Samenvatting risicomanagement
Hoofdstuk 1
Motivatietheorie van Maslow
Zolang iemands basisbehoeften aan de onderkant niet zijn bevredigd, eisen die zijn aandacht op en
laten de overige behoeften hem min of meer koud.
Onvermijdelijkheid van risico’s in het dagelijks leven
Corporate governance
Blz. 18
Corporate governance is een principe of een system van richtlijnen voor bestuur van een
onderneming of organisatie. Goed bestuur is belangrijk voor het succes van alle soorten organisaties.
Partijen Belangen
Maatschappelijke organisaties Aandacht voor maatschappelijk belang en
inclusiviteit, natuur en duurzaamheid
Toezichthouders/ vergunningen Compliance aan regels relevant voor goede
inpassing van de onderneming in et economisch
en maatschappelijk verkeer
Aandeelhouders Dividenduitkering en maximalisatie waarde
onderneming
Raad van commissarissen Robuuste zakelijke beslissingen, succesvol
, voortbestaan van de onderneming, maar ook
persoonlijk: carrière, status, ervaring
Bestuur Succes onderneming, maar ook persoonlijk:
ervaring, succesvolle carrière, inkomen, status,
mogelijk ook aandeelhouders.
Medewerkers/ OR Betekenisvolle functie en mogelijkheden voor
ontwikkeling en carrière, duurzaam succes
onderneming voor goede
arbeidsomstandigheden en loonbetaling
Kredietverleners/ financiers Positief resultaat op verschaft vermogen
Klanten/ afnemers Kwaliteit product of dienst
3 risico-aansturingslijnen voor de Code voor Goed bestuur hanteert.
Blz. 19
- De eerste lijn
Het bestuur en management zijn integraal verantwoordelijke voor de aansturing van de organisatie
en bedrijfsprocessen.
- De tweede lijn
Staffuncties zoals risicomanagement, control of kwaliteitsmanagement ondersteunen de eerste lijn
hierbij met expertise, advies en faciliteren van processen.
- De derde lijn
Audit controleert of alle processen in lijn met de bestaande afspraken en interne en externe
richtlijnen worden ingevuld.
Risicobewustwording in het bedrijfsleven
Blz. 19 1.4 t/m blz. 24
Het gaat om de ontwikkeling. Hoe is dit tot stand gekomen?
Risicomanagement komt voort uit de behoefte aan veiligheid en zekerheid en veel van de concrete
sprongen in de ontwikkeling van risicomanagement waren een reactie op omvangrijke rampen. Ook
maatschappelijke ontwikkelingen en wetgeving hebben een impuls gegeven aan een toename van de
belangstelling voor risicomanagement.
Aansprakelijkheidsrecht
Wetgeving waaruit het belang van risicomanagement indirect voortvloeit, is onderandere in de
ingevoerde ‘occupational Safety and Health Administration’ en de ontwikkeling van de
aansprakelijkheidswetgeving en jurisprudentie. Ook in Europa is de ontwikkeling van het
aansprakelijkheidsrecht voor veel bedrijven en organisaties aanleiding geweest om vooral met het
aansprakelijkheidsrisico steeds zorgvuldiger om te gaan.
Naast deze wetgeving, waaruit het belang van risicomanagement indirect voortvloeit, is er ook wet-
en regelgeving die de organisaties rechtstreeks verplicht tot het toepassen van risicomanagement.
Als je aansprakelijk gesteld word aan de wetgeving, moet je gaan opletten met wat je voort brengt.
Het is een risico al het niet goed is. daardoor is de bewustwording gecreëerd.
, Sarbanes Oxley
Deze wet verplicht organisaties rechtstreeks tot het toepassen van risicomanagement.
Commissie Tabaksblat
Wanneer bestuurders hun functie uitoefenen voor een naamloze vennootschap treden zij op namens
deze juridische entiteit.
Basel akkoorden
Doel om voldoende kapitaal reserves te creeëren bij banken
Hoofdstuk 2
Herkennen statische en dynamische risico’s
Blz. 33
Dynamische risico’s
Kans bestaat op winst of verlies.
