MERKENRECHT
Functies
ú Herkomstfunctie + identificatiefunctie
ú Onderscheidingsfunctie
ú Kwaliteits-, garantie- en vertrouwensfunctie
ú communicatiefunctie
ú Reclamefunctie
ú Investeringsfunctie: verwerving of behoud van een reputatie
die consumenten kan aantrekken en aan merkhouder binden
3 mogelijkheden om een merk te beschermen:
ú Benelux-bescherming
(Beneluxmerk)
ú Internationale weg
ú Europese bescherming
(Uniemerk)
Art. X.163
Beneluxverdrag 25 februari 2005
Welke soorten
1. individuele merken
A. individuele warenmerken
B. individuele dienstenmerken
2. Collectieve merken & certificeringsmerken (voor waren en/of
diensten)
verschil tussen een individueel merk enerzijds en collectief &
certificeringsmerk anderzijds
A. Certificeringsmerken
= een merk dat bij de aanvraag als zodanig wordt omschreven en op
grond waarvan de waren of diensten die door de houder van het merk
worden gecertificeerd met betrekking tot het materiaal, de wijze van
vervaardiging van waren of verrichting van diensten, kwaliteit,
nauwkeurigheid of andere kenmerken, met uitzondering van de
geografische herkomst, kunnen worden onderscheiden van waren en
diensten die niet als zodanig zijn gecertificeerd
- heeft onderscheidingsfunctie: gecertificeerde waren of diensten
onderscheiden van andere waren of diensten
- heeft ook kenmerkaanduidingsfunctie
1
,(certificering waren en diensten m.b.t. hun kwaliteiten (kenmerken)
Kunnen niet bestaan uit geografische herkomstbenamingen
Wie kan aanvragen?
- Iedere natuurlijke of rechtspersoon, met inbegrip van
publiekrechtelijke instellingen, autoriteiten en instanties, op
voorwaarde dat die persoon geen activiteiten uitoefent waarbij
waren worden geleverd of diensten worden verricht van het soort
waarop het merk betrekking heeft
- Merkhouder is eigenlijk onafhankelijke keurende instantie
- Bij aanvraag: indienen van een reglement inzake het gebruik van
het merk.
Het gebruiksreglement geeft aan welke personen het merk mogen
gebruiken, welke kenmerken door het merk worden gecertificeerd, hoe de
certificeringsinstantie deze kenmerken moet testen en hoe zij moet
toezien op het gebruik van het merk.
Het reglement bepaalt tevens onder welke voorwaarden het merk kan
worden gebruikt, alsmede welke sancties kunnen worden opgelegd.
- Voor certificeringsmerken gelden een aantal bijzondere regels (o.a.
bijkomende verval- en weigeringsgronden, bijkomende regels inzake
gebruik, overdracht, …)
B. Collectieve merken
= een merk dat bij de aanvraag als zodanig wordt aangewezen en op
grond waarvan de waren of diensten van de leden van de vereniging die
merkhouder is, onderscheiden kunnen worden van de waren of diensten
van andere ondernemingen.
- Is in feite soort ‘Verenigingsmerk’
Het heeft een herkomstaanduidingsfunctie, maar:
- Het wil niet de identiteit van oorsprong uit één onderneming aangeven
- Doel is een afzetmarkt vinden of behouden voor de waren of diensten
van ondernemingen die lid zijn van de vereniging, en deze te
onderscheiden van de waren of diensten van andere ondernemingen die
geen lid zijn
- Ondernemingen die van een collectief merk gebruik maken kunnen
concurrenten van elkaar zijn
Wie kan het aanvragen?
