Normale leerontwikkeling (rekenen)
Inleiding
Ben je je ervan bewust met hoeveel cijfers, hoeveelheden en bewerkingen we dagelijks te maken
krijgen?
- Hoeveel mensen komen er naar het feest?
- Het is 14u30.
- Op pagina 24 lees je over de ontwikkeling...
- Je moet naar lokaal JDB 2.17 voor het volgende college.
- Mijn GSM-nummer is 0479/25.65.81.
- ...
Fasen in het rekenproces:
1) Voorbereidende of ontluikende gecijferdheid
2) Aanvankelijk rekenen
3) Gevorderd rekenen (niet kennen)
Ontwikkeling aantallen, hoeveelheden en relaties
Intro
- Rekenvaardigheden ontwikkelen zich vanaf de geboorte.
- Op rekenen bouw je steeds verder, als je niet mee bent met a, ook niet met b
- Een echte rekenstoornis begint al bij de basis
Basisvoorwaarden
Algemene cognitieve vaardigheden:
- Psychomotoriek: ruimtelijke oriëntatie, oog-hand coördinatie, visuele waarneming, links-
rechts onderscheid
- Taalontwikkeling
o In rekenen zit veel taal, alles wordt aangeleerd met taal.
- Aandacht
o Aandacht richten en volhouden (link met uzelf lol)
- Geheugen
Aanleg rekenen
Subitizing
= sensitiviteit voor hoeveelheden en snelle en exacte herkenning van kleine hoeveelheden zonder
tellen
- Bv.: Ervaren/zien dat een bepaalde set 1 is ook al weten ze niet dat het woord ‘één’ naar
deze hoeveelheid verwijst
- Blijkt een aangeboren vaardigheid te zijn, die ook in beperkte mate aanwezig is bij dieren.
- Limiet = +- hoeveelheden kleiner dan 4
, Voorbereidende rekenvaardigheden
- Deze zijn een belangrijke fase bij de verwerving van rekenvaardigheden: met als doel
getalbegrip
- Komt vanaf ongeveer 4 jaar tot ontwikkeling
- Basis: Piaget
Piaget: voornamelijk 4 rekenvoorwaarden
- Seriatie = Het kunnen rangschikken van elementen tot een reeks op basis van één of meer
kenmerken.
(Bv: op een lijn staan van klein naar groot)
- Classificatie = Het inzicht in het maken van verzamelingen, door elementen te groeperen op
basis van één of meer gelijke eigenschappen
(Bv.: Kleur)
- Conservatie = Het inzicht dat 2 op het eerste zicht verschillende hoeveelheden, gewichten of
volumes toch gelijk kunnen zijn
- Correspondentie = De vaardigheid om hoeveelheden te vergelijken qua aantal, op basis van
de een-op-een relatie
(Bv.: je zegt tegen een kleuter; dek voor 5 mensen de tafel. De kleuter kan nog niet tellen.
Je geeft hem 5 placemats en de kleuter weet dan dat er op elke placemat 1 bord, 1 vork, etc.
moet)
Kritiek theorie piaget
- Piaget: ‘voorwaarden’ Nu: ‘voorbereidende rekenvaardigheden’
o Piaget zei dat het kind eerst aan deze voorwaarden moest voldoen voordat ze
konden leren tellen.
o Nu: De vaardigheden zijn belangrijk om te leren tellen, maar de voorwaarden en
getalbegrip/ tellen ontwikkelt zich gelijktijdig.
- Huidige visie: gelijktijdig met leren tellen
Tellen
- Tellen lijkt makkelijk, maar we doen er 4 jaar over om dit te leren
- Verschillende stadia
Principes:
- Stabiele getal volgorde in de telrij (ordinaliteit) (1 is altijd eerst, 2 altijd erna)
- Eén op één correspondentie: benoemen is aanwijzen (3 blokjes; 1 en het juiste blokje
aanwijzen)
- Kardinaliteit (laatste = hoeveelheid) (het laatste blokje dat je telt, is het aantal hoeveelheid
blokjes dat je hebt.)
- Telvolgorde is irrelevant (links of rechts beginnen maakt niet uit)
- Abstractie: heterogene verzamelingen, getal als absolute hoeveelheid onafhankelijk van de
karakteristieken van de objecten in een set
Inleiding
Ben je je ervan bewust met hoeveel cijfers, hoeveelheden en bewerkingen we dagelijks te maken
krijgen?
- Hoeveel mensen komen er naar het feest?
- Het is 14u30.
- Op pagina 24 lees je over de ontwikkeling...
- Je moet naar lokaal JDB 2.17 voor het volgende college.
- Mijn GSM-nummer is 0479/25.65.81.
- ...
Fasen in het rekenproces:
1) Voorbereidende of ontluikende gecijferdheid
2) Aanvankelijk rekenen
3) Gevorderd rekenen (niet kennen)
Ontwikkeling aantallen, hoeveelheden en relaties
Intro
- Rekenvaardigheden ontwikkelen zich vanaf de geboorte.
- Op rekenen bouw je steeds verder, als je niet mee bent met a, ook niet met b
- Een echte rekenstoornis begint al bij de basis
Basisvoorwaarden
Algemene cognitieve vaardigheden:
- Psychomotoriek: ruimtelijke oriëntatie, oog-hand coördinatie, visuele waarneming, links-
rechts onderscheid
- Taalontwikkeling
o In rekenen zit veel taal, alles wordt aangeleerd met taal.
- Aandacht
o Aandacht richten en volhouden (link met uzelf lol)
- Geheugen
Aanleg rekenen
Subitizing
= sensitiviteit voor hoeveelheden en snelle en exacte herkenning van kleine hoeveelheden zonder
tellen
- Bv.: Ervaren/zien dat een bepaalde set 1 is ook al weten ze niet dat het woord ‘één’ naar
deze hoeveelheid verwijst
- Blijkt een aangeboren vaardigheid te zijn, die ook in beperkte mate aanwezig is bij dieren.
- Limiet = +- hoeveelheden kleiner dan 4
, Voorbereidende rekenvaardigheden
- Deze zijn een belangrijke fase bij de verwerving van rekenvaardigheden: met als doel
getalbegrip
- Komt vanaf ongeveer 4 jaar tot ontwikkeling
- Basis: Piaget
Piaget: voornamelijk 4 rekenvoorwaarden
- Seriatie = Het kunnen rangschikken van elementen tot een reeks op basis van één of meer
kenmerken.
(Bv: op een lijn staan van klein naar groot)
- Classificatie = Het inzicht in het maken van verzamelingen, door elementen te groeperen op
basis van één of meer gelijke eigenschappen
(Bv.: Kleur)
- Conservatie = Het inzicht dat 2 op het eerste zicht verschillende hoeveelheden, gewichten of
volumes toch gelijk kunnen zijn
- Correspondentie = De vaardigheid om hoeveelheden te vergelijken qua aantal, op basis van
de een-op-een relatie
(Bv.: je zegt tegen een kleuter; dek voor 5 mensen de tafel. De kleuter kan nog niet tellen.
Je geeft hem 5 placemats en de kleuter weet dan dat er op elke placemat 1 bord, 1 vork, etc.
moet)
Kritiek theorie piaget
- Piaget: ‘voorwaarden’ Nu: ‘voorbereidende rekenvaardigheden’
o Piaget zei dat het kind eerst aan deze voorwaarden moest voldoen voordat ze
konden leren tellen.
o Nu: De vaardigheden zijn belangrijk om te leren tellen, maar de voorwaarden en
getalbegrip/ tellen ontwikkelt zich gelijktijdig.
- Huidige visie: gelijktijdig met leren tellen
Tellen
- Tellen lijkt makkelijk, maar we doen er 4 jaar over om dit te leren
- Verschillende stadia
Principes:
- Stabiele getal volgorde in de telrij (ordinaliteit) (1 is altijd eerst, 2 altijd erna)
- Eén op één correspondentie: benoemen is aanwijzen (3 blokjes; 1 en het juiste blokje
aanwijzen)
- Kardinaliteit (laatste = hoeveelheid) (het laatste blokje dat je telt, is het aantal hoeveelheid
blokjes dat je hebt.)
- Telvolgorde is irrelevant (links of rechts beginnen maakt niet uit)
- Abstractie: heterogene verzamelingen, getal als absolute hoeveelheid onafhankelijk van de
karakteristieken van de objecten in een set