Dynamische risico’s treden vooral op bij het ondernemen of het doen van investeringen. Dit komt
neer op het ontplooien van een bepaalde activiteit, het aankopen van vaste activa en de
bijbehorende vlottende activa.
Er is sprake van een dynamisch risico wanneer er kansen zijn op zowel winst als verlies. Deze risico’s
vormen dus niet zonder meer een bedreiging, integendeel, ze vormen de motor van het
ondernemerschap en moeten genomen worden om groei en vooruitgang mogelijk te maken.
Statistische risico’s
Sprake van een kans op verlies.
Statistische risico’s spelen een minder belangrijke rol in de besluitvorming, statistische risico’s zijn in
principe verzekerbaar. De belangen die door sommige statische risico’s worden getroffen,
overtreffen soms vele malen de omvang van de belangrijkste investeringen. De omvang van een
aantal statische risico’s is zelfs zodanig groot, dat de verzekerbaarheid ervan niet altijd
vanzelfsprekend is. deze is bijvoorbeeld afhankelijk van de situatie in de verzekeringsmarkt. Dit heeft
ertoe geleid dat de aandacht van het topmanagement steeds vaker ook door deze risico’s opgeëist
wordt. Deze ontwikkeling is een van de aanleidingen voor de opkomst van risicomanagement.
Kaplan
Blz. 35
Risicocategorie-indeling van Kaplan
- Te voorkomen risico’s
Dit zijn over het algemeen interne, operationele risico’s die de organisatie goed kan inschatten
en kan voorkomen of beheersen met gangbare maatregelen. Denk hiermee aan gedrag van
werknemers, procedurele en technische maatregelen. Hoeverre deze risico’s worden afgeschaft
hangt af van de kosten en de cultuur en risicobereidheid van de organisatie.
Over het algemeen zijn dit interne operationele risico's die goed door de organisatie kunnen
worden ingeschat en voorkomen of beheerd kunnen worden met gebruikelijke maatregelen.
Voorbeelden hiervan zijn het gedrag van werknemers, procedurele en technische maatregelen. De
mate waarin deze risico's kunnen worden geëlimineerd, is afhankelijk van de kosten en de cultuur
en risicobereidheid van de organisatie
Hoofdstuk 1
Motivatietheorie van Maslow
Zolang iemands basisbehoeften aan de onderkant niet zijn bevredigd, eisen die zijn aandacht op en
laten de overige behoeften hem min of meer koud.
Onvermijdelijkheid van risico’s in het dagelijks leven
Corporate governance
Blz. 18
Corporate governance is een principe of een system van richtlijnen voor bestuur van een
onderneming of organisatie. Goed bestuur is belangrijk voor het succes van alle soorten organisaties.
Partijen Belangen
Maatschappelijke organisaties Aandacht voor maatschappelijk belang en
inclusiviteit, natuur en duurzaamheid
Toezichthouders/ vergunningen Compliance aan regels relevant voor goede
inpassing van de onderneming in et economisch
en maatschappelijk verkeer
Aandeelhouders Dividenduitkering en maximalisatie waarde
onderneming
Raad van commissarissen Robuuste zakelijke beslissingen, succesvol
, voortbestaan van de onderneming, maar ook
persoonlijk: carrière, status, ervaring
Bestuur Succes onderneming, maar ook persoonlijk:
ervaring, succesvolle carrière, inkomen, status,
mogelijk ook aandeelhouders.
Medewerkers/ OR Betekenisvolle functie en mogelijkheden voor
ontwikkeling en carrière, duurzaam succes
onderneming voor goede
arbeidsomstandigheden en loonbetaling
Kredietverleners/ financiers Positief resultaat op verschaft vermogen
Klanten/ afnemers Kwaliteit product of dienst
3 risico-aansturingslijnen voor de Code voor Goed bestuur hanteert.
Blz. 19
- De eerste lijn
Het bestuur en management zijn integraal verantwoordelijke voor de aansturing van de organisatie
en bedrijfsprocessen.
- De tweede lijn
Staffuncties zoals risicomanagement, control of kwaliteitsmanagement ondersteunen de eerste lijn
hierbij met expertise, advies en faciliteren van processen.
- De derde lijn
Audit controleert of alle processen in lijn met de bestaande afspraken en interne en externe
richtlijnen worden ingevuld.