2
,Enkel verenigingen van fabrikanten, producenten, dienstverrichters of
handelaren die overeenkomstig het toepasselijke recht bevoegd zijn om in
eigen naam drager te zijn van rechten en verplichtingen, overeenkomsten
aan te gaan of andere rechtshandelingen te verrichten, en in rechte op te
treden, alsmede publiekrechtelijke rechtspersonen,
- Kunnen geografische herkomstbenamingen zijn
- Bij aanvraag reglement van gebruik indienen:
het bepaalt ten minste welke personen het merk mogen gebruiken,
onder welke voorwaarden iemand tot de vereniging behoort en onder
welke voorwaarden, met inbegrip van sancties, het merk kan worden
gebruikt
- Bijkomende regels inzake weigeringsgronden, verval- en
nietigheidsgronden, gebruik, inbreukvorderingen, …
3. Beneluxmerk vs. Uniemerk
Opm: een merk is te onderscheiden van een handelsnaam
Beschermingsvoorwaarden – art. 2.1. BVIE
- een TEKEN
- Het TEKEN moet in het register zo kunnen worden weergegeven dat
het VOORWERP van de verleende bescherming DUIDELIJK EN
NAUWKEURIG vast te stellen is
- Het TEKEN moet ONDERSCHEIDEND VERMOGEN bezitten
(cumulatieve voorwaarden)
- het teken moet toelaatbaar zijn
(absolute geldigheids- en weigeringsgronden: bij strijdigheid daarmee
geen geldig merk)
- het teken moet beschikbaar zijn
(relatieve weigerings- en nietigheidsgronden: verhinderen dat men
merkrecht verkrijgt i.v.m. tekens in verband waarmee reeds rechten
van anderen bestaan)
- Geen sprake van teken als men enkel eigenschappen van waren of
diensten wil beschermen
-
Vb. kleur gewoonlijk niet meer dan een eigenschap
In de regel ook geen goed teken:
- titels van bijv. boeken, films, CD’s
(deel van de waar)
3
, Art. 2.1 BVIE geeft niet-limitatieve opsomming van tekens
RP HVJ: de voorstelling van het teken moet volledig, duidelijk,
nauwkeurig, gemakkelijk toegankelijk, begrijpbaar, duurzaam,
ondubbelzinnig en objectief zijn
§ De voorstelling moet dus ondubbelzinnig en objectief zijn: iedere
subjectieve factor bij identificatie en waarneming moet uitgesloten
worden
§ Het teken moet dus nauwkeurig, ondubbelzinnig en objectief
geïdentificeerd kunnen worden
Nog andere niet-genoemde merken;
A. bewegingsmerk
B. multimediaal merk
C. Hologrammen: Wijzigend uitzicht bekeken vanuit andere hoek of bij
andere lichtinval
D. positiemerken: merk op vaste plaats aangebracht
Uit art. 2.1 BVIE blijkt dat niet vereist is dat merken bestaan uit visueel
waarneembare tekens
Niet visueel waarneembare tekens (bijv. geluiden of geuren) moeten wel
aan de voorwaarde van duidelijke en nauwkeurige identificatie voldoen
Het teken moet ONDERSCHEIDEND VERMOGEN bezitten
§ Kan het merk de waren of diensten als afkomstig van een bepaalde
onderneming identificeren, en kan het merk dus de waren of
diensten van een onderneming van deze van andere ondernemingen
onderscheiden
§ Herkomst van waren of diensten onderscheiden (waren/diensten van
die van een andere herkomst onderscheiden)
- Doelgroep van de waren of diensten moet in staat zijn de door het
merk aangeduide waren of diensten te onderscheiden van deze van een
andere commerciële herkomst
, en te concluderen dat alle door het merk aangeduide waren of diensten
zijn vervaardigd, in de handel gebracht of verstrekt onder toezicht van de
merkhouder, die verantwoordelijk kan worden geacht voor de kwaliteit
ervan
- Het is voldoende dat via het merk de herkomst van waren of
diensten kan worden herkend, en de waren en diensten van die van
andere ondernemingen kunnen worden onderscheiden
4
Functies
ú Herkomstfunctie + identificatiefunctie
ú Onderscheidingsfunctie
ú Kwaliteits-, garantie- en vertrouwensfunctie
ú communicatiefunctie
ú Reclamefunctie
ú Investeringsfunctie: verwerving of behoud van een reputatie
die consumenten kan aantrekken en aan merkhouder binden
3 mogelijkheden om een merk te beschermen:
ú Benelux-bescherming
(Beneluxmerk)
ú Internationale weg
ú Europese bescherming
(Uniemerk)
Art. X.163
Beneluxverdrag 25 februari 2005
Welke soorten
1. individuele merken
A. individuele warenmerken
B. individuele dienstenmerken
2. Collectieve merken & certificeringsmerken (voor waren en/of
diensten)
verschil tussen een individueel merk enerzijds en collectief &
certificeringsmerk anderzijds
A. Certificeringsmerken
= een merk dat bij de aanvraag als zodanig wordt omschreven en op
grond waarvan de waren of diensten die door de houder van het merk
worden gecertificeerd met betrekking tot het materiaal, de wijze van
vervaardiging van waren of verrichting van diensten, kwaliteit,
nauwkeurigheid of andere kenmerken, met uitzondering van de
geografische herkomst, kunnen worden onderscheiden van waren en
diensten die niet als zodanig zijn gecertificeerd
- heeft onderscheidingsfunctie: gecertificeerde waren of diensten
onderscheiden van andere waren of diensten
- heeft ook kenmerkaanduidingsfunctie
1
,(certificering waren en diensten m.b.t. hun kwaliteiten (kenmerken)
Kunnen niet bestaan uit geografische herkomstbenamingen
Wie kan aanvragen?
- Iedere natuurlijke of rechtspersoon, met inbegrip van
publiekrechtelijke instellingen, autoriteiten en instanties, op
voorwaarde dat die persoon geen activiteiten uitoefent waarbij
waren worden geleverd of diensten worden verricht van het soort
waarop het merk betrekking heeft
- Merkhouder is eigenlijk onafhankelijke keurende instantie
- Bij aanvraag: indienen van een reglement inzake het gebruik van
het merk.
Het gebruiksreglement geeft aan welke personen het merk mogen
gebruiken, welke kenmerken door het merk worden gecertificeerd, hoe de
certificeringsinstantie deze kenmerken moet testen en hoe zij moet
toezien op het gebruik van het merk.
Het reglement bepaalt tevens onder welke voorwaarden het merk kan
worden gebruikt, alsmede welke sancties kunnen worden opgelegd.
