Samenvatting Mondziekten, kaak- en aangezichtschirurgie
H16 Tandletsels
16.1 Inleiding
Trauma aangezicht: letsel aan weke delen, tanden, procussus alveolaris en kaakbot. Dento-alveolair trauma =
letsel aan tanden/tandkas en de processus alveolaris niet naar kaakchirurg verwijzen kan door ta
behandeld worden.
- Als er uitgebreide intra- of extraorale verwondingen zijn, een kaakfractuur, aspiratie van deel/geheel
element of neurologisch lijden kaakchirurg of SEH
- Patiënt moet dan horizontaal vervoerd worden verplaatsing vreemd lichaam voorkomen.
16.2 Huid- en slijmvliesletsel
Beperkt letsel van mondslijmvlies geen behandeling nodig. Tand
door lip? Fragmentjes kunnen in de tand zitten palpatie en inspectie
na anesthesie, er kan evetueel een X-ray gemaakt worden. Wanneer de
fragmentjes niet weggehaald worden: pussende wond fragmentjes
moeten direct uit de wond gehaald worden.
Grote en diepe wonden (ook tong) behandeling! Onder lokale
anesthesie, bij kinderen onder narcose. De behandeling houdt het
volgende in:
- Inspectie, eventueel uitborstelen en reinigen van de wond
fysiologisch zout, 1,5% H2O2 of CHX-zeep (wondtoilet).
- Primair sluiten van de wond, bij diepe wond: sluiten in
meerdere lagen (met oplosbare hechtingen).
Alleen wekendelen letsels? geen AB!
16.3 Tetanusvaccinatie
Bij verwondingen altijd de laatste tetanusvaccinatie nagaan (zie de tabel)! Intraorale wonden kunnen
gecontamineerd zijn met Clostridium tetani-sporen en in NL zijn er mensen die een onvolledige immuniteit
hebben (jeugd niet in NL hebben doorgebracht, andere levensovertuiging dan vaccinatieprogramma, laatste
tetanusvaccinatie meer dan 10 jaar geleden).
Tabel 16.1 Beslissingsschema voor tetnausvaccinatie bij verwondingen
Bij volledig geïmmuniseerde (geboren na 1953 en vallend onder het landelijk vaccinatieprogramma)
- Bij goede wondcondities
o Laatste vaccinatie korter geleden dan 1 jaar. Geen profylaxe nodig
o Laatste vaccinatie langer geleden dan 1 jaar, maar korter dan 10 jaar: eenmalige booster
0,5 ml TFT, intramusculair
o Laatste vaccinatie langer geleden dan 10 jaar: beschouwen als niet-geïmmuniseerd: 0,5 ml
TFT, intramusculair (tweemaal later herhalen) en 250 IE MATIG
- Bij slechte wondcondities: als boven en tevens 250 IE MATIG, intramusculair
Bij niet-geïmmuniseerden (geboren voor 1953 en/of laatste vaccinatie langer dan 15 jaar geleden): 0,5 ml
TFT, intramusculair (tweemaal later herhalen) en 250 IE MATIG, intramusculair
TFT: tetanusfosfaattoxoïd (actieve immunisatie)
MATIG: menselijk antitetanusimmunoglobine (passieve immunisatie)
IE: internationale eenheden
NB: bij tegelijkertijd toedienen van TFT en MATIG mogen de injectieplaatsen niet in dezelfde extremiteit
worden gekozen.
H16 Tandletsels
16.1 Inleiding
Trauma aangezicht: letsel aan weke delen, tanden, procussus alveolaris en kaakbot. Dento-alveolair trauma =
letsel aan tanden/tandkas en de processus alveolaris niet naar kaakchirurg verwijzen kan door ta
behandeld worden.
- Als er uitgebreide intra- of extraorale verwondingen zijn, een kaakfractuur, aspiratie van deel/geheel
element of neurologisch lijden kaakchirurg of SEH
- Patiënt moet dan horizontaal vervoerd worden verplaatsing vreemd lichaam voorkomen.
16.2 Huid- en slijmvliesletsel
Beperkt letsel van mondslijmvlies geen behandeling nodig. Tand
door lip? Fragmentjes kunnen in de tand zitten palpatie en inspectie
na anesthesie, er kan evetueel een X-ray gemaakt worden. Wanneer de
fragmentjes niet weggehaald worden: pussende wond fragmentjes
moeten direct uit de wond gehaald worden.
Grote en diepe wonden (ook tong) behandeling! Onder lokale
anesthesie, bij kinderen onder narcose. De behandeling houdt het
volgende in:
- Inspectie, eventueel uitborstelen en reinigen van de wond
fysiologisch zout, 1,5% H2O2 of CHX-zeep (wondtoilet).
- Primair sluiten van de wond, bij diepe wond: sluiten in
meerdere lagen (met oplosbare hechtingen).
Alleen wekendelen letsels? geen AB!
16.3 Tetanusvaccinatie
Bij verwondingen altijd de laatste tetanusvaccinatie nagaan (zie de tabel)! Intraorale wonden kunnen
gecontamineerd zijn met Clostridium tetani-sporen en in NL zijn er mensen die een onvolledige immuniteit
hebben (jeugd niet in NL hebben doorgebracht, andere levensovertuiging dan vaccinatieprogramma, laatste
tetanusvaccinatie meer dan 10 jaar geleden).
Tabel 16.1 Beslissingsschema voor tetnausvaccinatie bij verwondingen
Bij volledig geïmmuniseerde (geboren na 1953 en vallend onder het landelijk vaccinatieprogramma)
- Bij goede wondcondities
o Laatste vaccinatie korter geleden dan 1 jaar. Geen profylaxe nodig
o Laatste vaccinatie langer geleden dan 1 jaar, maar korter dan 10 jaar: eenmalige booster
0,5 ml TFT, intramusculair
o Laatste vaccinatie langer geleden dan 10 jaar: beschouwen als niet-geïmmuniseerd: 0,5 ml
TFT, intramusculair (tweemaal later herhalen) en 250 IE MATIG
- Bij slechte wondcondities: als boven en tevens 250 IE MATIG, intramusculair
Bij niet-geïmmuniseerden (geboren voor 1953 en/of laatste vaccinatie langer dan 15 jaar geleden): 0,5 ml
TFT, intramusculair (tweemaal later herhalen) en 250 IE MATIG, intramusculair
TFT: tetanusfosfaattoxoïd (actieve immunisatie)
MATIG: menselijk antitetanusimmunoglobine (passieve immunisatie)
IE: internationale eenheden
NB: bij tegelijkertijd toedienen van TFT en MATIG mogen de injectieplaatsen niet in dezelfde extremiteit
worden gekozen.