Risicobewustwording in het bedrijfsleven
Blz. 19 1.4 t/m blz. 24
Het gaat om de ontwikkeling. Hoe is dit tot stand gekomen?
Risicomanagement komt voort uit de behoefte aan veiligheid en zekerheid en veel van de concrete
sprongen in de ontwikkeling van risicomanagement waren een reactie op omvangrijke rampen. Ook
maatschappelijke ontwikkelingen en wetgeving hebben een impuls gegeven aan een toename van de
belangstelling voor risicomanagement.
Aansprakelijkheidsrecht
Wetgeving waaruit het belang van risicomanagement indirect voortvloeit, is onderandere in de
ingevoerde ‘occupational Safety and Health Administration’ en de ontwikkeling van de
aansprakelijkheidswetgeving en jurisprudentie. Ook in Europa is de ontwikkeling van het
aansprakelijkheidsrecht voor veel bedrijven en organisaties aanleiding geweest om vooral met het
aansprakelijkheidsrisico steeds zorgvuldiger om te gaan.
Naast deze wetgeving, waaruit het belang van risicomanagement indirect voortvloeit, is er ook wet-
en regelgeving die de organisaties rechtstreeks verplicht tot het toepassen van risicomanagement.
Als je aansprakelijk gesteld word aan de wetgeving, moet je gaan opletten met wat je voort brengt.
Het is een risico al het niet goed is. daardoor is de bewustwording gecreëerd.
, Sarbanes Oxley
Deze wet verplicht organisaties rechtstreeks tot het toepassen van risicomanagement.
Commissie Tabaksblat
Wanneer bestuurders hun functie uitoefenen voor een naamloze vennootschap treden zij op namens
deze juridische entiteit.
Basel akkoorden
Doel om voldoende kapitaal reserves te creeëren bij banken
Hoofdstuk 2
Herkennen statische en dynamische risico’s
Blz. 33
Dynamische risico’s
Kans bestaat op winst of verlies.
Dynamische risico’s treden vooral op bij het ondernemen of het doen van investeringen. Dit komt
neer op het ontplooien van een bepaalde activiteit, het aankopen van vaste activa en de
bijbehorende vlottende activa.
Er is sprake van een dynamisch risico wanneer er kansen zijn op zowel winst als verlies. Deze risico’s
vormen dus niet zonder meer een bedreiging, integendeel, ze vormen de motor van het
ondernemerschap en moeten genomen worden om groei en vooruitgang mogelijk te maken.
Statistische risico’s
Sprake van een kans op verlies.
Statistische risico’s spelen een minder belangrijke rol in de besluitvorming, statistische risico’s zijn in
principe verzekerbaar. De belangen die door sommige statische risico’s worden getroffen,
overtreffen soms vele malen de omvang van de belangrijkste investeringen. De omvang van een
aantal statische risico’s is zelfs zodanig groot, dat de verzekerbaarheid ervan niet altijd
vanzelfsprekend is. deze is bijvoorbeeld afhankelijk van de situatie in de verzekeringsmarkt. Dit heeft
ertoe geleid dat de aandacht van het topmanagement steeds vaker ook door deze risico’s opgeëist
wordt. Deze ontwikkeling is een van de aanleidingen voor de opkomst van risicomanagement.
Kaplan
Blz. 35
Risicocategorie-indeling van Kaplan
- Te voorkomen risico’s
Dit zijn over het algemeen interne, operationele risico’s die de organisatie goed kan inschatten
en kan voorkomen of beheersen met gangbare maatregelen. Denk hiermee aan gedrag van
werknemers, procedurele en technische maatregelen. Hoeverre deze risico’s worden afgeschaft
hangt af van de kosten en de cultuur en risicobereidheid van de organisatie.
Over het algemeen zijn dit interne operationele risico's die goed door de organisatie kunnen
worden ingeschat en voorkomen of beheerd kunnen worden met gebruikelijke maatregelen.
Voorbeelden hiervan zijn het gedrag van werknemers, procedurele en technische maatregelen. De
mate waarin deze risico's kunnen worden geëlimineerd, is afhankelijk van de kosten en de cultuur
en risicobereidheid van de organisatie
