Metabolisme en voeding: Micronutriënten:
Mineralen, spoorelementen en vitaminen:
INHOUDSTAFEL:
INHOUDSTAFEL: 1
Macromineralen 2
Natrium 2
Calcium 2
Fosfor 2
Kalium 2
Chloor 3
Zwavel 3
Magnesium 3
Micromineralen/ spoorelementen 3
Ijzer 3
Zink 4
Jodium 4
Selenium 5
Koper 5
Fluor 5
Vitaminen 5
Vetoplosbare vitaminen 5
Vitamine A: retinoïden 6
Vitamine D 6
Vitamine E 7
Vitamine K 7
Wateroplosbare vitaminen 7
Vitamine B 7
Vitamine B1/ thiamine 7
Vitamine B2/ riboflavine 8
Vitamine B3/ Vitamine PP/ niacine 8
Vitamine B5/ pantotheenzuur 8
Vitamine B6/ pyridoxine 8
Vitamine B8/ Vitamine H/ biotine 8
Foliumzuur 9
Vitamine B12/ cobalamine 9
Vitamine C/ ascorbinezuur 9
Kriekemans Kristiaan 1
, Macromineralen
Natrium
Regelt de zuur-base balans en de vochtbalans. Is in grote hoeveelheden aanwezig in de
extracellulaire vloeistof (voor prikkels, contractie, symporters,...).
Gemiddeld nemen we meer in dan nodig.
Voeding: brood, zout, …
Een hoge concentratie Na: geeft een hoge bloeddruk, kan leiden tot cardiovasculaire
aandoeningen (dit komt zelden door voeding, eerder door genetica en/ of medicatie).
Bij mensen met hypertensie is het wel aangeraden minder zout te eten.
Het geeft ook een hoger risico op maagkanker.
Calcium
Is een bouwstof van de botten, zorgt ook voor bloedstolling, spiercontractie en vrijzetten van
hormonen.
Voeding: melk, bladgroenten en broccoli.
De absorptie is afhankelijk van vitamine D en van de behoefte van het lichaam.
De biobeschikbaarheid daalt bij:
● Fytaten,
● Oxalaten,
● Tarwe,
● Laag oestrogeen gehalte.
De homeostase van Ca is sterk geregeld (PTH, calcitriol, …).
Tekort:
● Chronisch bij kinderen: leidt tot verminderde botdensiteit.
● Osteomalacie (verweking van het bot).
● Osteoporose (afname botdichtheid).
Teveel: Maagpijn, diarree, nierstenen, nierinsufficiëntie.
Fosfor
Is aanwezig in botten, DNA, fosfolipiden, …
Voeding: melk, kaas, eieren, graan, …
Tekort: Komt maar zelden voor, leidt tot rachitis en osteomalacie.
Kalium
Zorgt voor de zuur-base balans, de vochtbalans, spiercontractie, prikkelgeleiding, rol in
koolhydraten-metabolisme.
Voeding: groenten, vlees, vis, …
Tekort: komt maar zelden voor, wel bij langdurige diarree en grote wonden.
Teveel: hyperkaliëmie wordt opgelost door uitscheiding via de urine of braken.
Kriekemans Kristiaan 2
Mineralen, spoorelementen en vitaminen:
INHOUDSTAFEL:
INHOUDSTAFEL: 1
Macromineralen 2
Natrium 2
Calcium 2
Fosfor 2
Kalium 2
Chloor 3
Zwavel 3
Magnesium 3
Micromineralen/ spoorelementen 3
Ijzer 3
Zink 4
Jodium 4
Selenium 5
Koper 5
Fluor 5
Vitaminen 5
Vetoplosbare vitaminen 5
Vitamine A: retinoïden 6
Vitamine D 6
Vitamine E 7
Vitamine K 7
Wateroplosbare vitaminen 7
Vitamine B 7
Vitamine B1/ thiamine 7
Vitamine B2/ riboflavine 8
Vitamine B3/ Vitamine PP/ niacine 8
Vitamine B5/ pantotheenzuur 8
Vitamine B6/ pyridoxine 8
Vitamine B8/ Vitamine H/ biotine 8
Foliumzuur 9
Vitamine B12/ cobalamine 9
Vitamine C/ ascorbinezuur 9
Kriekemans Kristiaan 1
, Macromineralen
Natrium
Regelt de zuur-base balans en de vochtbalans. Is in grote hoeveelheden aanwezig in de
extracellulaire vloeistof (voor prikkels, contractie, symporters,...).
Gemiddeld nemen we meer in dan nodig.
Voeding: brood, zout, …
Een hoge concentratie Na: geeft een hoge bloeddruk, kan leiden tot cardiovasculaire
aandoeningen (dit komt zelden door voeding, eerder door genetica en/ of medicatie).
Bij mensen met hypertensie is het wel aangeraden minder zout te eten.
Het geeft ook een hoger risico op maagkanker.
Calcium
Is een bouwstof van de botten, zorgt ook voor bloedstolling, spiercontractie en vrijzetten van
hormonen.
Voeding: melk, bladgroenten en broccoli.
De absorptie is afhankelijk van vitamine D en van de behoefte van het lichaam.
De biobeschikbaarheid daalt bij:
● Fytaten,
● Oxalaten,
● Tarwe,
● Laag oestrogeen gehalte.
De homeostase van Ca is sterk geregeld (PTH, calcitriol, …).
Tekort:
● Chronisch bij kinderen: leidt tot verminderde botdensiteit.
● Osteomalacie (verweking van het bot).
● Osteoporose (afname botdichtheid).
Teveel: Maagpijn, diarree, nierstenen, nierinsufficiëntie.
Fosfor
Is aanwezig in botten, DNA, fosfolipiden, …
Voeding: melk, kaas, eieren, graan, …
Tekort: Komt maar zelden voor, leidt tot rachitis en osteomalacie.
Kalium
Zorgt voor de zuur-base balans, de vochtbalans, spiercontractie, prikkelgeleiding, rol in
koolhydraten-metabolisme.
Voeding: groenten, vlees, vis, …
Tekort: komt maar zelden voor, wel bij langdurige diarree en grote wonden.
Teveel: hyperkaliëmie wordt opgelost door uitscheiding via de urine of braken.
Kriekemans Kristiaan 2