- Voor certificeringsmerken gelden een aantal bijzondere regels (o.a.
bijkomende verval- en weigeringsgronden, bijkomende regels inzake
gebruik, overdracht, …)
B. Collectieve merken
= een merk dat bij de aanvraag als zodanig wordt aangewezen en op
grond waarvan de waren of diensten van de leden van de vereniging die
merkhouder is, onderscheiden kunnen worden van de waren of diensten
van andere ondernemingen.
- Is in feite soort ‘Verenigingsmerk’
Het heeft een herkomstaanduidingsfunctie, maar:
- Het wil niet de identiteit van oorsprong uit één onderneming aangeven
- Doel is een afzetmarkt vinden of behouden voor de waren of diensten
van ondernemingen die lid zijn van de vereniging, en deze te
onderscheiden van de waren of diensten van andere ondernemingen die
geen lid zijn
- Ondernemingen die van een collectief merk gebruik maken kunnen
concurrenten van elkaar zijn
Wie kan het aanvragen?
2
,Enkel verenigingen van fabrikanten, producenten, dienstverrichters of
handelaren die overeenkomstig het toepasselijke recht bevoegd zijn om in
eigen naam drager te zijn van rechten en verplichtingen, overeenkomsten
aan te gaan of andere rechtshandelingen te verrichten, en in rechte op te
treden, alsmede publiekrechtelijke rechtspersonen,
- Kunnen geografische herkomstbenamingen zijn
- Bij aanvraag reglement van gebruik indienen:
het bepaalt ten minste welke personen het merk mogen gebruiken,
onder welke voorwaarden iemand tot de vereniging behoort en onder
welke voorwaarden, met inbegrip van sancties, het merk kan worden
gebruikt
- Bijkomende regels inzake weigeringsgronden, verval- en
nietigheidsgronden, gebruik, inbreukvorderingen, …
3. Beneluxmerk vs. Uniemerk
Opm: een merk is te onderscheiden van een handelsnaam
Beschermingsvoorwaarden – art. 2.1. BVIE
- een TEKEN
- Het TEKEN moet in het register zo kunnen worden weergegeven dat
het VOORWERP van de verleende bescherming DUIDELIJK EN
NAUWKEURIG vast te stellen is
- Het TEKEN moet ONDERSCHEIDEND VERMOGEN bezitten
(cumulatieve voorwaarden)
- het teken moet toelaatbaar zijn
(absolute geldigheids- en weigeringsgronden: bij strijdigheid daarmee
geen geldig merk)
- het teken moet beschikbaar zijn
(relatieve weigerings- en nietigheidsgronden: verhinderen dat men
merkrecht verkrijgt i.v.m. tekens in verband waarmee reeds rechten
van anderen bestaan)
- Geen sprake van teken als men enkel eigenschappen van waren of
diensten wil beschermen
-
Vb. kleur gewoonlijk niet meer dan een eigenschap
In de regel ook geen goed teken:
- titels van bijv. boeken, films, CD’s
(deel van de waar)
3
, Art. 2.1 BVIE geeft niet-limitatieve opsomming van tekens
RP HVJ: de voorstelling van het teken moet volledig, duidelijk,
nauwkeurig, gemakkelijk toegankelijk, begrijpbaar, duurzaam,
ondubbelzinnig en objectief zijn
§ De voorstelling moet dus ondubbelzinnig en objectief zijn: iedere
subjectieve factor bij identificatie en waarneming moet uitgesloten
worden
§ Het teken moet dus nauwkeurig, ondubbelzinnig en objectief
geïdentificeerd kunnen worden
Nog andere niet-genoemde merken;
A. bewegingsmerk
B. multimediaal merk
C. Hologrammen: Wijzigend uitzicht bekeken vanuit andere hoek of bij
andere lichtinval
D. positiemerken: merk op vaste plaats aangebracht
Uit art. 2.1 BVIE blijkt dat niet vereist is dat merken bestaan uit visueel
waarneembare tekens
Niet visueel waarneembare tekens (bijv. geluiden of geuren) moeten wel
aan de voorwaarde van duidelijke en nauwkeurige identificatie voldoen
Het teken moet ONDERSCHEIDEND VERMOGEN bezitten
§ Kan het merk de waren of diensten als afkomstig van een bepaalde
onderneming identificeren, en kan het merk dus de waren of
diensten van een onderneming van deze van andere ondernemingen
onderscheiden
§ Herkomst van waren of diensten onderscheiden (waren/diensten van
die van een andere herkomst onderscheiden)
- Doelgroep van de waren of diensten moet in staat zijn de door het
merk aangeduide waren of diensten te onderscheiden van deze van een
andere commerciële herkomst
, en te concluderen dat alle door het merk aangeduide waren of diensten
zijn vervaardigd, in de handel gebracht of verstrekt onder toezicht van de
merkhouder, die verantwoordelijk kan worden geacht voor de kwaliteit
ervan
- Het is voldoende dat via het merk de herkomst van waren of
diensten kan worden herkend, en de waren en diensten van die van
andere ondernemingen kunnen worden onderscheiden
4
