Hoofdstuk 15: Landschap gevormd door stromend water
p.500 Erosie, transportatie en sedimentatie
Denudatie is het totale proces van afbraak van gesteenten en transport naar de zee door bewegende
media. Omvat ook verwering en massabewegingen. Door stromend water, golven, ijs en wind.
(Erosie, transport en sedimentatie.)
Erosieve landschappen; Landvormen gecreëerd door het wegslijten van gesteente.
Depositie landschappen; Landvormen die gevormd zijn door het afzetten (sedimentatie) van
gesteenten en mineralen. (fan, floodplain)
Erosie op hellingen
• Wegspoelen van gronddeeltjes op hellingen. Bij evenwicht afvoer en nieuw materiaal:
geologische norm.
• Waar grond sneller verdwijnt dan ontstaat: versnelde erosie; vaak gevolg van gebrek
aan/weghalen vegetatie.
Het verschil tussen erosie en bodemerosie; de laatste wordt veroorzaakt door menselijk handelen.
Bij weinig/geen vegetatie; spaterosie gronddeeltjes helling afwaarts + kleine deeltjes in poriën
dichtslaan bodemminder infiltratie meer afspoeling erosie neemt toe
• Sheet-erosie= niet geconcentreerde afstroming, als een filmlaag over een helling
• Rill erosie= kleine geulen, vaak parallel. Niet blijvend, verdwijnen jaarlijks.
kunnen uitgroeien tot geulen (gullies, zie fig. 15.3)
Insnijden van sheet naar
rills naar gullies
Fluviale of rivierlandschappen; Landschappen die zijn gevormd door fluviale processen, stromen van
water over land of door rivieren.
• Colluvium: opeenhoping van helling afwaarts aangespoeld materiaal.
• Alluvium: afzettingen door rivieren en beken.
• Badlands: vrijwel onbegroeid gebied dat door watererosie sterk is versneden.
Bij het naar beneden stromen worden de meegevoerde deeltjes naar grootte gesorteerd.
Vegetatie reduceert erosie enorm.
p.502 Sedimentlast
We gebruiken sedimentlast om erosie in een open en in een begroeid terrein met elkaar te
vergelijken (in ton per are per jaar). Slechte verzorging van het land (ontbossing bijvoorbeeld) kan de
erosie van een terrein vertienvoudigen.
p.504 Riviererosie
• Hydraulisch: door kracht stromend water wordt materiaal meegenomen, dat op zijn beurt
ook eroderend werkt.
1
Fysische Geografie Samenvatting hoofdstuk 15: Rivieren
p.500 Erosie, transportatie en sedimentatie
Denudatie is het totale proces van afbraak van gesteenten en transport naar de zee door bewegende
media. Omvat ook verwering en massabewegingen. Door stromend water, golven, ijs en wind.
(Erosie, transport en sedimentatie.)
Erosieve landschappen; Landvormen gecreëerd door het wegslijten van gesteente.
Depositie landschappen; Landvormen die gevormd zijn door het afzetten (sedimentatie) van
gesteenten en mineralen. (fan, floodplain)
Erosie op hellingen
• Wegspoelen van gronddeeltjes op hellingen. Bij evenwicht afvoer en nieuw materiaal:
geologische norm.
• Waar grond sneller verdwijnt dan ontstaat: versnelde erosie; vaak gevolg van gebrek
aan/weghalen vegetatie.
Het verschil tussen erosie en bodemerosie; de laatste wordt veroorzaakt door menselijk handelen.
Bij weinig/geen vegetatie; spaterosie gronddeeltjes helling afwaarts + kleine deeltjes in poriën
dichtslaan bodemminder infiltratie meer afspoeling erosie neemt toe
• Sheet-erosie= niet geconcentreerde afstroming, als een filmlaag over een helling
• Rill erosie= kleine geulen, vaak parallel. Niet blijvend, verdwijnen jaarlijks.
kunnen uitgroeien tot geulen (gullies, zie fig. 15.3)
Insnijden van sheet naar
rills naar gullies
Fluviale of rivierlandschappen; Landschappen die zijn gevormd door fluviale processen, stromen van
water over land of door rivieren.
• Colluvium: opeenhoping van helling afwaarts aangespoeld materiaal.
• Alluvium: afzettingen door rivieren en beken.
• Badlands: vrijwel onbegroeid gebied dat door watererosie sterk is versneden.
Bij het naar beneden stromen worden de meegevoerde deeltjes naar grootte gesorteerd.
Vegetatie reduceert erosie enorm.
p.502 Sedimentlast
We gebruiken sedimentlast om erosie in een open en in een begroeid terrein met elkaar te
vergelijken (in ton per are per jaar). Slechte verzorging van het land (ontbossing bijvoorbeeld) kan de
erosie van een terrein vertienvoudigen.
p.504 Riviererosie
• Hydraulisch: door kracht stromend water wordt materiaal meegenomen, dat op zijn beurt
ook eroderend werkt.
1
Fysische Geografie Samenvatting hoofdstuk 15: Rivieren
