophysialis:
o Bovenste en onderste gewrichtsuitsteeksel van 2 opeenvolgende wervels staan in
verbinding met elkaar door middel van dit facetgewricht
Groeven in de vertebra:
• Boven en onder de pediculus zijn langs weerszijden 2 opvallende groeven
o Incisura vertebralis superior, kleinere groeve
o Incisura vertebralis inferior, diepere groeve
• Groeven vormen bij 2 opeenvolgende wervels de bilaterale foramina intervertebralia
o Nervi spinales verlaten hier het wervelkanaal
▪ Dikke wortel is radix ventralis
▪ Dunne wortel is radix dorsalis
Functionele Anatomie: Thorax en Thoracale Organen:
Samenvatting: Functionele Anatomie:
Thorax en Thoracale Organen:
Thorax:
• Omvat:
o Muscoskeletale thoraxwand
▪ Bestaat uit:
• Skelet (ribben)
• Spieren (tussenribspieren of mm. intercostales)
o Thoraxholte of cavum thoracis
▪ Bevat 2 pleuraholten omgeven door de pleura
▪ Bevat mediastinum
• Cilindervormig van structuur met 2 openingen
o Bovenste opening is kleiner als onderste opening
▪ Respectievelijk
apertura thoracis
superior en inferior
Apertura thoracis superior:
• Achterste grens loopt gelijk met de T1-wervel
o Zal 2 wervels hoger liggen dan de
voorste grens
• Voorste grens loopt gelijk met manubrium sterni
o Bovenste deel van sternum
• Laterale grens loopt gelijk met 1ste rib
• Structuren doorheen de opening
o Zie verder
Apertura thoracis inferior:
• Onderste thoraxopening afgesloten
door het diafragma
o Structuren die naar het abdomen lopen
zullen gebruikmaken van speciale doorgangen
(zie verder)
▪ Bijvoorbeeld:
• Foramen vena cava
• Hiatus oesophagus
• Diafragma is de belangrijkste ademhalingsspier
Functionele Anatomie: Thorax en Thoracale Organen:
, 2
Pleura en pleuraholten:
• Pleura of longvliezen zijn een dubbele membraan dat de longen zal omgeven
o Lamina parietalis zal het vlies zijn tegen de wand
o Lamina visceralis zal het vlies zijn tegen de long
• Holte tussen de 2 lamina is de pleuraholte
• Linkerzijde zal kleiner zijn dan de rechterzijde
o Ruimte nodig voor het hart
Mediastinum:
• Ruimte tussen de 2 pleura
• Zal in de grote ruimten opgedeeld worden
o Mediastinum superius en inferius gescheiden door denkbeeldige lijn van angulus
sterni naar wervelniveau T4-T5
• Mediastinum superius:
o Gelegen boven de angulus sterni
o Bevat arcus aortae en
oesophagus
• Mediastinum inferius:
o Gelegen onder de angulus sterni
o Onderverdeeld in:
▪ Mediastinum anterius
• Klein en smal
• Bevat thymus
▪ Mediastinum medium
• Grootste ruimte
• Bevat hart en
pericard
▪ Mediastinum posterius
• Kleinere ruimte
• Bevat aorta descendens en oesophagus
Angulus sterni:
• Overgang van manubrium sterni naar corpus sterni
• Belangrijk referentiepunt
o Zie verder
Ossa thoracis:
• Beenderige thoraxwand
• Zal bestaan uit:
o Sternum of borstbeen
o 12 thoracale wervels
o 12 paar ribben of costae
Functionele Anatomie: Thorax en Thoracale Organen:
, 3
Costae:
• Ribben zullen gewrichten vormen met de thoracale wervels en
het sternum
• 2 types ribben:
o 7 paar costae verae of echte ribben
o 5 paar costae spuriae of valse ribben
Costae verae:
• Rib I tot en met rib VII
• Zullen verbonden zijn op het sternum met het cartilago costalis
o Gewrichten zijn rechtstreeks verbonden
Costae spuriae:
• Rib VIII tot en met rib XII
• Zullen niet rechtstreeks verbonden zijn op het sternum
o Rib VIII tot en met X zijn verbonden via de arcus
costalis
o Rib XI en XII staan los van het sternum
▪ 2 costae fluctuantes of zwevende ribben
Sternum:
• Bestaat uit 3 verschillende onderdelen:
o Manubrium sterni
o Corpus sterni
o Processus xiphoideus
• Manubrium sterni heeft meerdere inkepingen
o Incisura jugularis op de mediaan van het sternum
o Incisura clavicularis op de laterale zijde
▪ Gewrichtsoppervlak tussen clavicula en
sternum
o Incisura costales
▪ Gewrichtsoppervlak voor de rib I en II
• Overgang tussen manubrium en corpus is angulus sterni
o Locatie van denkbeeldige scheidingslijn tussen de mediastinum ruimtes
o Bevat gewrichtsoppervlak van rib II
o Klinische referentie voor het lokaliseren van de 2de intercostale ruimte en splitsing
van de trachea
• Corpus sterni bevat de incisura costales voor rib II tot en met rib VII
• Processus xiphoideus bevat gewrichtsoppervlak voor rib VII
Functionele Anatomie: Thorax en Thoracale Organen:
, 4
Bouw van vertebra:
• Anterior gelegen wervellichaam:
o Corpus vertebrae
o Draagt het lichaamsgewicht
o Omsluit samen met arcus het foramen vertebrale
• Posterior gelegen wervelboog:
o Arcus vertebrae
o Omsluit samen met corpus het foramen vertebrale
• Opeenstapeling van wervels en foramina vertebrales
o Ontstaan van canalis vertebralis, waarin het medulla spinalis ligt
• Discus intervertebralis:
o Zorgt er voor dat wervellichamen met elkaar in verbinding staan
o Tussenwervelschijf
Arcus vertebrae:
• Gevormd door een linker en rechter lamina arcus vertebrae
• Hangt vast aan het wervellichaam
o Door middel van pediculus arcus vertebrae
• Loopt puntvormig naar achter (naar elkaar toegroeien van de lamina arcus vertebrae)
o Vormen van processus spinosus te vormen
Uitsteeksels van de wervel:
• Processus transversi:
o 2 dwarsuitsteeksels naar lateraal
• Processus articulares superiores:
o 2 gewrichtsuitsteeksels naar boven
• Processus articulares inferiores:
o 2 gewrichtsuitsteeksels naar beneden
• Articulatio zygapophysialis:
o Bovenste en onderste gewrichtsuitsteeksel van 2 opeenvolgende wervels staan in
verbinding met elkaar door middel van dit facetgewricht
Groeven in de vertebra:
• Boven en onder de pediculus zijn langs weerszijden 2 opvallende groeven
o Incisura vertebralis superior, kleinere groeve
o Incisura vertebralis inferior, diepere groeve
• Groeven vormen bij 2 opeenvolgende wervels de bilaterale foramina intervertebralia
o Nervi spinales verlaten hier het wervelkanaal
▪ Dikke wortel is radix ventralis
▪ Dunne wortel is radix dorsalis
Functionele Anatomie: Thorax en Thoracale Organen:
