2020-2021 Agogisch Werken 1 Orthostudente
Agogisch werken: verschillende bouwstenen:
Inhoudsopgave
Bouwteen 1: Active Support: .......................................................................................................................... 2
Bouwsteen 2: Eigen Initiatief Model: .............................................................................................................. 5
Bouwsteen 3: Geef me de 5: ........................................................................................................................... 7
Bouwsteen 4: Gewaardeerde sociale rollen (SVR): .......................................................................................... 8
Bouwsteen 5: Hooi op je vork: ........................................................................................................................ 9
Bouwsteen 6: Kwartiermaken: ...................................................................................................................... 11
Bouwsteen 7: Mijn leven: ............................................................................................................................. 13
Bouwsteen 8: Oplossingsgericht werken: ...................................................................................................... 14
Bouwsteen 9: Persoonlijke Toekomst Planning: ............................................................................................ 17
Bouwsteen 10: Rehabilitatie: ........................................................................................................................ 19
Bouwsteen 11: Sociale netwerkontwikkeling: ............................................................................................... 22
Bouwsteen 12: Werken met verhalen: .......................................................................................................... 25
1
,2020-2021 Agogisch Werken 1 Orthostudente
Bouwteen 1: Active Support:
Ontwikkelaars Active Support zijn David Felce en Edward Jones. Active Support is enerzijds een
begeleidingsvisie gebaseerd op de kernwaarden van O’Brien. Aan de andere kant is het een
ondersteuningsmodel waarmee, via op het individu afgestemde structuur en ondersteuning, allerlei
persoonlijke vaardigheden worden ontwikkeld.
Draait om het stimuleren van de actieve bijdrage van de persoon in zijn dagelijkse leven en het
bevorderen van de eigen betrokkenheid en verantwoordelijkheid.
Kenmerken van Active Support zijn volgens Geus (2006):
è Gebaseerd op onderzoek
è Gericht op de individuele persoon. (eigen regie)
è Gericht op het werken aan een stimulerende omgeving
è Gericht op het bevorderen van betrokkenheid en participatie
è Gericht op de verbetering van kwaliteit van bestaan
è Vooral van belang voor mensen met grote ondersteuningsbehoeften
è Vooruitkijkend en gewenst gedrag bevorderend
è Vaak probleemgedrag verminderd als bijeffect.
Zoveel mogelijk kansen te creëren om systematisch nieuw gedrag te leren.
5.2 Active support: zo werkt het:
Wie hiermee werkt betrekt de persoon met de ondersteuningsvraag, zoveel als mogelijk bij de
activiteiten van het dagelijks leven.
Kan zich richten op sociale vaardigheden of hobby’s. Hoe je Active Support precies uitvoert en met
welke doelen je dat doet, verschilt per individu en bepaal je in overleg met degene die je
ondersteunt (als dat kan), zijn netwerk en je collega’s.
Plannen en formulieren om de overdraagbaarheid te bevorderen om vooruitgang te zien en niet
onnodig door te gaan met iets wat niet werkt.
5.2.1 Maken van een individueel plan:
Iemands individuele wensen en behoeften hebben de meeste kans dat iemand gemotiveerd
meedoet.
Het netwerk van de persoon is actief betrokken in de gesprekken. Inhoudelijk wordt gefocust op de
vijf pijlers van O’Brien en de kansen die er liggen om daarin meer ontwikkeling te bereiken.
5.2.2 Beschrijving dagindeling:
Iemands activiteiten worden per dag uitgeschreven in een activiteitenplan.
5.2.3 Maken van een gelegenheidsplan:
2
, 2020-2021 Agogisch Werken 1 Orthostudente
Op grond van wat je te weten bent gekomen bij het individueel plan en dagindeling ga je bekijken op
welke ontwikkeling je je kunt richten. Een gelegenheidsplan gaat over kansen. Je beschrijft de
gelegenheden die jij, je collega’s en anderen uit iemands netwerk kunnen creëren om iemand te
stimuleren tot activiteit. Je richt je op heel specifieke vaardigheden en enkele concrete en
overzichtelijke activiteiten.
Het bewust organiseren van veel gelegenheden voor dezelfde activiteit is een belangrijke
voorwaarde voor succes met Active Support.
5.2.4 Creëren van gelegenheden:
Je doet de dingen samen en kijkt of iemand de activiteit leuk vindt en wat hem aanspreekt. Ook
observeer je wat hij er al zelf in kan.
5.2.5 Maken van een instructieplan:
Instructieplan of trainingsplan staan er doelen opgeschreven. Deze bedenk je naar aanleiding van de
ervaringen uit het gelegenheidsplan. Je kiest één of meerdere activiteiten die de persoon aanspreken
en waarvan je inschat dat er iets te leren is. Je werkt de activiteit uit en dat kan op 2 manieren:
è Het maken van een stappenplan
è Het omschrijven van de wijze van ondersteunen
Je kunt ook met elkaar afspreken om in het instructieplan zowel de stappen als de
ondersteuningswijze op te schrijven:
è De activiteit in stappen opdelen: (een voordeel is Fatigha achterwaarts lezen omdat iemand
snel succes ervaart van zijn eigen handelen en dat motiveert.
è Ondersteuningswijze omschrijven: Hoe iemand in de activiteit gaat ondersteunen. De
stappen lopen op in de mate waarin je informatie geeft of hulp biedt:
- Vragen, suggereren, opdragen. Je geeft met een verbale aansporing aan dat er iets te
gebeuren staat, maar niet hoe.
- Instrueren. Je benoemt een serie stappen die de ander moet doorlopen om de activiteit
uit te voeren.
- Een aanzet geven (eventueel te combineren met instrueren). Dit is instrueren met
behulp van alternatieve communicatie, bijvoorbeeld beeld, voorwerp of foto.
- Voordoen. Je toont de hele vaardigheid of een deel daarvan. Onmiddellijk daarna moet
de persoon het nadoen.
- Fysieke hulp. Je voert de hele handeling, of de start, of een ander onderdeel, samen uit.
5.2.6 uitvoeren van het instructieplan
5.2.7 Evalueren en bijstellen:
Op grond van je bevindingen stel je plannen bij en bekijk je aan welke gelegenheden of instructies je
de komende tijd gaat werken.
De 5 pijlers van O’Brien:
3
Agogisch werken: verschillende bouwstenen:
Inhoudsopgave
Bouwteen 1: Active Support: .......................................................................................................................... 2
Bouwsteen 2: Eigen Initiatief Model: .............................................................................................................. 5
Bouwsteen 3: Geef me de 5: ........................................................................................................................... 7
Bouwsteen 4: Gewaardeerde sociale rollen (SVR): .......................................................................................... 8
Bouwsteen 5: Hooi op je vork: ........................................................................................................................ 9
Bouwsteen 6: Kwartiermaken: ...................................................................................................................... 11
Bouwsteen 7: Mijn leven: ............................................................................................................................. 13
Bouwsteen 8: Oplossingsgericht werken: ...................................................................................................... 14
Bouwsteen 9: Persoonlijke Toekomst Planning: ............................................................................................ 17
Bouwsteen 10: Rehabilitatie: ........................................................................................................................ 19
Bouwsteen 11: Sociale netwerkontwikkeling: ............................................................................................... 22
Bouwsteen 12: Werken met verhalen: .......................................................................................................... 25
1
,2020-2021 Agogisch Werken 1 Orthostudente
Bouwteen 1: Active Support:
Ontwikkelaars Active Support zijn David Felce en Edward Jones. Active Support is enerzijds een
begeleidingsvisie gebaseerd op de kernwaarden van O’Brien. Aan de andere kant is het een
ondersteuningsmodel waarmee, via op het individu afgestemde structuur en ondersteuning, allerlei
persoonlijke vaardigheden worden ontwikkeld.
Draait om het stimuleren van de actieve bijdrage van de persoon in zijn dagelijkse leven en het
bevorderen van de eigen betrokkenheid en verantwoordelijkheid.
Kenmerken van Active Support zijn volgens Geus (2006):
è Gebaseerd op onderzoek
è Gericht op de individuele persoon. (eigen regie)
è Gericht op het werken aan een stimulerende omgeving
è Gericht op het bevorderen van betrokkenheid en participatie
è Gericht op de verbetering van kwaliteit van bestaan
è Vooral van belang voor mensen met grote ondersteuningsbehoeften
è Vooruitkijkend en gewenst gedrag bevorderend
è Vaak probleemgedrag verminderd als bijeffect.
Zoveel mogelijk kansen te creëren om systematisch nieuw gedrag te leren.
5.2 Active support: zo werkt het:
Wie hiermee werkt betrekt de persoon met de ondersteuningsvraag, zoveel als mogelijk bij de
activiteiten van het dagelijks leven.
Kan zich richten op sociale vaardigheden of hobby’s. Hoe je Active Support precies uitvoert en met
welke doelen je dat doet, verschilt per individu en bepaal je in overleg met degene die je
ondersteunt (als dat kan), zijn netwerk en je collega’s.
Plannen en formulieren om de overdraagbaarheid te bevorderen om vooruitgang te zien en niet
onnodig door te gaan met iets wat niet werkt.
5.2.1 Maken van een individueel plan:
Iemands individuele wensen en behoeften hebben de meeste kans dat iemand gemotiveerd
meedoet.
Het netwerk van de persoon is actief betrokken in de gesprekken. Inhoudelijk wordt gefocust op de
vijf pijlers van O’Brien en de kansen die er liggen om daarin meer ontwikkeling te bereiken.
5.2.2 Beschrijving dagindeling:
Iemands activiteiten worden per dag uitgeschreven in een activiteitenplan.
5.2.3 Maken van een gelegenheidsplan:
2
, 2020-2021 Agogisch Werken 1 Orthostudente
Op grond van wat je te weten bent gekomen bij het individueel plan en dagindeling ga je bekijken op
welke ontwikkeling je je kunt richten. Een gelegenheidsplan gaat over kansen. Je beschrijft de
gelegenheden die jij, je collega’s en anderen uit iemands netwerk kunnen creëren om iemand te
stimuleren tot activiteit. Je richt je op heel specifieke vaardigheden en enkele concrete en
overzichtelijke activiteiten.
Het bewust organiseren van veel gelegenheden voor dezelfde activiteit is een belangrijke
voorwaarde voor succes met Active Support.
5.2.4 Creëren van gelegenheden:
Je doet de dingen samen en kijkt of iemand de activiteit leuk vindt en wat hem aanspreekt. Ook
observeer je wat hij er al zelf in kan.
5.2.5 Maken van een instructieplan:
Instructieplan of trainingsplan staan er doelen opgeschreven. Deze bedenk je naar aanleiding van de
ervaringen uit het gelegenheidsplan. Je kiest één of meerdere activiteiten die de persoon aanspreken
en waarvan je inschat dat er iets te leren is. Je werkt de activiteit uit en dat kan op 2 manieren:
è Het maken van een stappenplan
è Het omschrijven van de wijze van ondersteunen
Je kunt ook met elkaar afspreken om in het instructieplan zowel de stappen als de
ondersteuningswijze op te schrijven:
è De activiteit in stappen opdelen: (een voordeel is Fatigha achterwaarts lezen omdat iemand
snel succes ervaart van zijn eigen handelen en dat motiveert.
è Ondersteuningswijze omschrijven: Hoe iemand in de activiteit gaat ondersteunen. De
stappen lopen op in de mate waarin je informatie geeft of hulp biedt:
- Vragen, suggereren, opdragen. Je geeft met een verbale aansporing aan dat er iets te
gebeuren staat, maar niet hoe.
- Instrueren. Je benoemt een serie stappen die de ander moet doorlopen om de activiteit
uit te voeren.
- Een aanzet geven (eventueel te combineren met instrueren). Dit is instrueren met
behulp van alternatieve communicatie, bijvoorbeeld beeld, voorwerp of foto.
- Voordoen. Je toont de hele vaardigheid of een deel daarvan. Onmiddellijk daarna moet
de persoon het nadoen.
- Fysieke hulp. Je voert de hele handeling, of de start, of een ander onderdeel, samen uit.
5.2.6 uitvoeren van het instructieplan
5.2.7 Evalueren en bijstellen:
Op grond van je bevindingen stel je plannen bij en bekijk je aan welke gelegenheden of instructies je
de komende tijd gaat werken.
De 5 pijlers van O’Brien:
3
